О́zgeris ólshemi – óndiris
Jaqynda Astana qalasyndaǵy “Qazaqstandyq qubyr zaýyty” JShS-nyń “Taraz qubyr zaýyty” fılıaly Baızaq aýdanynyń Kóktal aýyldyq okrýginen jańa óndiris ornyn ashty.
Polıetılen qubyrlaryn shyǵaratyn óndiris “Taraz qubyr zaýyty” dep atalady. Onyń jobasynyń jalpy quny 3 mıllıon 460 myń eýrony quraıdy. Al aýyldaǵy jańa óndiris ornynda 50 jumys orny ashylady dep kútilýde.
Búginde sý jáne gaz jelilerinde qysymǵa shydamdy polıetılen qubyrlaryna suranys arta tústi. Orta jáne kishi qysymdy gaz jelileriniń qurylysy men olardy qaıta qurý úshin de polıetılen qubyrlaryna degen tapsyrys mol. О́ńirlerde alqaptardy tamshylatyp sýarýǵa baılanysty jobalar da kóbeıip keledi. Oǵan da polıetılen qubyrlar qajet. Sondyqtan ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda ómirge kelgen bul óndiris ornyn tek qana tabys kózi der qaraýǵa bolatyn sııaqty. Zaýyt basshylary polıetılen qubyrlarymen, negizinen, Ońtústik Qazaqstan jáne Qyzylorda oblystaryn qamtamasyz etýdi maqsat etip otyr. Degenmen, tıimdi kelisim-shart bolsa zaýyt basqa óńirlermen de jumys isteýge bar.
Joǵaryda aıtqanymyzdaı, kásiporynda jańa óndirister qosylǵan saıyn sý jelilerinde paıdalanylatyn qysymǵa shydamdy jıyrma myń mıllımetrge deıingi polıetılen qubyrlary, gaz jelilerinde paıdalanylatyn qysymǵa shydamdy jıyrmadan tórt júz elý mıllımetrge deıingi polıetılen qubyrlary jáne keń aýqymdy túrli polıetılendi fıtıngter shyǵarylmaqshy.
Zaýyttyń damý jobasy 3 kezeńnen turady eken. Birinshi kezeń – 2010 jyldyń 10 tamyzyna deıin dıametri 20-160 mm, ónimdiligi 250 kg/saǵ Graewe óndirisiniń (Germanııa) ekstrýzıondy keshendik jelisiniń iske qosylýynan tursa, ekinshi kezeń – 2010 jyldyń qazan aıynda dıametri 110-450 mm, ónimdiligi 500 kg/saǵ Graewe óndirisiniń ekstrýzıondy keshendik jelisiniń iske qosylýymen aıaqtalmaqshy. Al úshinshi kezeń – 2011 jyldyń sáýir aıynda dıametri 400-1000 mm, ónimdiligi 1000 kg/saǵ Graewe óndirisiniń ekstrýzıondy keshendik jelisiniń iske qosylýymen bitpek. Sonymen qatar, polıetılendi fıtıngterdi shyǵarý úshin keshendi jabdyqtar da iske qosylmaq.
– Zaýyt ónimi birinshi kezekte elimizdiń qurylys ındýstrııasy úshin, sondaı-aq, óńirlerdegi tómengi jáne orta qysymdaǵy sý men gaz jelilerin qaıta jaraqtandyrý úshin paıdalanylmaq. Bul óz kezeginde oblys ekonomıkasynyń qarqyndy damýyna serpilis berip, halqymyzdyń ál-aýqatynyń ósýine jol ashpaqshy. Esterińizde bolsa, Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń tapsyrmasymen Úkimet “Aýyz sý” baǵdarlamasyn qabyldaǵan bolatyn. Biz Úkimet basshysy oblysta bolǵanda jergilikti jerdegi aýyz sý máselesiniń jaǵdaıymen jete tanystyrdyq. О́ıtkeni aýyl turǵyndaryn taza aýyz sýmen qamtamasyz etýde oblysymyz el boıynsha sanaǵanda on altynshy orynda tur. Bul jaqsy emes. Mine, osynyń saldarynan “Taraz qubyr zaýyty” jobasyn jedel qolǵa alýǵa kiristik. Nege? Aldaǵy eki jylda oblystaǵy otyzdan asa aýyldardy taza aýyz sýmen qamtamasyz etý mindeti tur. Olardyń jospary jasalǵan. Sóıtip 3 jylda oblys turǵyndary taza aýyz sýmen tolyq qamtamasyz etilmek. Tipti shalǵaıdaǵy Shyǵanaqtyń turǵyndary da taza aýyz sý ishetin bolady. Búginde Taraz, Qarataý jáne Jańatas qalalaryndaǵy sýmen qamtamasyz etetin júıelerdegi qubyrlar da ábden tozǵan. Bulardy jańalaý úshin shamamen 60-70 mıllıard teńge qajet. Sondyqtan osy ıgilikti iske “Taraz qubyr zaýytynyń” ónimderi paıdalanylady. Zaýyt ınvestorlary óz ónimderin 50 jylǵa deıin tózimdi dep otyr. Onyń ústine olar qubyr tóseý jónindegi tenderge qatysa otyryp, ónimderin tıisti nysandarǵa ózderi jetkizip, ózderi tósep, ózderi iske qosyp berýge de daıar, – dedi atalmysh zaýyttyń alǵashqy kezeńiniń iske qosylý saltanatyna arnaıy kegen oblys ákimi Qanat Bozymbaev.
