Keshe Elbasy Nursultan Nazarbaev jumys saparymen Jambyl oblysynda boldy
Jambyl – ejelden Máńgilik El ıdeıasynan týyndap otyrǵan ulttyq birlikti sanada saqtaǵan, tatýlyqtyń ordasy bolǵan óńir. Kópultty qazaq dalasynda beıbitshilik pen turaqtylyq ornyqty da oryndy memlekettik saıasattyń arqasynda saltanat quryp otyr. Búginde bul óńirde 87 ult pen ulystyń ókilderi ómir súrýde. 1995 jyldan beri Jambyl oblysy Qazaqstan halqy Assambleıasy óz shańyraǵynyń astyna 25 etnomádenı birlestikti toptastyrdy.
Mine, Elbasy N.Nazarbaev Áýlıeata jerindegi jumys saparyn Qazaqstan halqy Assambleıasynyń 20 jyldyǵyna oraı uıymdastyrylǵan «Elimniń taǵdyry – meniń taǵdyrym» atty forýmǵa qatysýdan bastady. Al úsh myńnan asa jambyldyqtar men osy óńirde turatyn túrli ult ókilderi qatysqan bul patrıottyq forýmda Memleket basshysy el damýyndaǵy ultaralyq kelisim men birlikti, yntymaqty erekshe atap ótti.
– Eki myń jyldan astam ýaqyttan beri jasap kele jatqan Taraz qalasy elimizdiń tarıhı ortalyǵynyń biri bolyp sanalady. Oblys pen qalanyń tarıhı oryndary IýNESKO-nyń búkil álemdik muralar tizimine engizilgen. Osynaý qasıetti jerde biz kúzde qazaq memlekettiliginiń 550 jyldyǵyn atap ótetin bolamyz. Bul – birligimiz ben berekemizdi pash etetin mańyzdy shara, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Nursultan Nazarbaev oblystyń áleýmettik-ekonomıkalyq damý qarqynyna da nazar aýdardy.
– Men usynǵan «Nurly Jol» baǵdarlamasy tabysty júzege asyrylýda. Jańa ındýstrııalandyrý aıasynda 116 mıllıard teńgeniń 33 jobasy iske qosyldy. Quny shamamen 600 mıllıard teńge bolatyn taǵy 23 jobany iske qosý kezek kútip tur. Sonyń ishinde «Taraz Hımpark» arnaıy ekonomıkalyq aımaǵynyń bazasynda hımııa klasterin, kaýstıkalyq soda men hlor óndirisin jolǵa qoıý, Aqbaqaı altyn óndirý kombınatyn jańǵyrtý sharalary bar. Jalpy, osy nysandardyń barlyǵynda 11 myńnan astam adam jumys isteıtin bolady, – dedi Memleket basshysy.
Sonymen qatar, Qazaqstan Prezıdenti óńirde týrızm salasy jaqsy damyp kele jatqanyna toqtaldy.
– Úsh iri týrıstik nysannyń – «Kóksaı» taý shańǵysy bazasynyń, «Taý samaly» jáne «Kıiz úı oteli» kesheniniń qurylystary júrip jatyr, – dedi Memleket basshysy.
Elbasy barsha Qazaqstan halqynyń kúsh-jigeri arqasynda tatýlyq pen tynyshtyq HHI ǵasyrdaǵy el damýynyń irgetasyna aınalǵanyn atap ótti.
– Bıyl men Qazaqstandy odan ári damytýǵa baǵyttalǵan bes halyqtyq reformany júzege asyrý bastamasyn kóterdim. Biz zamanaýı memlekettik qyzmetti, ádiletti sotty, jańa ındýstrııany, bolashaǵy birtutas ultty jáne esep berýshi memleketti qalyptastyryp jatyrmyz. Osynyń bárin biz azamattarymyz úshin, eńbek adamdary úshin jasap kelemiz, – dedi Memleket basshysy.
Sońynda Nursultan Nazarbaev udaıy qoldaý kórsetip kele jatqandary úshin forýmǵa qatysýshylarǵa rızashylyq bildirip, barsha qazaqstandyqtarǵa tatýlyq pen baq-bereke tiledi.
Forým barysynda oblystyń etnomádenı birlestikteriniń ókilderi de sóz sóıledi.
Sondaı-aq, bul kúni Elbasy Nursultan Nazarbaev kardıohırýrgııa jáne transplantologııa ǵylymı-klınıkalyq ortalyǵynyń jumysymen tanysty. Atalǵan ortalyqty esimi elimizge tanymal akademık Seıithan Joshybaev 2008 jyly ashqan bolatyn. Ǵylymı-klınıkalyq ortalyqta 7 bólim bar, 74 adam jumys isteıdi. Olardyń 20-sy joǵary bilimdi dáriger. Búginde ortalyq aqyly jáne tegin qyzmet túrlerin kórsetedi. Memlekettik tapsyrys, qyzmet kórsetý aıasynda zamanaýı otalardyń barlyq túrlerin esepke ala otyryp, jasandy qan aınaldyrý apparatyn qoldaný arqyly júrekke «jabyq» jáne «ashyq» operasııa jasaıdy. Sonymen birge, ortalyq elimizdiń kardıohırýrgııa, kardıoanestezıologııa jáne reanımasııa boıynsha jas mamandaryn daıyndaý úshin kóptegen medısınalyq mekemelerdiń klınıkalyq bazasy bolyp tabylady. Ortalyq 2013 jyldan bastap Jambyl oblysynyń turǵyndary úshin medısınalyq kómek kórsetip keledi. Basqa aımaqtardyń turǵyndary aýrýhanaǵa ornalastyrý bıýrosynyń portaly arqyly tegin kómek ala alady. Búginde emdelý keńesin alý úshin ortalyqqa elimizdiń barlyq aımaqtarynan, tipti, kórshi О́zbekstan men Qyrǵyzstannan da kelýshiler bar.
