Eńseli Eńbekshilder aýdany — berekeli Birjan sal eli taǵy da bir aıtýly oqıǵany atap ótýde. Halqymyzdyń ósý dańǵylynda ózindik orny bar Qudyqaǵash aýylynyń 80 jyldyǵy, rýhy bıik jaýynger kompozıtor, osy aýyldyń týmasy Ramazan Elebaevtyń týǵanyna 100 jyl tolýyna arnalǵan mereıtoı este qalar tálimdi órnegimen erekshelendi.

Uly Otan soǵysyndaǵy Jeńistiń 65 jyldyǵy sheńberindegi mereke aýdan ortalyǵyndaǵy mádenıet úıinen bastaý aldy. Munda Ramazan Elebaevtyń shyǵarmashylyq jolyna arnalǵan ǵylymı konferensııa ótkizildi. Ony Eńbekshilder aýdany ákiminiń orynbasary Qabıbolla Shaıahmetov quttyqtaý sózben ashty. Jınalǵan qaýym J. Mýsın atyndaǵy Qazaq pedagogıkalyq kolledjiniń dırektory, fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty Ahat Nurtastyń, “Nur Otan” HDP oblystyq fılıaly tóraǵasynyń birinshi orynbasary, saıasattaný ǵylymdarynyń kandıdaty Ǵalym Shoıkınniń baıandamalaryn yqylas qoıa tyńdady.
О́nerge degen qushtarlyq qarapaıym aýyl balasyn Máskeýdegi A. Lýnacharskıı atyndaǵy teatr óneri ınstıtýtynyń kompozıtorlyq bólimine alyp kelgen edi. Ony oıdaǵydaı bitirgenimen, kenetten bastalǵan soǵys jalyndy jasty maıdan joryqtaryna jeteledi. Ataqty Panfılov dıvızııasynyń quramynda halqymyzdyń qaharman perzentteri Baýyrjan Momyshuly, Málik Ǵabdýllın, Tólegen Toqtarovpen qarýlas joldas bolǵan ánshi, sazger erligi úshin eki márte “Qyzyl Juldyz” ordenimen marapattalǵan. Sonymen birge jaýyngerlerdi óziniń otty jyr, jalyndy ánderimen rýhtandyra bildi. Ramazan Elebaevtyń “Joldastar”, “Ana syry”, “Qýanysh”, “Amankeldi týraly án”, “Jaz jyry”, “Quttyqtaý”, “28 batyrdyń áni”, “Panfılovshylar marshy”, “23-shi polk marshy”, “Talǵar polkiniń marshy”, “Aeroplan” sııaqty ánderi jaýǵa oq bolyp borady. Al, áıgili “Jas qazaq” áni (bastapqy aty “Jas qabirdiń basynda) R. Elebaev shyǵarmashylyǵynyń klassıkalyq úlgisi edi. Án qudireti jóninde Málik Ǵabdýllın, Sáýirbek Baqbergenov, Aleksandr Lıvshıs soǵys jyldarynyń ózinde tamsana jazsa, osy ánniń negizinde Ahmet Jubanov pen Latıf Hamıdıdiń “Jas qazaq” operasy, Sydyq Muhamedjanovtyń “Ǵasyrlar úni” oratorııasy, Muqan Tólebaevtyń “Birjan – Sara” operasy týdy. Bular halqymyzdyń óshpes murasy retinde urpaq jadynda máńgi saqtalady.
Saltanat sátinde Ramazan Elebaevtyń 82 jastaǵy qaryndasy Qanıpa ájeı men onyń qyzy Qarlyǵashtyń estelik áńgimeleri áserli shyqty. Almatydan kelgen qonaqtarǵa eńbek ardageri, “Nur Otan” partııasynyń belsendisi Meırambek Qıyqov ózi redaksııasyn basqarǵan “Ramazan Elebaevtyń eli” kitabyn syıǵa tartty. Sondaı-aq, qazyna qarttar jazýshy Jamash Nuralınniń, aýdannyń qurmetti azamaty Tasbolat Alpysovtyń, basqa da azamattardyń tartymdy áńgimeleri kópshilik kóńilin terbep ótti.