“Qazaqstandyq qubyr zaýyty” JShS kóptegen tabystarǵa qol jetkizgen iri kompanııa. Mysaly, Astana men Almaty sııaqty irgeli qalalardaǵy sý jáne gaz júıelerine, negizinen, osy zaýyttyń ónimderi paıdalanatyn kórinedi. Al “Taraz qubyr zaýytynyń” ómirge kelýi, “Qazaqstandyq qubyr zaýyty” JShS-nyń quryltaıshysy Qaıyrjan Meırambekovtiń aıtýyna qaraǵanda, Jambyl oblysynyń ákimi Q.Bozymbaevtyń tikeleı qoldaýy men kómeginiń nátıjesinde qolǵa alynypty.
Zaýyt jumysy tolyqtaı avtomattandyrylǵan. Birinshi kezeńdegi 20-160 mıllımetrlik qubyr shyǵarý jumysyna otyzǵa jýyq adam tartylypty. Olardyń báriniń Astana qalasynda arnaıy tájirıbeden ótken jergilikti turǵyndar ekeni kóńil qýantady. Zaýyttyń shıkizaty Ońtústik Koreıa elinen alynady. Fılıal dırektory alystaǵy elmen bolatyn bul alys-beristiń zaýyt jumysyna eshqandaı kedergi keltirmeıtinine sendiredi.
Aýyldaǵy óndiris ornyna alǵashqy tapsyrys ta túsip úlgeripti. Atap aıtsaq, Baızaq aýdanynyń jylyjaı qurylysy úshin uzyndyǵy 45 shaqyrymdyq 60 mıllımetrlik qubyr qajet eken.
Endeshe, iske sát, “Taraz qubyr zaýytynyń” tarlandary!
Kósemáli SÁTTIBAIULY, Jambyl oblysy, Baızaq aýdany, Kóktal aýyldyq okrýgi.
Polıetılen qubyrlaryn shyǵaratyn óndiris “Taraz qubyr zaýyty” dep atalady. Onyń jobasynyń jalpy quny 3 mıllıon 460 myń eýrony quraıdy. Al aýyldaǵy jańa óndiris ornynda 50 jumys orny ashylady dep kútilýde.
Búginde sý jáne gaz jelilerinde qysymǵa shydamdy polıetılen qubyrlaryna suranys arta tústi. Orta jáne kishi qysymdy gaz jelileriniń qurylysy men olardy qaıta qurý úshin de polıetılen qubyrlaryna degen tapsyrys mol. О́ńirlerde alqaptardy tamshylatyp sýarýǵa baılanysty jobalar da kóbeıip keledi. Oǵan da polıetılen qubyrlar qajet. Sondyqtan ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda ómirge kelgen bul óndiris ornyn tek qana tabys kózi der qaraýǵa bolatyn sııaqty. Zaýyt basshylary polıetılen qubyrlarymen, negizinen, Ońtústik Qazaqstan jáne Qyzylorda oblystaryn qamtamasyz etýdi maqsat etip otyr. Degenmen, tıimdi kelisim-shart bolsa zaýyt basqa óńirlermen de jumys isteýge bar.
Joǵaryda aıtqanymyzdaı, kásiporynda jańa óndirister qosylǵan saıyn sý jelilerinde paıdalanylatyn qysymǵa shydamdy jıyrma myń mıllımetrge deıingi polıetılen qubyrlary, gaz jelilerinde paıdalanylatyn qysymǵa shydamdy jıyrmadan tórt júz elý mıllımetrge deıingi polıetılen qubyrlary jáne keń aýqymdy túrli polıetılendi fıtıngter shyǵarylmaqshy.
