Bıler keńesiniń aýqymdy jumysy
Memleket basshysynyń ádiletti qoǵam ornatý, túrli keleńsizdikti joıý, jastarǵa sapaly bilim men sanaly tárbıe berý, halqymyzdyń yntymaǵyn arttyrý bastamasyna oraı umyt bolyp bara jatqan dala demokratııasy qaǵıdattaryn jańǵyrtý asa mańyzdy.
Osy maqsatta «bir jaǵadan bas, bir jeńnen qol shyǵaryp», jumys isteý úshin elimizde túrli qoǵamdyq ınstıtýt kúsh biriktirdi. Keıingi jyldary ulttyq qundylyqtarymyz damýynyń tejelýine ákelip soqtyrǵan túrli aǵymnyń, áleýmettik jelilerdegi jarııalanymdardyń jastarymyzdyń sanasyn aıtarlyqtaı ýlaǵany belgili. Endi osyndaı teris áreketterge tosqaýyl qoıyp, ulttyq salt-dástúrimizdi nasıhattaý arqyly jastarǵa durys tárbıe berý, halyq arasyndaǵy keıbir túsinbeýshilikti kelise otyryp sheshý maqsatynda elimizde Bıler keńesi qurylyp, jumystaryn júrgizip jatyr.
Osy ıgi bastama bizdiń aýdanda da quramy jeti adamnan turatyn Bıler keńesin qurý arqyly júzege assa, barlyq 18 aýyldyq okrýgte quramdaryna úsh adamnan engizilgen Bıler keńesi qurylyp, óz jumystaryn bastap ketken. Aýyldyq okrýgterdegi Bıler keńesteriniń músheleri okrýgterde ótkizilgen alqaly jıyndarǵa qatysyp, aýyldyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýy, aýyl turǵyndarynyń turmys-tirshiligin jaqsartý, olardy jaıylymdarmen, maldy, egisterdi sýaratyn aǵyn sýmen qamtamasyz etý, aýyl jastarynyń bos ýaqytyn tıimdi paıdalanýy, olardyń arasynda túsinik jumystaryn júrgizý arqyly teris qylyqtar men teris dinı aǵymdardyń yqpalyna túsýiniń aldyn alý sııaqty kúrmeýi qıyn sharýalardy sheshýmen aınalysyp keledi.
El ishinde keıbir adamdardyń kózqarasy sáıkes kelmeı qalyp, arty urys-keriske ulasyp jatatyn jaǵdaılar da kezdesedi. Tipti sútteı uıyp otyrǵan balaly-shaǵaly otbasylardyń shańyraqtary shaıqalyp, sábılerdiń tiri jetim bolyp jatqany da qabyrǵamyzǵa batatyn. Aýdandyq jáne aýyldyq Bıler keńesteri osy problemamen de belsene aınalysady.
Isaǵalı SÁLIMBAEV,
Baızaq aýdandyq ardagerler keńesi janyndaǵy Bıler keńesiniń tóraǵasy
Jambyl oblysy
Artyq bilim alǵyń kelse, esik ashyq
«Oqýǵa qushtar mektep» jobasy boıynsha barlyq salada is-sharalar úzdiksiz uıymdastyrylyp, túrli joba júzege asyrylyp keledi. Kitaphana – osy kúnge deıin adamzat tarıhynyń kerýenin súrindirmeı kele jatqan bilim men biliktiń, tálim men tárbıeniń, parasattyń mekeni. Kitaphananyń basty maqsaty – óskeleń urpaqty kitap oqýǵa shaqyrý arqyly adamgershilikke, izgilikke tárbıeleý. «Artyq bilim kitapta, erinbe oqyp kórýge», dep hakim Abaı jyrlaǵandaı, kitaphanaǵa kelip, bos ýaqytyńdy tıimdi paıdalanýdan, bilimińdi shyńdaýdan asqan paıdaly is bolmasa kerek.
Kitaphanada ótkizetin is-sharalarymyzda mýltımedıanyń múmkindikterin qoldaný arqyly biz avtordyń shyǵarmashylyǵy men taqyrybyna kóbirek toqtala alamyz. Ádebı-sazdy keshterde, medıaleksııalarda, kitaptardyń tusaýkeserlerinde, shyǵarmashylyq keshterde mýltımedıalyq kórinisti qoldana otyryp, oqyrmandardy kitaptyń elektrondyq nusqalaryn beınekórsetilim men basqa da kórnekilikter arqyly qyzyqtyrýǵa umtylamyz. Budan bólek slaıd-jýrnaldar, slaıd-reportajdar, saıystar, slaıd-galereıalar, vırtýaldy kórmeler de kórsetiledi. Zamanǵa saı jańa ádister úlken qyzyǵýshylyqpen jáne erekshe yqylaspen qabyldanady.
