Saılaý sózi
Nurlan ERIMBETOV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń tóraǵasy, «Qazaqstannyń Azamattyq Alıansy» ZTU prezıdenti, saıası ǵylymdar kandıdaty:
– Bizder, qoǵam qaıratkerleri, syrt qalmaý jóninde sheshtik. Sondyqtan biz Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kezekten tys saılaýyn baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń qyzmetin qaıta qalpyna keltirý týraly sheshim qabyldadyq. Bul qurylym bizdiń elimizdegi birqatar saılaý naýqandary boıyna óziniń tıimdiligin dáleldedi jáne árkezde de saılaý naýqanyna óziniń obektıvti baǵasyn berdi.
Janargúl QUSMANǴALIEVA, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııasy tóraǵasynyń orynbasary, Eýrazııalyq ıntegrasııa ınstıtýtynyń dırektory, Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti janyndaǵy Adam quqyqtary jónindegi komıssııanyń múshesi:
– Barlyq saılaýaldy naýqany boıyna Qoǵamdyq komıssııa búkil el boıynsha saılaý zańnamalarynyń saqtalýyna, kandıdattardyń saılaýaldy shtabtarynyń, saılaý komıssııalarynyń jumysyna baqylaýdy júzege asyrdy, kandıdattardyń saılaýaldy naýqandaryna monıtorıng júrgizdi.
О́z baıqaýshylarymyz úshin biz ádistemelik materıaldar keshenin, sarapshylyq keńester ázirledik, brıfıngter men semınarlar ótkizdik. Biz qazaq jáne orys tilderinde komıssııa saıtyn (www.bakylau.kz) qurdyq, call-ortalyq uıymdastyrdyq.
Amanqul SERIKBAEV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi, Eýrazııalyq ıntegrasııa ınstıtýty dırektorynyń birinshi orynbasary:
– Men úshin osy úderiske ózimniń tikeleı qatysýym – úlken jaýapkershilik. Men kórsetilgen senim úshin alǵys aıtamyn jáne Komıssııa múshelerimen, baıqaýshylarmen birge biz bul saılaýdyń móldir, adal, ádil bolýy úshin bárin de jasaımyz. Komıssııa jumysy jospar boıynsha júrýde: biz el azamattarymen, shtabtar ókilderimen, halyqaralyq baıqaýshylarmen kezdestik, olardyń usynystary men eskertýlerin tyńdadyq.
Bıbigúl JEKSENBAI, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi, 7 arna dırektorlar keńesiniń tóraıymy, Bas redaktorlar klýbynyń prezıdenti:
– Bas redaktorlar klýby atynan men Qazaqstan Prezıdenti saılaýyn baıqaý jónindegi jumysqa alǵash ret qatysyp otyrmyn. Sondyqtan bul, birinshi kezekte, men úshin úlken jaýapkershilik. Qazaqstannyń kóptegen redaksııalary saılaýdy BAQ-ta ádil jazyp kórsetý týraly hartııaǵa qol qoıdy. Men bul qujat sondaı-aq olardyń jaýapkershiligin tereńirek sezinýlerine jáne saılaýdy adal da ádil beıneleýge kómektesedi dep oılaımyn.
Rahılıam MAHPIROVA, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Kez kelgen adam úshin saılaý – ol azamattyq borysh. Men úshin árıne saılaýdyń móldir, adal, ádil ótkeni, negizgi demokratııalyq qaǵıdattardyń saqtalǵany mańyzdy. Eger men oǵan qatysar bolsam, men úshin ózimniń azamattyq boryshymnyń oryndalyp jatqanyn túsiný óte mańyzdy, sondyqtan ózimniń azamattyq pozısııam turǵysynan men Komıssııa múshesi retindegi óz jumysymnan úlken qanaǵattanýshylyq alamyn.
Tamara ShIRMER, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Bizde Komıssııada elimizdiń óte jaýapty jáne laıyqty azamattary jumys isteıdi. Biz óńirlerge bardyq, saılaý komıssııalarynyń, bizdiń áriptesterimiz – jergilikti jerlerdegi saılaýdy baıqaý jónindegi óńirlik jáne qalalyq komıssııalar jumysymen tanystyq. Barlyq jerde de adamdar bul jumysqa túsinistikpen jáne jaýapkershilikpen qaraıdy, eshqandaı qolaısyz sátter bolǵan joq.