Zaýyttyń damý jobasy 3 kezeńnen turady eken. Birinshi kezeń – 2010 jyldyń 10 tamyzyna deıin dıametri 20-160 mm, ónimdiligi 250 kg/saǵ Graewe óndirisiniń (Germanııa) ekstrýzıondy keshendik jelisiniń iske qosylýynan tursa, ekinshi kezeń – 2010 jyldyń qazan aıynda dıametri 110-450 mm, ónimdiligi 500 kg/saǵ Graewe óndirisiniń ekstrýzıondy keshendik jelisiniń iske qosylýymen aıaqtalmaqshy. Al úshinshi kezeń – 2011 jyldyń sáýir aıynda dıametri 400-1000 mm, ónimdiligi 1000 kg/saǵ Graewe óndirisiniń ekstrýzıondy keshendik jelisiniń iske qosylýymen bitpek. Sonymen qatar, polıetılendi fıtıngterdi shyǵarý úshin keshendi jabdyqtar da iske qosylmaq.
– Zaýyt ónimi birinshi kezekte elimizdiń qurylys ındýstrııasy úshin, sondaı-aq, óńirlerdegi tómengi jáne orta qysymdaǵy sý men gaz jelilerin qaıta jaraqtandyrý úshin paıdalanylmaq. Bul óz kezeginde oblys ekonomıkasynyń qarqyndy damýyna serpilis berip, halqymyzdyń ál-aýqatynyń ósýine jol ashpaqshy. Esterińizde bolsa, Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń tapsyrmasymen Úkimet “Aýyz sý” baǵdarlamasyn qabyldaǵan bolatyn. Biz Úkimet basshysy oblysta bolǵanda jergilikti jerdegi aýyz sý máselesiniń jaǵdaıymen jete tanystyrdyq. О́ıtkeni aýyl turǵyndaryn taza aýyz sýmen qamtamasyz etýde oblysymyz el boıynsha sanaǵanda on altynshy orynda tur. Bul jaqsy emes. Mine, osynyń saldarynan “Taraz qubyr zaýyty” jobasyn jedel qolǵa alýǵa kiristik. Nege? Aldaǵy eki jylda oblystaǵy otyzdan asa aýyldardy taza aýyz sýmen qamtamasyz etý mindeti tur. Olardyń jospary jasalǵan. Sóıtip 3 jylda oblys turǵyndary taza aýyz sýmen tolyq qamtamasyz etilmek. Tipti shalǵaıdaǵy Shyǵanaqtyń turǵyndary da taza aýyz sý ishetin bolady. Búginde Taraz, Qarataý jáne Jańatas qalalaryndaǵy sýmen qamtamasyz etetin júıelerdegi qubyrlar da ábden tozǵan. Bulardy jańalaý úshin shamamen 60-70 mıllıard teńge qajet. Sondyqtan osy ıgilikti iske “Taraz qubyr zaýytynyń” ónimderi paıdalanylady. Zaýyt ınvestorlary óz ónimderin 50 jylǵa deıin tózimdi dep otyr. Onyń ústine olar qubyr tóseý jónindegi tenderge qatysa otyryp, ónimderin tıisti nysandarǵa ózderi jetkizip, ózderi tósep, ózderi iske qosyp berýge de daıar, – dedi atalmysh zaýyttyń alǵashqy kezeńiniń iske qosylý saltanatyna arnaıy kegen oblys ákimi Qanat Bozymbaev.
“Qazaqstandyq qubyr zaýyty” JShS kóptegen tabystarǵa qol jetkizgen iri kompanııa. Mysaly, Astana men Almaty sııaqty irgeli qalalardaǵy sý jáne gaz júıelerine, negizinen, osy zaýyttyń ónimderi paıdalanatyn kórinedi. Al “Taraz qubyr zaýytynyń” ómirge kelýi, “Qazaqstandyq qubyr zaýyty” JShS-nyń quryltaıshysy Qaıyrjan Meırambekovtiń aıtýyna qaraǵanda, Jambyl oblysynyń ákimi Q.Bozymbaevtyń tikeleı qoldaýy men kómeginiń nátıjesinde qolǵa alynypty.
Zaýyt jumysy tolyqtaı avtomattandyrylǵan. Birinshi kezeńdegi 20-160 mıllımetrlik qubyr shyǵarý jumysyna otyzǵa jýyq adam tartylypty. Olardyń báriniń Astana qalasynda arnaıy tájirıbeden ótken jergilikti turǵyndar ekeni kóńil qýantady. Zaýyttyń shıkizaty Ońtústik Koreıa elinen alynady. Fılıal dırektory alystaǵy elmen bolatyn bul alys-beristiń zaýyt jumysyna eshqandaı kedergi keltirmeıtinine sendiredi.
Aýyldaǵy óndiris ornyna alǵashqy tapsyrys ta túsip úlgeripti. Atap aıtsaq, Baızaq aýdanynyń jylyjaı qurylysy úshin uzyndyǵy 45 shaqyrymdyq 60 mıllımetrlik qubyr qajet eken.
Endeshe, iske sát, “Taraz qubyr zaýytynyń” tarlandary!
Kósemáli SÁTTIBAIULY, Jambyl oblysy, Baızaq aýdany, Kóktal aýyldyq okrýgi.