Jańa ǵımarat Taraz ortalyǵynda bes jyl boıy jeke qarjyǵa salyndy. Munda 1-2 orynǵa arnalǵan jaıly palatalar, operasııa jasaıtyn, zamanaýı qondyrǵysy bar reanımasııa bólimi qarastyrylǵan. Sonymen birge, sýburqaqty eki qysqy baq qamtylǵan.
Elbasy, sondaı-aq, Taraz hımııa-tehnologııa kolledjinde boldy. Elbasymyz N.Nazarbaev: «Kásibı-tehnıkalyq jáne joǵary bilim – eń birinshi kezekte ulttyq ekonomıkanyń mamandarǵa degen qazirgi jáne keleshektegi suranysyn barynsha óteýi kerek», degen bolatyn. Búgingi kúni Jambyl oblysynda 24 kolledjdiń bilimgerleri 21 mamandyq boıynsha dýaldy oqytý júıesimen bilim alýda. Mine, Taraz hımııa-tehnıkalyq kolledji óńirdegi hımııalyq óndiristerge mamandardy qaıta daıarlaý men biliktiligin kóterý maqsatynda ashylyp, ótken jyly paıdalanýǵa berilgen bolatyn. Nysannyń jalpy aýmaǵy 4 gektardy quraıdy. Dál qazir bul bilim oshaǵynda 438 oqýshy 12 mamandyq boıynsha bilim alýda. Ortalyq zamanaýı materıaldyq-tehnıkalyq bazamen jabdyqtalyp, oqý ornynda 81 adam turaqty jumyspen qamtylǵan. Kolledj óńirdegi 12 iri kásiporynmen kelisimshart jasap, dýaldy júıemen bilim berýde.
Qazaqstan Prezıdenti kolledjde bolǵan kezinde óńirdegi bilim berý salasyn damytý baǵdarlamasynyń júzege asyrylý barysymen tanysty. Sonymen qatar, Memleket basshysy kolledjdiń oqytýshylar quramymen jáne stýdentterimen áńgimelesti.
Nursultan Nazarbaev tehnologııalar men óńdeýshi salalar esebinen damyp kele jatqan Eýropa men Azııanyń jetekshi memleketteri úlgisimen elimizde balamaly ekonomıka qurýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
– Indýstrııalandyrý baǵdarlamasyn oryndaýdyń alǵashqy bes jylynda 770-teı kásiporyn salyndy, tek osy jyldyń ózinde 75 nysan iske qosyldy. Innovasııalyq tehnologııalardy damytýǵa arnaıy kóńil bólinetin bolady. Osy kolledj bazasynda qýatty tehnıkalyq klaster damyp keledi. Elimizge ken óndirý kásiporyndarynda da, óńdeý kásiporyndarynda da jumys isteı alatyn hımık-ınjenerler, bilikti mamandar kerek. Qajetti mamandyqqa ıe bolǵan túlekter Qazaqstannyń barlyq jerinde jumys isteı alady, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Kolledjde 12 mamandyq boıynsha kadrlar daıarlanady. Sondaı-aq, munda hımııa óndirisi salasynda ashylyp jatqan óndirister úshin qyzmetkerlerdi qaıta daıarlyqtan ótkizý jáne biliktilikterin arttyrý isi júzege asyrylady. Oqý orny 600 adamǵa laıyqtalǵan, zamanaýı materıaldyq-tehnıkalyq bazamen jabdyqtalǵan. Kolledj ınfraqurylymy oqý sheberhanalaryn, zerthana bólmelerin, kompıýter synyptaryn, mýltımedııa jáne lıngafon kabınetterin, kompıýter zaly bar kitaphanany, 200 orynǵa arnalǵan jataqhanany qamtıdy.
Shynynda, sońǵy jyldary Jambyl jerinde hımııa ónerkásibi qarqyndy damyp keledi. Elimizdegi hımııa salasynyń alyby – «Qazfosfatta» 6 myńnan astam adam jumys isteıdi. Budan bólek, Qarataýda 13 mlrd. teńgege natrıı sıanıdi zaýyty salyndy. Mıneraldy tyńaıtqyshtardyń álemdik kóleminiń 2 paıyzyn, Eýropada satylatynynyń 4 paıyzyn óndiretin Reseıdiń «Eýrohım» kásiporny Qarataý basseıniniń birqatar fosforıt ken oryndaryn ıgerý qyzmetine belsene kirisip ketti. Al Shý qalasynyń mańynan salynyp jatqan «Taraz» hımııalyq parki» arnaıy ekonomıkalyq aımaǵynyń qolǵa alǵaly jatqan tirligi tipten orasan. Jaqyn jyldarda bul aımaqta 16 kásiporyn oryn teýip, 2,7 mıllıard AQSh dollary kóleminde ınvestısııa tartylmaq.
Bir sózben aıtqanda, Elbasymyz atap kórsetkendeı, mamandyq máselesine baıypty qarap, bolashaǵyna bir sát kóz júgirtip, baǵdarlaı bilgen janǵa Jambylda jumys kóp. Laıym, bul jastarymyzdyń sanasyn jańǵyrtyp, eńbekke degen qulshynysyn arttyra bersin.
Oralhan DÁÝIT,
«Egemen Qazaqstan».
Jambyl oblysy.
Sýretterdi túsirgender
S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.