Halyqaralyq qoǵamdastyq yqylasy

Qazaqstan álemdegi básekege qabiletti 50 eldiń qataryna qosylǵaly álemdik qoǵamdastyqtyń óńirlermen baılanysy da nyǵaıa túsýde. Ony burnaǵy kúni Aqmola oblysyna Norvegııa men Qytaı delegasııalarynyń kelýinen kórýge bolady.

Qazaqstan álemdegi básekege qabiletti 50 eldiń qataryna qosylǵaly álemdik qoǵamdastyqtyń óńirlermen baılanysy da nyǵaıa túsýde. Ony burnaǵy kúni Aqmola oblysyna Norvegııa men Qytaı delegasııalarynyń kelýinen kórýge bolady.

Norvegııanyń Qazaqstandaǵy elshisi Ole Iohan Borneı bastaǵan delegasııany oblys ákimi Qosman Aıtmuhametov qabyldap, bul kez­desý naqty jobalardy júzege asy­rý­ǵa yqpal etetindigin atap kórset­ti.

– Jalpy, el ekonomıkasynda bizdiń óńirdiń úlesi salmaqty, – dedi oblys ákimi. – Aımaq altyn, ýran, dolomıt kenderimen qatar, sırek kezdesetin metaldardy, son­daı-aq, astyqtyń tórtten bir bóligin óndiredi. Dál qazirgi tańda egin oraǵy qyzý júrip jatyr. Astyqty saqtaý úshin qoımalar men elevatorlar jetkilikti. Al mal jáne sút sharýashylyǵy salasynda da biraz jobalar júzege assa, jyl aıaǵyna deıin taǵy birqatar mal bordaqylaý men sút fermalaryn ashý kózdelip otyr. Aqmola oblysy Astananyń azyq-túlik beldeýin qurý baǵytyn myqtap ustanýda. Osy maqsatta 48 mıllıard teńgege baǵalanǵan 75 joba iske asyrylýda. Sonyń arqasynda jyl aıaǵyna deıin astanalyqtar suranymyn etpen 46 paıyzǵa, sútpen – 40, kartoppen – 80, jumyrtqamen 100 paıyzǵa qamtamasyz etýge qol jetkizilmekshi.

– Qazaqstan men Norvegııa arasynda birqatar salalarda yn­tymaqtastyq qarym-qatynas ornap, bekı tústi, – dedi Ole Iohan Bor­neı. Qazaqstan Norvegııaǵa as­tyq pen ónerkásiptik taýarlar shyǵarsa, ol jaqtan qural-jab­dyq pen tehnologııa, hımııa óner­ká­si­biniń ónimderi ımporttalady. О́tken jylǵy qorytyndylar boı­yn­sha taýar aınalymynyń kó­le­mi 54 mıllıon AQSh dollaryn qurady. Al qazaqstandyq eks­port­tyń 98 paıyzy astyq ónimderiniń úlesinde.

Kezdesýde Norvegııanyń Qazaq­standaǵy saýda jáne jobalar jó­nindegi hatshysy Elmıra Ádil elimizdiń genderlik saıasatynyń úlgisi men onyń ulttyq zań sheń­ber­inde qoldanylýy, zorlyq-zom­by­lyqtan zardap shekken adam­dar­ǵa qolǵabys kórsetetin daǵda­rystyq ortalyqtar týraly áń­gimeledi. «Rogaland kýrstyq jáne ká­siptik daıyndyq ortalyǵynyń» jobalar menedjeri Olga Ponomareva «Tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berýdi damytý salasyndaǵy Qazaqstan-Norvegııa yntymaqtastyǵy» jobasy jaıly túsinik berdi.

Oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Balym Izbasarova ortaq jobalardyń nátıjesinde kolledjder janynan «Qazaqstan-Norvegııa ortalyǵy» ashylǵanyn, kásibı jáne tehnıkalyq kadrlar daıarlaý baǵytyndaǵy korporatıvtik qor qurylǵanyn habarlady. Al Býrabaı aýdanyndaǵy «Esil Agro» JShS bas dırektory Asyl­bek Es­maǵambetov tájirıbe almasý maq­satynda Norvegııada bol­ǵan­dyǵyn, qazir seriktestik norve­gııalyq jobamen úsh jyl boıy jumys istep kele jatqandyǵyn aıtty.

Soltústik Qytaı energetıkalyq jobalaý-ınjenerlik kompanııasynyń ókilderimen kezdesýde oblys ekonomıkasyna ınvestısııa quıý máse­leleri talqylandy. О́ńir basshysy Q.Aıtmuhametov bul jóninde Kók­shetaýda salynatyn jylý elektr or­ta­lyǵynyń mańyzdylyǵyn alǵa tart­ty. Jańa nysan ozyq tehnolo­gııa­larmen jáne ekologııalyq taza qurylys materıaldarymen qam­ta­masyz etilýine múddelilik bildirildi.

Qytaı kompanııasynyń kommer­sııalyq ister jónindegi vıse-pre­zı­denti Nı Hýan kompanııa álemdegi joǵary tehnologııalyq-ınjenerlik qurylystardy jobalaýmen aınalysatyn eń irgeli kompanııalardyń biri sanalatynyn tilge tıek etti. Qazirdiń ózinde álemniń elýge tarta elinde, sonyń ishinde Belarýste ártúrli jobalar júzege asyrylýda. Áńgime barysynda Kókshetaýdaǵy mańyzdy nysan basym jobalar tizimine engizilýi múmkindigi atap kórsetildi.

Baqbergen AMALBEK,

«Egemen Qazaqstan».

Aqmola oblysy.