Bilim • 12 Naýryz, 2026

Oqýshylar qalaı tamaqtanady?

Osy oqý jylynan bastap oqýshylardy tamaqtan­dyrýdyń jańa standarty engizildi. Muny Densaýlyq saqtaý mınıstrligi ótken jyldyń 4 naýryzynda bekitti. Alaıda Soltústik Qazaqstan oblysynda oqýshylardy tamaqtandyrýdy júzege asyratyn kásipkerlermen baǵaǵa kelise almaǵandyqtan, bul standart óńirde osy jyldyń 10 qańtarynan bastap qana enip otyr.

Pikir • 12 Naýryz, 2026

Ata-anaǵa qurmet – eldik qasıet

Konstıtýsııanyń jańa nusqasyna kámeletke tolǵan, jumys­qa qabi­let­ti ul-qyzdyń eńbekke jaramsyz ata-ana­laryna qam­qorlyq jasaý mindetin bekitý týraly norma túrli pikir týdyr­dy. Biri muny memlekettiń aza­mat­­­tardyń jeke ómirine shamadan tys aralasýy dep sa­­nasa, endi biri muny zaman talaby dep qabyldady. Biraq bul nor­­manyń máni tek quqyqtyq emes, tereń adamı, qun­dy mańyzǵa ıe.

Tárbıe • 12 Naýryz, 2026

Urpaq tárbıesiniń tórt tuǵyry

Bala tárbıesi – barsha halyqqa ortaq qundylyq. Osy taqyrypty zerttep, zerdelep, jalpy adam balasyna ortaq tujyrym usynǵan sheteldik áleýmettik psıholog mamandar barshylyq. Mysaly, amerıkalyq tanymal psıholog Dıana Baýmrınd kópshilikke bala tárbıeleýdiń úsh negizin usynǵan eken. Onyń birin­shisi – syılastyq tárbıe (authoritative), ekinshisi – avtorı­tarlyq tárbıe (authoritarian), úshinshisi salǵyrttyq tárbıe (permissive) dese, keıingi jyldary Stenford ýnıversıtetiniń (AQSh, Kalıfornııa shtaty) psıholog mamandary Eleonor Makkobı men Jon Martın tórtinshi negiz retinde erkin tárbıe (uninvolved) uǵymyn qosypty.

Pikir • 12 Naýryz, 2026

Bir baptyń baǵasy, bir tarmaqtyń taǵylymy

Memleket basshysy keıingi jyldardaǵy ózgerister ult sanasyna yqpal etkenin, tipti zor silkinis ákelgenin atap aıtty. Sol silki­nis­tiń kelisti bir kórinisi – jańa Konstıtýsııa jobasynyń ómirge kelýi.

Bilim • 12 Naýryz, 2026

Naýryz aıyndaǵy testileý bastaldy

Elimizde naýryz aıynda ótetin Ulttyq biryńǵaı testileý (UBT) ótken apta bastalǵan edi. UBT 6 sáýirge deıin jalǵasady. 184 myńǵa jýyq adam UBT-ǵa qatysýǵa ótinish berdi, bul ótken jylmen salystyrǵanda 20 myńǵa kóp. Olardyń 74,4%-y – qazaq tilinde, 25,5%-y – orys tilinde, 216 adam aǵyl­shyn tilinde testileýden ótýge nıetti.