Keshegi ótken Úkimet otyrysynda elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýynyń birqatar máseleleri qaralǵany málim. Onda kún tártibine shyqqan negizgi taqyryptar týraly Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken brıfıngte, jýrnalısterge Premer-Mınıstrdiń orynbasary – Qarjy mınıstri Baqyt Sultanov bastaǵan vedomstvo basshylary áńgimelep berdi.
Otyrysta qaralǵan máselelermen tanystyrǵan vıse-premer olardyń árqaısysy jóninde áriptesteri keń kólemde áńgimeleıtindigi týraly aıtyp, bıylǵy jyly qolǵa alynǵan mańyzdy sharanyń biri – jekeshelendirý isi týraly maǵlumat berdi. Aǵymdaǵy jyly 278 kvazımemlekettik sektor nysany básekeles ortaǵa satylmaq eken. «Jekeshelendirýdiń 2014-2016 jyldarǵa arnalǵan keshendi josparyn iske asyrý úshin Úkimet básekeles ortaǵa berilýi tıis kvazımemlekettik sektor sýbektileriniń ataýly tizbesin bekitti. Jalpy, básekeles ortaǵa kvazımemlekettik sektordyń 782 uıymy ótedi, 380 uıym qaıta uıymdastyrylý úshin taratylatyn bolady. Respýblıkalyq menshik boıynsha 29 uıym jáne 3 nysan, kommýnaldyq menshik boıynsha 416 nysan jekeshelendirilmek. Ulttyq holdıngter men kompanııalar boıynsha básekeles ortaǵa 337 aktıv beriledi.
Onyń ishinde – «Samuryq-Qazyna» qory boıynsha – 106 aktıv, «Báıterek» holdıngi boıynsha – 15, QazAgro – 32, Parasat – 8, Zerde – 2, ÁKK – 174. Qazirgi ýaqytta jekeshelendirý jónindegi turaqty komıssııalar qurylyp boldy. Ashyqtyq pen jarııalylyqty qamtamasyz etý maqsatynda jekeshelendirý jónindegi turaqty komıssııalardyń quramyna Ulttyq kásipkerler palatasy jáne «Nur Otan» partııasynyń ókilderi kirdi», dedi B.Sultanov. Al osy jyly 278 nysandy satý josparlanypty. Onda respýblıkalyq menshik boıynsha – 19, kommýnaldyq menshik boıynsha – 109, ÁKK boıynsha – 75, holdıngter boıynsha – 75 nysan turǵan kórinedi. Sondaı-aq, kommýnaldyq menshiktegi 6 nysan satylmaq eken. Onyń 4-ýi 85,6 mln. teńgege satylady degen úmit bar. Taǵy 34 nysan boıynsha baǵalaý sharalary bastalypty.
2030 jyly elimizde 21 mlrd. tekshe metr taýarlyq gaz óndiriledi. «Elimizdi gazdandyrýdyń bas syzbasy búgin Úkimette qaralyp, qabyldandy. Bul – Qazaqstanda tuńǵysh ret ázirlenip otyrǵan baǵdarlamalyq qujat. Qujatty ázirleý úshin gaz jáne gazben jabdyqtaý týraly zań jáne Úkimet bekitken tıisti qaǵıdalar men zańdar negiz bolyp esepteledi. Al búgingi kúni 16 óńirdiń 10-y gazdandyrylǵan. Negizinen elimizdiń batys jáne ońtústik óńirleri, olarmen birge Almaty qalasy tabıǵı otynmen qamtamasyz etilip otyr. Jalpy aıtqanda, 2007-2013 jyldar aralyǵynda gaz tutynýdy taldaý elimizdegi naryqtyń údemeli ósýin kórsetedi. Qarastyrylyp otyrǵan kezeńde tutyný kóleminiń ósýi 26 paıyzdy, al ortasha jyldyq ósý qarqyny shamamen 4 paıyzdy quraıdy. Bulaı jalǵasa berse, 2030 jylǵa deıin taýarlyq gazdyń teńgerimine sáıkes gaz óndirý kólemi 60 mlrd. tekshe metrge deıin jetedi. Al onyń 25 mlrd. tekshe metrge jýyǵy, jer qabaty qysymyn ustaý úshin tehnologııalyq qajettilikke jaratylady. Osynyń saldarynan taýarlyq gaz óndirý kólemi 2030 jylǵa qaraı 21 mlrd. tekshe metrdi quraıdy dep eseptep otyrmyz», dedi brıfıngte Munaı jáne gaz mınıstri U.Qarabalın.
Otyrysta Úkimet 2016 jylǵa qaraı Dúnıejúzilik banktiń «Doing Business» reıtıngi boıynsha alǵashqy 30 eldiń qataryna kirý is-sharalarynyń josparyn bekitipti. «Bul jospardy júzege asyrý úshin zańnamaǵa eki paket túzetý ázirlendi. Birinshi túzetýlerdi maýsymda Parlament qabyldady. Kelesi túzetýlerdi Parlament qaraýyna 1 qyrkúıekke deıin usynamyz. Búgin Úkimette osy zańnamalarǵa qatysty tujyrymdamalyq amaldar qaralyp, maquldandy», dedi О́ńirlik damý mınıstri B.Jámishev. Sondaı-aq, mınıstr turǵyn úı qurylysyna úlestik qatysý týraly daıyndalǵan zań jobasy jóninde áńgimeledi. Onyń aıtýynsha, qazirgi úlestik qurylys tetiginde negizgi kemshilik qurylys aıaqtalǵanǵa deıin úleskerler qarajatyn paıdalaný múmkin emestigi bolyp tabylady. Endi salany odan ári damytýǵa úleskerler qarajatyn paıdalanýdyń qaýip-qaterlerin azaıtýdy qamtamasyz etetin tetikter jasalady eken.
Budan ózge, Kólik jáne kommýnıkasııa mınıstri J.Qasymbek avtomobıl joldary men temir jol kóligi salasyndaǵy iri jobalardy júzege asyrý týraly, Aýyl sharýashylyǵy mınıstri A.Mamytbekov Memleket basshysy qoıǵan tapsyrmalardy eskere otyryp, «Agrobıznes-2020» baǵdarlamasyna ózgertýler men tolyqtyrýlar engizý máseleleri jóninde, al «QazAgro» UBH basshysy D.Aıtjanov holdıngtiń ınvestısııalyq jobalary týraly baıandady.
Nurbaı ELMURATOV,
«Egemen Qazaqstan».