Atameken jyrshysy

Qazaqstannyń halyq ártisi, Memle­kettik syılyqtyń laýreaty, kórnekti kompozıtor Eskendir Hasanǵalıev Aq­jaı­yq jurtshylyǵy aldynda shyǵarma­shylyq esep berdi. Atalǵan kesh “Aınal­dym, elim!” degen taqyryppen ótkizildi. Bul búginde qazaq án óneriniń tanymal tulǵasyna aınalǵan óner ókiliniń aq adal syry, eli men týyp ósken topy­raǵyna degen qaltqysyz kóńili dese de bolady. Kompozıtordyń elý jylǵa taıaǵan shyǵarmashylyq qyzmetinde Otan, ana, týǵan jer, mahabbat taqyryptary aıryqsha oryn alady. Solardyń ishinde keń baıtaq qazaq jerine, onyń kıeli de qasıetti topyraǵyna degen sheksiz mahabbat pen súıispenshilikke toly “Atameken” ániniń shoqtyǵy bıik. Keń tynys pen asqaq pafosqa qurylǵan bul ándi ıisi qazaq jurtshylyǵy uzaq jyldar boıy shabyttana shyrqap keledi. Tipti, táýelsizdik alǵannan keıingi kezeńde “Atamekenniń” ekinshi bir tynysy ashylyp, ol otanshyldyq sezimdi odan ári tereńdetýge yqpal jasaı alǵany ózimizge belgili. Keıin ánniń ataýy Eskendir Hasanǵalıev ánderin oryndaýshylardyń respýblıkalyq “Atameken” festıvaline berildi. Bul aıtýly shara budan on jyl buryn Oral qalasynda shymyldyǵyn túrgen-di. 2006 jyldan bastap ol halyqaralyq án festıvali deńgeıine kóterildi. Shyn máninde jaqsy án men ásem áýen jal­py adamzattyq ortaq qundylyq bolyp taby­lady. Ol til men shekara tańdamaıdy. Alys pen qashyqtyqty bilmeıdi. Esaǵanyń shyǵar­ma­shy­lyq qyzmetine de osyndaı ómirsheńdik tán deýge bolady. Aıtalyq, Oralda ótkizilgen “Aınaldym, elim” atty óner maıtalmanynyń esebi kezinde oǵan Qytaıdan arnaıy kelgen 2008 jyly ótki­zilgen halyqaralyq “Atameken” án festı­valiniń jeńimpazy Mádına Rahman bylaı dedi: men bıyl Chehııa elinde ótkizilgen álemdik án festı­valinde Eskendir aǵamyzdyń ánderin oryndap laýreat atanyp, úlken qýanyshpen oraldym. Bul birinshiden, daýsymnyń myqtylyǵy, oryndaý sheberligimniń minsizdigi emes, kompozıtor týyn­dylarynyń kez kelgen adamdy tánti etetindigi dep esepteımin. Mine, bul mysaldyń ózi de Eskendir Ha­san­ǵalıev ánderiniń shekara tańdamaıtyn ár­liligi men mándiligine aıǵaq bola alady. Ta­qyr jerge dán shyqpaıdy. Eskendir syndy ke­sek ta­lantty dúnıege ákelgen Qaratóbe to­py­ra­ǵynda ótken ǵa­syrlarda “úsh júzge án ozdyrǵan” ánshi-kom­po­zıtor Muhıt Meráliuly ómirge kel­gen. Onyń baı mýzykalyq murasyn osy topyraqtyń taǵy bir tarlanbozy Ǵarıfolla Qur­manǵalıev búgingi kúnge jetkizip be­rip ketkeni óz aldyna bir bólek áńgime. Sondyqtan da shy­ǵar, Aqjaıyq óńi­rin­de: “Qaratóbege barsań ánshimin de­me, Orda men Ja­ńaqalaǵa barsań kúı­shimin deme” degen naqylǵa bergisiz tirkes halyqtyń aý­zyn­da júr. Ashyǵyn aıtqanda, Eskendir Hasan­ǵa­lıev elmen turaqty baılanys ustap tu­ratyn onyń ońdy isterine súısinip, olqy isterine qynjylys tanyta biletin arly azamat. Joǵaryda aıtylǵandaı, kompo­zıtordyń ónerdegi jolynda týǵan jer taqyryby aıryqsha oryn alady. Osy joly da ol Aqjaıyqqa, kir jýyp kindik kesken jeri Qaratóbege arnalǵan jańa ánderin jerlesterine tartý etti. Jasy­ratyn nesi bar, qaı jerde dúnıege kel­geni tek elý, alpys jáne jetpis deı­tin dóńgelek dataǵa tuspa-tus kelgende ǵana esterine túsetin shyǵarmashylyq ıeleri joq emes. Esaǵany mundaı topqa qosa almaımyz. Ol júregi týǵan jer, egemen elimiz – Qazaqstan dep soǵatyn talant ekenine batysqazaqstandyqtardyń kózderi áldeqashan jetken. Osy turǵyda kórnekti kompozıtor Eskendir Hasanǵalıevke “Batys Qazaqstan ob­lysynyń qurmetti azamaty” ataǵy berilýi onyń eldiń mereıi men mártebesin kó­te­rýge qosqan úle­sine, elge rýhanı-shyǵarma­shy­lyq turǵydan dem berýine saı alynǵan oryndy sheshim dep bilemiz. Sol bir kúnderde óner ıesiniń ózi de elge kelip qaıta bir túlegendeı, odan kúsh-jiger alǵandaı, alysta qalǵan bala kezi men jastyq shaǵyna qaıta bir oralǵandaı kúı keshti. Temir QUSAIYN, Oral.