Toı saltanaty kompozıtordyń týǵan aýyly Qudyqaǵashta jalǵasty. Taý jetegindegi qaraǵaıly ormannyń qushaǵyndaǵy aýyldyń kire berisinde 17 metrlik stella jarqyraıdy. Muny qudyqaǵashtyqtar Jeńistiń 65 jyldyǵy qurmetine óz qarajattaryna ornatqan. Aýyl toıynyń qaza bolǵan jaýyngerler eskertkishine gúl shoqtaryn qoıyp, 1 mınóttik únsizdikpen bastalýynyń taǵylym tolǵanysy mol edi. Osy elden 140 azamat qan maıdanǵa attanyp, 90 azamat oralmaı qalǵan. Solardyń biri – nebári 33 jasynda kóz jumǵan Ramazan Elebaev.
Atalar rýhyna adal jurt toı qarsańynda batyr jerlengen Pskov oblysyndaǵy Novosokolnıkı baýyrlastar zıratynan topyraq aldyrǵan bolatyn. Kapsýla Ramazannyń ákesi Erjan jerlengen qorymǵa kómilip, “Máńgilik alaý” oty jaǵyldy. Bul el úshin kúresken barsha jaýyngerlerdiń rýhyn aspandatqany anyq.
Berekeli Qudyqaǵashtyń irgesinde kólemi odan bir de kem emes kıiz úı qalashyǵy ornalasqan. Toıdyń mádenı, sporttyq, tanymdyq baı baǵdarlamasy tánti qaldyrady. At jarys, balýan kúres, aqyndar aıtysynyń qyzyǵy bir tóbe. Kıiz úılerdiń darhan dastarqany, kól-kósir kóńil aýany eńbekker eldiń yryzdyq molshylyǵyn áıgileıdi.

Iá, Qudyqaǵash eńbek zeınetine bólengen, ekpindi ata-ájeleriniń úlgisin jarasty jalǵastyrǵan el. Búgin Jezqazǵandaǵy shoqtyqty “Jáırem” kenishin alǵash ashýshylardyń biri, Qazaq KSR Memlekettik syılyǵynyń laýreaty Maǵaýııa Bıǵalıevtiń, 1940 jyly Máskeýdegi Búkilodaqtyq halyq sharýashylyǵy jetistikteri kórmesine qatysqan, Ahatsha Nurtazınniń, 1950 jyly KSRO Joǵarǵy Keńesiniń depýtaty bolyp saılanǵan mal dárigeri Ahon Ábilǵazınniń, memlekettik qaýipsizdik general-maıory Sáttibek Baıtemirovtiń, Qazaq KSR Joǵarǵy Keńesi Tóraǵasynyń kómekshisi bolǵan Saǵyntaı Sháripovtiń (áıeli Gúlbarshyn qazir Konstıtýsııalyq Keńestiń bas mamany), qazirgi Býrabaı aýdanynyń ákimi qyzmetin abyroımen atqarǵan Murat Dosanovtyń jáne basqalardyń esimi qurmetpen atap ótildi. Aýyldyń qazirgi tirshiligin JShS, sharýa qojalyqtarynyń músheleri, áleýmettik sala qyzmetkerleri gúldentip otyr. Jeke kásipkerlerdiń kómek-qoldaýyna jurtshylyq dán rıza. Al, aǵaıyndy Muqajan, Seıilhan Sháripovter óz qarajatyna eńseli meshit úıin salyp jatyr eken.
Bedeliń ósip, mártebeń kóterile bersin qasıetti Qudyqaǵash!
Baqbergen AMALBEK, Aqmola oblysy.
Sýretterde: 1. Rahmetovtar áýletiniń kıiz úıi. 2. M. Qıyqov R. Elebaevtyń qaryndasy Qanıpa ájeıge “Ramazan Elebaevtyń eli” kitabyn tapsyrýda.