Bala baqytty bolsyn desek...

Almatyda “Almaty oblysynda aýyl sharýashylyǵy jumystaryna tartylǵan jumysshylardyń eńbek jaǵdaılary” atty dóńgelek ústel bo­lyp ótti. Halyqaralyq eńbek uıym­darynyń (HEU), Ishki ister, Bilim jáne ǵylym mınıstr­lik­teriniń, Qa­zaqstandaǵy Qyrǵyz Res­pýblıkasy bas konsýldyǵy ókil­deriniń qaty­sýymen ótkizilgen jıynda búgingi tańdaǵy eńbek kóshi-qonyna qatysty birqatar máseleler kún tártibine qoıyldy. Jıyndy kirispe sóz sóılep ashqan Qazaqstan Taýar ón­dirý­shileri men eksportaýshylar oda­ǵynyń pre­zı­denti Nıkolaı Rados­toves eńbek resýrstaryn basqarý jáne eńbek kóshi-qonyn baqylaý salasymen qatar, balalar eńbegin paıdalanýdy boldyrmaý baǵytyn­daǵy is-shara­lar­dy odan ári jetildirý máse­le­lerine toqtaldy. Shyn máni­sinde de kún tártibine qoıylyp, kóp­shilik talqysyna salynyp otyrǵan bul jaǵ­daı kúrdeli ári aýqymdy eken­digi jasyryn emes. Jıynda sóz alǵan Eńbek jáne halyqty áleý­met­tik qorǵaý mınıstrliginiń Áleý­mettik qorǵaý jáne baqylaý jó­nin­degi komıteti tóraǵasy Serikqalı Bısaqaev aýyl sharýashylyǵynda bala eńbegin paıdalanýǵa jol bermeý qajettigin atap aıtty. – Balalyq shaq – adam ómi­rin­degi erekshe kezeńi, sábıdiń talap deń­geıinde damyp, ósip-qalyp­tasýynyń mańyzy zor. О́kinishke oraı, bala eńbegin paıdalaný TMD elderi ishinde Qazaq­stan­da da kezdesýde. Bir quptarlyǵy, soń­ǵy jyldarda Qazaqstanda áleý­mettik-turmystyq jaǵdaıdyń jaq­sarýyna baılanysty balalar eń­be­gin paıdalaný aıtarlyqtaı tó­men­dedi, – deıdi Serikqalı Ǵumaruly. Búginde Qazaqstan mıgrasııalyq basqarý úrdisteri saıasatyn ekono­mı­kalyq qajettilikterge, ishki ry­noktyń múddesine oraı júrgizýde. Úkimet kóshi-qon máselelerin aı­tar­lyqtaı deńgeıde retteýge múd­de­lilik tanytýda. Máselen, 2008 jyly Eńbek jáne halyqty áleý­met­tik qorǵaý mınıstrligi Almaty oblysy úshin sheteldik jumys kú­shin tartýǵa 10914 birlik kvota bel­gilegen edi. Bıylǵy 2010 jyldyń 1 shildesindegi derek boıynsha Qa­zaq­stan aýmaǵynda barlyǵy 29,2 myń sheteldik jumysshylar eńbekpen qamtylǵan. Olardyń arasynda 437 adam Qyrǵyzstan memleketiniń azamaty. Respýblıkada 2007 jyldan bas­tap Halyqaralyq eńbek odaǵymen birlesip balalar eńbegin qorǵaý jóninde keń kólemdegi aksııalar ótkizý is-sharalarynyń jospary bekitilgen bolatyn. Soǵan oraı, Taraz qalasynda Qazaqstan, О́zbek­stan jáne Tájikstan memleket­teri­niń áleýmettik áriptesteriniń qa­tysýymen balalar quqyn qorǵaý taqyrybyna arnalǵan halyqaralyq semınar uıymdasty­ryldy. Bala eń­begin qorǵaýǵa arnal­ǵan keń kó­lemdegi aksııa aıasynda respýblıka uıymdaryndaǵy keshendi tekseris­ter birqatar olqylyqtardy da aıqyndady. Elimizde ana men bala jaǵdaıyn jaqsartý baǵytynda aýqymdy is-sharalar júzege asyrylýda, bul oraı­da qoǵamdyq qorlardyń da aı­tarlyqtaı úles qosýy kóp nárseden habar berse kerek. “Almaty obly­syndaǵy “Bota” qory ótken jyl­dan bastap balalarǵa arnalǵan áleý­mettik ortalyqtyń jumysyn odan ári jetildirý úshin 3 mıllıon teńge qarajat bóldi. Keleshekte 15-18 jas aralyǵyndaǵy jasós­pi­rim­derdi arnaıy kásipke baǵyttaýǵa ar­nalǵan qysqa merzimdi tegin kýrs­tar ashý josparlanýda”, deıdi Alma­ty oblysy Balalar quqyn qorǵaý departamenti­niń dırektory Gúlnar Ermekbaeva. Qoryta aıtqanda, balalardyń ke­leshekte qoǵamnyń laıyqty aza­maty bolyp ósýi búginnen basta­latyndyǵy eshqashan esten shyqpaýy tıis. Baqyt BALǴARINA. ALMATY.