Raqym OShAQBAEV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi, «Atameken» Ulttyq kásipkerler palatasy basqarma tóraǵasynyń orynbasary:
– Saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi bolý, ásirese, bul Komıssııa saılaýdyń transparenttiligine, olardyń ulttyq zańnamaǵa da, sol sııaqty ozyq álemdik tájirıbege de tolyq sáıkestigine qatysty táýelsiz bilikti kózqarasty qamtamasyz etýi tıis ekenin nazarǵa alsaq, úlken jaýapkershilik dep esepteımin. Búkil elektoraldyq naýqanǵa qatysýshylarǵa tabystar tilep, barlyq talaptar men ozyq standarttardy barynsha saqtaýǵa shaqyrǵym keledi.
О́miráli QOPABAEV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Biz Prezıdent, Parlament depýtattary saılaýlaryna talaı ret qatystyq. Zańger retinde, Saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi bola otyryp men saılaý naýqany barysynda saılaý zańnamalarynyń tolyqtaı saqtalǵanyn qadaǵalaımyn. Saılaý kúni biz saılaý ýchaskeleri men odan tys jerlerde prezıdenttikke kandıdattardyń da, sol sııaqty saılaýshylardyń ózderiniń de, sondaı-aq saılaý komıssııalary músheleriniń jáne, árıne, baıqaýshylardyń quqyqtarynyń burmalanýyna jol berilmeýin baqylaıtyn bolamyz. Osylaısha, biz Qazaqstanda móldir, ádil jáne zańdy saılaýdyń ótýine óz úlesimizdi qosamyz.
Ǵadilbek ShALAHMETOV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Meniń Saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııa jumysyna qatysýym men úshin Otanǵa degen qatystylyǵym bolyp tabylady. Ol neni bildiredi? Bul bizder, komıssııa músheleri alys túkpirdegi eń kishi adamnan eń bıik adamǵa deıin, búkil qazaqstandyqtarǵa, barlyq qoljetimdi quraldarmen qazirgi Qazaqstannyń qandaı ekenin, budan da jaqsyraq ómir súrý úshin jáne bizdiń ál-aýqatymyz ben búkil elimizdiń ál-aýqatynyń bizdiń tańdaýymyzǵa baılanysty ekenin túsindirýge tıispiz degen sóz.
Nesipbek AITULY, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Qazir saılaýǵa belsendi daıyndyq júrip jatyr. Men, Qazaqstan Respýblıkasynda saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi retinde óńirlerde bolamyn. О́zim Shyǵys Qazaqstan oblysyna bardym. Qalalarda, selolarda, aýyldarda boldym, barlyq jerlerde de adamdar saılaýǵa shynaıy qyzyǵýshylyq bildiredi. Sondyqtan da men saılaý adal, taza, ádil ótedi dep oılaımyn, óńirlerde bári baqylaýda tur, men burmalaýshylyqtar baıqaǵan joqpyn, bári de halyqaralyq standarttarǵa sáıkes ótýde. Demek, saılaý adal jáne móldir ótedi, biz óz jumysymyzdy laıyqty aıaqtaımyz dep oılaımyn.
Nyǵmetolla TILEÝKENOV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Meniń saılaýdy baqylaý jónindegi jumysta baı tájirıbem bolǵandyqtan, elektoraldyq úderisten syrtqary qalǵym kelmedi. Men óz elimniń bolashaǵy úshin, bizdiń azamattarymyzdyń boıynda quqyqtyq saılaý mádenıetin arttyrý úshin jaýapkershilikti sezinemin. Ár kez saıyn Saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń róli arta túsýde. Men úshin bul úshinshi saılaý jáne ol alǵa basýshylyq kórinip tur.
Patıma MÁTJANOVA, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Egemendikke ıe bolǵan sátten beri Qazaqstanda prezıdenttik jáne parlamenttik saılaýdan bastap jergilikti atqarýshy organdarǵa deıingi túrli deńgeılerdegi birneshe elektoraldyq naýqandar ótti. Elimizde saılaý ótkizýde úlken tájirıbe jınaqtaldy jáne olarǵa «ozyq halyqaralyq standarttarǵa sáıkes» degen baǵalar berildi. Búginde Saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń músheleri qatarynda álemniń ózge elderindegi saılaýlardy baıqaýǵa qatysqan adamdar da bar.