Endi adamnyń kitap oqýǵa qyzyǵýshylyǵyn arttyrýdyń basqa da tyń ádisterine qysqasha toqtala keteıin. Máselen, «Býkkrossıng», «Fleshmob», «Sıqyrly dorba», «Kók shabadan», taǵy basqalary – ata-ana men balanyń, tutastaı alǵanda oqyrmannyń erte damýyna baǵyttalǵan jobalar. Munyń ishinde, ásirese, balany kitap oqýǵa yntalandyratyn ádisterdiń tıimdiligi joǵary ekenin atap kórsetken jón. Jáne balalarǵa arnalǵan jobalardyń barlyǵy daýystap oqýǵa negizdelgen. О́ıtkeni balalar tyńdaýdy jaqsy kóredi, kóp jaǵdaıda ózdiginen oqýdy qalamaıdy, ony jumys retinde qabyldaıdy.
Qoryta aıtqanda, kitap ózińdi de, ózgeni de syılaýǵa úıretedi. Balalardyń bilimin, oı-órisin keńeıtedi. Sondyqtan biz, mektep kitaphanashylary, kitap mártebesin kóterýimiz kerek.
Roza BÚLKENOVA,
Q.Bekqojın atyndaǵy mektep kitaphanasynyń meńgerýshisi
PAVLODAR
Sýdyń da suraýy bar
Men Ámına Naqypbekqyzymyn. Jasym 11-de. Shymkent qalasynda turamyn. Búgin sý týraly jazǵym kelip otyr, sebebi anam únemi sýdy óshir, sýdy tekke aǵyza berme dese, renjýshi edim. Sóıtsem, bekerge aıtpaıdy eken. Búgin qazaq tili muǵalimi Gúlnar apaıym sońǵy kezde aýyz sýymyzdyń azaıyp bara jatqanyn, bolashaqta keıbir shet memleketterdegideı aýyz sýdan taryǵyp qalýymyz múmkin ekenin aıtqanda, qatty ýaıymdap kettim. Endi anam aıtpasa da únemdeıtin boldym. Buryn jaryqty da jaǵyp júre beretin edim. Al qazir ony da qarańǵy túskenshe jaqpaýǵa, telefonnyń qýattaǵyshyn toqtan ajyratyp qoıýǵa tyrysamyn.
Qytaı halqy da erterekte sý tapshylyǵyna tap bolypty, biraq bertinde bárin zerttep, zerdeleı kele, qoldanylǵan sýdy qaıtadan óńdep taza sý etip shyǵaratyn tehnologııaǵa qol jetkizipti. Osylaısha, aýyz sý problemasyn sheshken kórinedi. Osy jerde taǵy bir márte ekpin túsire ketetin jaıt, ǵalymdardyń zertteýlerine qaraǵanda, taza sý qory óte az jáne ony únemdemese, bolashaqta sý tapshylyǵy saldarynan memleketter bir-birine qarsy soǵys ashýy da múmkin eken. Osy sebepti barymyzdy baǵalaı bileıik, únemdeı júreıik degim keledi. Únemdeý arqyly biz ózimizdi úlken problemadan qutqaramyz. Mysaly, Afrıka qurlyǵynda sý jetispeıdi, al biz ony oılanbastan qalaı bolsa solaı jumsaımyz. Barshamyz sýdy únemdeý arqyly bolashaqta elder arasynda sýǵa qatysty túsinispeýshilikter týyndamaýyn qamtamasyz etýge úles qosamyz. Onyń túk qıyndyǵy joq. Tek sý ataýlyny eseppen paıdalanyp, ysyrap etpesek bolǵany.
Sońǵy kezde oılap qoıamyn, nege buryn anam aıtsa renjigenmin dep. Olar tekke aıtpaıdy eken ǵoı. Ata-babalarymyzdyń «sýdyń da suraýy bar» degen naqylynyń mán-mańyzyn da endi uqqandaımyn. Osyny naqty uǵyndyrǵan Gúlnar apaıyma alǵysym sheksiz.
Sýymyzdy únemdeıikshi, dostar!
Ámına AQYLBEK,
oqýshy
ShYMKENT