El Táýelsizdiginiń shırek ǵasyrlyq shejiresinde Qazaq eli ǵasyrlar kerýeni júz jyldap jetetin asýlardy aldy. Osy 25 jyl ishinde Qazaqstannyń halyqaralyq sahnada jetken jetistikteriniń ishindegi shoqtyǵy bıik bir jeńisi – álemniń 161 memleketi múshe bolyp tabylatyn beldi uıymnyń alaman báıgesinde qara úzdirip, EKSPO-2017 halyqaralyq kórmesin ótkizý qurmetin jeńip alýy desek, artyq aıtqandyq emes. Bul jeńis – Tuńǵysh Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaevtyń jahandyq aýqymdaǵy salıqaly saıasatyn, egemen elimizdiń «Qazaqstan fenomeni» atanǵan ekonomıkalyq jetistikterin, tórtkúl dúnıeniń tolǵaqty túıinderin talqylaıtyn elordamyzdyń jahandyq ortalyqqa aınalǵandyǵyn álemdik moıyndaý.
Parıj qalasynda Halyqaralyq kórmeler bıýrosynyń tarıhı tańdaýy pash etilgen 2012 jylǵy 22 qarashadaǵy sheshiminen keıin Elbasy Qazaqstan halqyna Úndeý arnap, bul jahandyq jeńistiń Táýelsiz elimiz úshin tarıhı mańyzyn erekshe atap ótti. «О́ziniń aýqymy jóninen ol Dúnıejúzilik ekonomıkalyq forým, al týrısterdi tartý jaǵynan Olımpııa oıyndary nemese fýtboldan ótetin álem chempıonatymen para-par shara bolyp tabylady. Onyń ústine bul Qazaqstan ekonomıkasynyń damýyna úlken septigin tıgizetin, dúnıejúzilik tájirıbelerdi Qazaqstanǵa alyp keletin, elimizge ınvestısııany eselep tartýǵa yqpal etetin shara», dedi Elbasy Nursultan Nazarbaev.
EKSPO – búkilálemdik kórme. Ony ótkizý múmkindigi elge júz jylda bir ret qana berilýi múmkin. Keı elderge júz jylda da berilmeıdi. Qazaqstan – osyndaı orasan múmkindikke táýelsiz damýynyń alǵashqy shırek ǵasyrynda-aq qol jetkizgen sırek eldiń biri. Iá, EKSPO-2017 halqymyzdyń qonaqjaılyǵyn, aınalyp kelgende ulttyń ulylyǵyn kórsetetin joba. Sondyqtan, Elbasy Halyqaralyq kórmeni ótkizýge daıyndyqty jáne ony ótkizýdi Ulttyq joba dep jarııalaǵan bolatyn. EKSPO-2017 kórmesin ótkizýge ázirlik jumystary bastalǵannan bergi ýaqytta elimizdiń barlyq óńirleri bul Ulttyq jobaǵa uıymshyldyqpen jumylyp, zor jumystardy is júzine asyrdy. Sáni men saltanaty tórtkúl dúnıeni tamsandyrǵan arý Astananyń ortasynan taǵy bir ásem qala – EKSPO qalashyǵy boı kóterdi. Elordada ótetin EKSPO kórmesi bedeliniń jahandyq dárejede tanylýyna onyń «Bolashaqtyń energııasy» atty taqyrybynyń da mańyzy zor. «Bolashaqtyń energııasy» taqyryby búgingi tańdaǵy adamzattyń eń tolǵaqty túıinine aınalǵan dástúrli tabıǵı qýat kózderine jańǵyrmaly balama tabýdy júzege asyrý bolyp tabylady. Elbasynyń balamasyz bastamasymen júzege asyrylyp jatqan Ulttyq joba aıasynda adamzatty alańdatqan energetıkalyq qaýipsizdik máselesi boıynsha jańa tehnologııalar men jahandyq ǵylymı jetistikter ómirge joldama alady.
Iá, Astana EKSPO-2017-niń basty urany – «Bolashaqtyń energııasy». Bul jumyr jerdi mekendeıtin 7 mıllıardtan astam adamzatty tolǵandyryp otyrǵan kókeıkesti másele ekendigi daýsyz. Adamzat búginde urpaq bolashaǵy balama qýat kózderine tikeleı baılanysty bolatyndyǵyn kún tártibine barynsha batyl qoıyp otyr. Endeshe, Astanada ótetin EKSPO-2017 Halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesiniń aıasynda adamzat erteńiniń negizin aıqyndaıtyn energetıkalyq qýat kózderiniń bolashaǵy sheshilmek.
Taǵy bir erekshe atap kórsetetin másele, EKSPO-2017 kórmesiniń halyqaralyq dárejedegi bedeliniń asa joǵary bolyp otyrǵandyǵy. Qazaqstan Búkilálemdik jetistikter kórmesiniń qos ǵasyrlyq tarıhynda qatysýshy memleketterdi eń kóp tarta bilgen úshtiktiń quramyna kirgeli otyr. Búgingi kúnge deıin kórmege qatysatyn 140 memleketti tartqan Portýgalııa kóshbasshy bolsa, ekinshi oryndy 121 memleketti tartqan Qytaı ıelenedi. Búgingi kúnge deıin Astanada ótetin EKSPO-2017 kórmesine qatysatyndyǵyn álemniń 112 memleketi resmı túrde rastady. Áli de qatysýǵa nıet bildirip otyrǵan elder barshylyq. Bul da Táýelsiz Qazaqstannyń álemdik sahnadaǵy aıshyqty bedelin aıǵaqtasa kerek.
Jylqybaı JAǴYPARULY,
«Egemen Qazaqstan»