Ádil AHMETOV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi, Halyqaralyq Túrik akademııasy Til jáne termınologııa ortalyǵynyń jetekshisi, QǴA múshesi:
– Meniń halyqaralyq aýqymda baıqaýshylyq tájirıbem bar: Ulybrıtanııadaǵy parlament saılaýy, AQSh-taǵy prezıdent saılaýy, Barak Obama alǵash ret saılanǵanda men EQYU delegasııasy atynan saılaýǵa qatystym. Sondyqtan men bizdiń baıqaýshylarmen óz tájirıbemdi bólise alamyn. Bul men úshin úlken mártebe.
Saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııa – shynymen de óte eleýli uıym. Biz rasymen de ádil jáne ashyq saılaýlar ótkizýge jaǵdaı jasaımyz jáne jasaýǵa tıispiz. О́zimniń tikeleı qyzmetime qatysty aıtarym, men Atyraý oblysyndaǵy barlyq saılaý ýchaskelerin aralap shyqtym jáne oblystyq komıssııa baıqaýshylary tarapynan olardyń jumysyna qatysty birde-bir eskertý estigen joqpyn.
Lázzat TÚSIPOVA, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Álemde salystyrmaly túrde baıqaý ınstıtýty tarıhy kóp emes – shamamen Kopengagen sharty qabyldanǵannan keıin 90-shy jyldardan bastalady. Demokratııalyq qaǵıdattar men standarttarǵa adal Qazaqstan Respýblıkasy bul úderisterden syrt qalmaq emes. Búginde bizdiń qoǵamymyz belsendi damýda, adamdardyń oı-sanalary ózgerýde – osy yrǵaqty úderisterdiń bári azamattardyń eldiń qoǵamdyq saıası ómirine neǵurlym jaýapkershilikpen, iskerlikpen qatysýyn talap etedi.
Talant RAMAZANOV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń qyzmeti qazaqstandyq demokratııany damytýda strategııalyq mańyzǵa ıe. Bizder daıyndaǵan baıqaýshylar 26 sáýirde de, sondaı-aq arada onjyldyqtar ótkennen keıingi Qazaqstandaǵy kelesi saılaýlarda da paıdasyn tıgizetin bolady. Osy Komıssııaǵa ózimniń qatysýymdy Otan aldyndaǵy óz boryshymnyń myńnan biriniń óteýi dep bilemin.
Vladımır TELNOV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Qazaqstannyń saılaý naýqandaryn ótkizýde zor jetistikteri bar, joǵary uıymdastyrýshylyq deńgeı men halyqaralyq standarttarǵa sáıkestik kórinis tabady. Bizdiń qoǵamdyq komıssııa monıtorıngterge aıryqsha tııanaqtylyq tanytady. Búgin barlyq kandıdattar teń múmkindikterge ıe boldy jáne barlyq saılaý shtabtaryna úgit jumystaryn júrgizý úshin teń jaǵdaılar týǵyzyldy dep aıtýǵa bolady.
Shyńǵys LEPSIBAEV, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń múshesi:
– Meniń Komıssııa jumysyna qatysýǵa degen nıetime halyqaralyq baıqaý tájirıbelerimmen bólisýge jáne Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń qyzmetine jumystyń úzdik standarttaryn engizýge degen umtylys sebepker boldy. Sondaı-aq, meniń úkimettik emes uıymdardy jáne bútindeı alǵanda azamattyq qoǵamdy elektoraldyq úderiske, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýǵa tartýǵa jáne rólin arttyrýǵa degen de qyzyǵýshylyǵym bar.
Tamara LAVRINENKO, Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaýdy baıqaý jónindegi respýblıkalyq qoǵamdyq komıssııanyń astanalyq fılıalynyń tóraıymy:
– Biz sizdermen bizdiń elimizdiń damýynyń kýágerleri jáne belsendi qatysýshylary bolyp tabylamyz. Táýelsizdik jyldary ishinde munda orasan zor ózgerister oryn aldy, Qazaqstan álemdegi eń yrǵaqty damýshy memleketterdiń birine aınaldy, quqyqtyq memleket qurý boıynsha aýqymdy demokratııalyq qaıta qurýlar júrgizildi jáne búginde ádil, ashyq, móldir saılaýlar ótkizýde bizder úshin barlyq jaǵdaılar jasaldy.