О́ner bıigindegi ómir

Odan bir kún buryn Batys Qazaq­stan ob­lystyq halyq shy­ǵar­mashylyǵy ortalyǵy kompozıtor Temiráli Baqtygereevti eske alýǵa arnalǵan «Baryp qaıt, balam, aýylǵa» atty ǵajap kesh uıymdastyrǵan bolatyn. Máni men maǵynasy úılesip, birin biri tolyqtyrǵan bul eki shara Aq­jaıyq óńiriniń mádenı keńistigin ádemi áserge bóledi.

Rasynda da «Baryp qaıt, balam, aýylǵa!» áni – áýeni men sózi ári oryndaýshysy birin biri dál tapqan, tamyrynda jarty qasyq qazaqy qany bar adamǵa áser etpeı qoımaıtyn ǵajap týyndy ǵoı. Talaı tamasha týyndyny ómirge ákelgen kompozıtor Temiráli Baqtygereevtiń rýhy týǵan jerinde shattanǵan kún boldy bul. Sulý sózben sýret salatyn Dáýletkereı Ataýuly júrgizgen kesh syrshyl da sezimtal, rııasyz áppaq kóńilmen ótti. Osy keshke Almatydan arnaıy kelgen tanymal Tuńǵyshbaı Jamanqulov, Nurlan О́nerbaev, Sulýshash Nurmaǵambetova syndy óner maı­tal­mandary da ómirden erte ket­­ken kompozıtordyń márte­be­sin kóterip, ol kórmegen qurmetti sazgerdiń jary Jámıla jeńgeıdiń ıyǵyna ystyq yqylas etip japty. Bul kúni kórermen kompozıtordyń tanymal týyndysy – aqyn Aısulý Qadyrbaevanyń sózine jazylǵan «Baryp qaıt, balam, aýylǵa» ánin Qazaqstannyń Halyq ártisi Tuńǵyshbaı Jaman­qulovtyń oryndaýynda, «Keshir meni», «Qaıyrly kesh, Alma­ty», «Armanymnyń aq otaýy – As­tanam» ánderin Qazaqstannyń eńbek sińirgen ártisi Sulýshash Nurmaǵanbetovanyń, al el ara­syn­da keńinen tanylǵan «Saǵy­nysh», «Tańǵy tilek» ánderin Qazaqstannyń eńbek sińirgen ártisi Nurlan О́nerbaevtyń oryndaýynda tyńdap, qulaq quryshyn qan­dyrdy. Árbir án tátti saǵy­nyshqa toly esteliktermen órilip jatty.

Erteńine «Atameken» óner ordasynda ótken «Ańsadym ala­qanyńdy...» poetıkalyq kompozısııasy qazaq óleńine arnalǵan taǵy bir qurmetke aınaldy.

Aısulý Qadyrbaevany halqy syrshyl aqyn retinde de, qaıtpas qaısar qaıratker retinde de jaqsy biledi.

– Jyr oqysa qubyltyp, baýrap qalǵan Aısulý,

El menen jer degende saırap qalǵan Aısulý!

Dúıim jurtqa sóz sóılep, qaırat qylǵan Aısulý,

Aq jaýlyǵyn kóterip, baıraq qylǵan Aısulý! – dep aqyn Darıǵa Mushtanova aıtpaqshy, 1991 jyly Oral qalasynda bolǵan «Qyrkúıek oqıǵasynyń» qaharmanyn jerlesteri jaqsy biledi.

Aqyn shyǵarmashylyǵyna arnalǵan kesh úsh bólimdi kompozısııa túrinde ótti. «Alaqanda terbetken... aq mama» prologi aqynnyń týǵan jerinen bastalsa, kesh ıesiniń qaıratkerlik qyry «Paryz alaqany» atty bólimde aıryqsha ashyldy. «Shyńǵys­han qaǵan» qoıylymy, kitaptyń tusaýkeseri – ult ulyǵyn sezin­dirýge jeteledi.

Áserli sharany ádemi uıym­dastyrǵan – Máýlet Jubatov bastaǵan halyq shyǵarmashylyǵy ortalyǵy bolatyn. Buǵan Hadı­sha Bókeeva atyndaǵy oblys­tyq qazaq drama teatry, «Ǵasyr jastary» teatrynyń ártis­teri, halyqtyq «Aqjaıyq» bı ansambli (jetekshisi Á.Dáý­letova), «Atameken» erler bı ansambli (jetekshisi S.Dáýitov) jáne Á.Ahmetov, M.Ramazanov, K.Bol­ǵanbaev, R.Kereev, A.Ba­za­­rov, A.Baqtyǵalıev, A.Aıǵa­lıe­va, A.Turarbekov, D.Saty­baev, Q.Qa­dyr­bekova syndy ánshiler de óz úlesin qosty. Aısulý Qadyrbaevanyń óleń­derine jazylǵan Áset Beıseýov, Temiráli Baqtygereev, Erkin Nurymbetovtiń ánderi shyrqaldy.

Aqyn shyǵarmashylyǵyna ar­nalǵan keshte Memlekettik syı­lyqtyń laýreaty Tuńǵyshbaı Jaman­qulov, Nurlan О́nerbaev kórermen kózaıymyna aınaldy. Tuńǵyshbaı Jamanqulovtyń oryndaýyndaǵy «Baryp qaıt, balam, aýylǵa» áni sahna tórinen 34 jyldan beri túspeı kele jatyr eken. Osy keshte tuńǵysh shyr­qalǵan «Narǵala», «Aqqýly kól­ge bardyń ba?» (áni Á.Ahmetov) ánde­rine de osyndaı baqyt tileımiz.

Kesh aqyn Aısulý Qadyr­baevanyń jańa kitaby – «Shyń­ǵyshan qaǵan» shyǵarmasynyń tusaýkeserimen túıindeldi. Qa­zaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, «Qurmet» ordeniniń ıegeri Maǵıra Qojahmetova, tanymal kompozıtor Temiráli Baqtygereevtiń jary Jámı­la Baqtygereeva, «Parasat» or­deniniń ıegeri, aqyn Aıtqalı Nárikov, «Parasat» ordeniniń ıegeri, aqyn Darıǵa Mushta­nova, BQO Jazýshylar odaǵy fılıalynyń tóraǵasy, oblystyq «Oral óńiri» gazetiniń bas redaktory, jazýshy, jýrnalıst Baýyrjan Ǵubaıdýllın sahna tórine shyǵyp, jańa eńbektiń oqyrmanǵa attanǵan saparyna jol ashty.

Batys Qazaqstan oblysy