Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń «Qazaqstandyqtardyń ál-aýqatynyń ósýi: tabys pen turmys sapasyn arttyrý» atty Joldaýynda qoıylǵan mindetter údesinen shyǵý jolynda birqatar jumys qolǵa alynýda. Atbasar aýdanyndaǵy «Baha-Zen» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń suly jarmasyn óndiretin sehtyń qurylysyn bastaýy – naqty istiń kórinisi.
Ákeli-balaly Ýálıhan men Ǵalymjan Áripovter – iskerlikterimen aty shyqqan azamattar. Zarechnyı aýylyn jutyndyryp qoıdy, aýyl sharýashylyǵy salasyn órge súırep keledi. Búgingi tańda kóktemgi jáne kúzgi dala jumystaryn «CLASS» markaly 30 astyq kombaıny men 12 «John Deere» tuqym sebý keshenderimen atqarady. Oǵan qosa, «Morris» jáne «Byller» fırmalarynyń zamanaýı tehnıkalary men jabdyqtary bar. Osyndaı kúsh-qýattyń arqasynda tehnologııalyq júıeler tolyǵymen jańǵyrtylyp, joǵary ónimdilikke qol jetkizýde. Byltyr kóktemde 30 myń gektardan astam alqapqa on kúnniń ishinde dán seýip úlgerdi. Kúzde aıtarlyqtaı mol ónim jınady. Endigisi – ónimdi óńdeý.
Agrotehnıkalyq sharalar ýaqtyly atqarylǵan soń egin shyǵymy da kóńil toǵaıtarlyq. Aýdandyq ortasha kórsetkishten eki ese asyp túsý dástúrge aınalǵan. Bıdaı, arpa, suly daqyldaryn ósirý baǵytyndaǵy elıtalyq tuqym sharýashylyǵy mártebesine ıe. Eginshilik salasyn ártaraptandyrýda A.Baraev atyndaǵy ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń ǵalymdarymen jasalǵan yntymaqty baılanys óz jemisin berip otyr. Seriktestiktiń aýdandastyryp, synaqtan ótkizgen tuqymdaryn Soltústik Qazaqstan men Qostanaı oblystarynyń dıqandary paıdalanýda.
– О́z ónimimizdi ózimiz óńdeý, óńdelgen ónimdi Qazaqstannyń brendi retinde alys-jaqyn shetelderge, Eýropaǵa shyǵarý kópten beri kókeıde júrgen arman edi, – deıdi «Baha-Zen» seriktestiginiń dırektory Ǵalymjan Áripov.
Pokrovka aýylynyń janynda seh salýǵa ábden laıyqty alań bar. Osy jerde erte kóktemde suly ónimderin óndiretin sehtyń qurylysyn bastap ketpekshi. Suly úgetin qurylǵynyń eń ozyǵyn shetelden aldyrmaq. Sondyqtan da quny qymbat. Jalpy, osy sehqa óz esebinen 1 mıllıard 300 mıllıon teńge qarjy salmaq. Qazir elý paıyzyn tólep qoıǵan. Esebinshe, on tonna sulydan 6 tonna jarma daıyndalady. Keshen bir saǵatta eki tonna sulyny úge alady. Suly jarmasynyń baǵasy týraly aıtýǵa áli erterek. О́ıtkeni seh iske qosylǵan kezde naryqtaǵy baǵanyń qandaı bolatyndyǵyn boljaý qıyn.
– Bir jylǵa on myń tonna suly qajet, – deıdi seriktestik dırektory. – Mundaı kólem ózimizde óndiriledi. Sondyqtan shıkizat jóninde eshqandaı qolbaılaý bolmaıdy. Eń bastysy, Elbasy Joldaýynda atap kórsetilgendeı, halyqtyń ál-aýqatyn kóterýge sharapatymyz tıse deımiz. Seh iske qosylǵan kezde jergilikti turǵyndardyń 15-i turaqty jumyspen qamtamasyz etiledi. Ekinshi jaǵynan óz ónimimizdi shıkizat kúıinde emes, óńdep usynamyz.
Shynynda da qazir saýda sórelerinde satylyp jatqan jarmanyń basym bóligi sheteldik ónimder. Dál mundaı joba óńirde buryn-sońdy bolǵan emes. Seriktestik basshylary da tutynýshylar tarapynan suranysqa ıe bolyp otyrǵan qajettilikti zerttep bilgen. Qazir jurt holesterıni kóp etten góri aǵzaǵa jeńil jarmaǵa kóbirek umtylýda. Endeshe, elge kerek dúnıeni ózderi nege shyǵaryp, usynbasqa. Onyń ústine shıkizat kúıinde sál arzan ketetin sulyny álemdik standartqa saı etip daıyndasa, aıy ońynan týmaı ma?..
Baıqal BAIÁDIL,
«Egemen Qazaqstan»
Aqmola oblysy