О́ner • 27 Qazan, 2020
Alystan úzilip jetken qońyr ún birde aıańdap, birde jyldamdata Kók Sholaqtyń shabysyna basady. Kóneniń kúmbirin qulaqqa jetkizýge asyqqandaı dombyra da qaǵysynan jańylmastan, kómeıden shyqqan áýezben jarysa saıyn dalany jańǵyrtyp, jyrshynyń kóńil kúıin dóp basýǵa asyǵatyndaı...
Rýhanııat • 27 Qazan, 2020
Alty Alashtyń maqtanyshy Ahmet Baıtursynuly: «Gazet – halyqtyń kózi, qulaǵy hám tili. Adamǵa kóz, qulaq, til qandaı kerek bolsa, halyqqa gazet sondaı kerek. Gazeti joq jurt basqa gazeti bar jurttardyń qasynda qulaǵy joq kereń, tili joq mylqaý, kózi joq soqyr sekildi» degen edi. Rýhanı mádenıetimiz ben eldik mártebemizdiń deńgeıin baǵamdaýǵa basty ólshem bolyp kele jatqan osy qaǵıdaǵa súıensek, kópshiliktiń ne oqyp júrgenine qarap, oı-sanamyzdyń, turmys-tirshiligimizdiń túr-turpatyn ańǵarýǵa bolatyn sekildi.
Ádebıet • 27 Qazan, 2020
Baǵzy zamanda qytaı oıshyly Konfýsıı: «Kitap oqyǵanyńdy ǵana bilip, oı júgirtkendi bilmegen adam oqýdan ońaı jalyǵady» degen. Handyq zamanynyń ataqty jyraýy Shalkıiz: «Sóılesin qalam syrymdy, Tyńdasyn álem jyrymdy» dep urandaǵan. Sonda aıtqysh ımprovızator, joryqshy jyraý qalam, qara sııa, aq qaǵazdy paıdalanǵan, «alys jerden mórli shubar hat» alǵan. Rımniń ataqty shesheni Sıseron: «Qalam – eń jaqsy ustaz, jazylǵan sóz tap qazir oılaǵan sózden artyq» dep naqty kórsetipti. Allanyń kitaby Quran kárimde: «Oqy: Jaratqan ıeńniń atymen oqy! Oqy! Seniń Táńiriń – eń ardaqty! Ol qalammen jazý úıretti. Ol adamzatqa bilmegen nársesin úıretken» dep jazylǵan (ál-Álaq súresi, 1, 3-5 aıat). Sonda adamzattyń rýhanı jetilýine, órkendeýine oqý, jazý, qalam ustaý, sııany paıdalaný kerektiń keregi eken.
Ádebıet • 27 Qazan, 2020
Ájesiniń etegine oralyp ósken árbir balanyń ertegige qumar keletini erteden belgili. Qulynynyń kirpigi ilingenshe qadaǵalap otyratyn apalardyń tátti áńgimesinen buǵanasy endi qatyp kele jatqan baldyrǵan rýhanı lázzat alatyny haq. Onyń ústine ejelden ertegimen órenin tárbıelegen, qııalyn damytyp, armanyn asqaq etýge mán bergen halqymyzdyń osynaý janry ádebıettiń álippesi sekildi. Jaqynda jaryqqa shyqqan Jumabala Balaqaranovanyń «Ertegiler álemi» atty kitabynan sony ańǵardyq.
Ádebıet • 27 Qazan, 2020
Arhetıptik jeliler (Rahymjan Otarbaevtyń «Bas» romany týraly az-kem sóz)
Zertteýshi kez kelgen týyndyny ǵylymı elekke salarda onyń «daralyq» jáne «jalpylyq» sıpattaryna nazar aýdarýy tıis. Sebebi daralyq sıpattan – qalamgerdiń stıli, jalpylyqtan – ádebıettiń myzǵymas zańdylyqtary kórinedi. Rahymjan Otarbaevtyń shyǵarmashylyǵy jaıly sóz qozǵaǵanda, onyń «jabaǵylana uıysqan» tyń teńeýleri men turaqty tirkesteri, tuńǵıyq muńy men sheksiz saǵynyshy tilge tıek bolyp jatady.