«Egemen Qazaqstannyń» arnaıy jobasy: Jasampazdyq jemisteri
Jıyrma jyldyń ishinde atqarylǵan ıgi isterdiń arqasynda árbir óńirimiz ózgerip, ómirimiz jaqsaryp keledi.
«Egemen Qazaqstan» gazeti osyndaı órkendi ózgeristerdi beıneleıtin materıaldardy turaqty jarııalap turady.
Tómende Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Kýrchatov qalasyndaǵy «Iаdrolyq tehnologııalyq parki» aksıonerlik qoǵamynan fotoreportaj berilip otyr.
El táýelsizdiginiń 20 jyldyq merekesi qarsańynda elimizdiń Tuńǵysh Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń alǵashqy Jarlyqtarynyń birimen Semeı atom polıgonynyń jabylǵanyna 20 jyl tolýy keńinen atalyp ótildi. Shyndyǵynda bul búginde búkil álem jurtshylyǵy moıyndap otyrǵan teńdesi joq oqıǵa edi. Al odan keıingi jerde keshegi atom polıgonynyń astanasy atanǵan Kýrchatov qalasynyń endi beıbit maqsatta jumys isteı bastaǵanyn barshamyz jaqsy bilemiz.
Atom ajdahasynyń aýzyna qum quıylǵanyna jyl ótpeı jatyp Elbasy Jarlyǵymen sol Semeı atom polıgony kesheni bazasynda Ulttyq ıadrolyq ortalyq quryldy. Sonymen birge, qazir Kýrchatovta ıadrolyq tehnologııalar parki jumys istep tur. Munyń alǵashqysy ǵylymmen aınalyssa, ekinshisi sol ǵylym jańalyqtaryn is júzine asyrýda.
Kýrchatovta tehnopark salý máselesi alǵash ret Elbasynyń 2003 jylǵy Qazaqstan halqyna arnaǵan Joldaýynda kóterilgen edi. Keler jyly-aq mamandar onyń jobasyn tehnıkalyq-ekonomıkalyq jaǵynan sarapqa salyp, iske kirisip ketedi. Arada eki jyldan soń Úkimettiń «Iаdrolyq tehnologııalar parki» aksıonerlik qoǵamyn qurý týraly sheshimi shyǵady. Sodan beri ony tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty Abzal Qusaıynov basqaryp keledi. Aksıonerlik qoǵam prezıdenti eń aldymen tehnopark qurylysynyń ýaqytynda iske qosylýyna kúsh saldy. Tehnopark ǵımaratymen birge qyzmetkerlerge arnalǵan turǵyn úı qurylysy qosa júrgizildi.
Teginde tehnoparktiń aldyna tıimdi ınnovasııalyq ınfraqurylym men joǵary tehnologııalyq kompanııalardy qalyptastyra otyryp, elimizdiń ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damýyna septesý mindeti júktelgen bolatyn. Soǵan oraı qoǵam óz aldyna 2020 jylǵa deıin 20 joǵary tehnologııalyq kompanııa qurýdy maqsat etip qoıǵan edi. Sonyń bári ıadrolyq, radıasııalyq jáne nanotehnologııalardy iske qosý arqyly atqarylýda.
Búgingi kúni tehnoparkte konsaltıng qyzmeti jumys jasap tur. Onyń mindeti bıznes-jospar jasaý, marketıng zertteýlerin júrgizý, ınvestısııalyq jobalardyń tıimdiligin baǵalaý, kásipkerlik sýbektilerge zańdylyq jáne ekonomıkalyq jaǵynan járdemdesý, jarnamamen aınalysý bolyp tabylady.
Aıtalyq, ákimshilik-óndiristik, ELV-4 elektrondy jedeldetkish bazasyndaǵy radıasııalyq tehnologııalar keshenderi, basqa da korpýstar men júıelerdiń usynatyn qyzmetteri san alýan. Sonyń biri – ákimshilik-óndiristik keshen ótken jyly iske qosylǵan bolatyn. Munda bıznes-ortalyq, bıznes-ınkýbator, laboratorııalyq óndiristik jáne ofıstik keńseler, kórme jáne konferens-zal ornalasqan. Bıznes-ortalyqta tehnopark klıentterine qosymsha qyzmet kórsetetin servıstik kompanııalar jaıǵasqan. Al bıznes-ınkýbatardyń mindeti tehnologııalardy damytý qyzmetin usyný, klıentterge qajetti alań taýyp berý, olarǵa sondaı-aq qarjy jáne tehnıkalyq sheshimder izdestirýge járdemdesý. О́tken jyly keshen bazasynda «Innovasııalyq tehnologııalar. Naqtylyq jáne aldaǵy mindetter» degen taqyrypta alǵashqy halyqaralyq konferensııa ótkizildi.
Radıasııalyq tehnologııalar keshenindegi jaǵdaı da osyndaı. Bul keshen burnaǵy jyly paıdalanýǵa berilgen bolatyn. Onda birneshe óndiristik júıeler ornalastyrylǵan. Elektrondy jedeldetkish túrli salada, atap aıtqanda, polımerlerdi tigý, medısınalyq buıymdardy súzgiden ótkizý isinde keńinen paıdalanýda.
Qazirgi óndiristi ozyq tehnologııalarsyz kózge elestetý múmkin emes. Radıasııalyq tehnologııalar sonyń basty biri bolyp tabylady. Bizdiń elimizde óndiriske radıasııalyq tehnologııalardy engizý ELV-4 elektrondy jedeldetkishin iske qosý arqasynda júzege asyrylýda. Al munyń tehnologııalyq múmkinshilikteri orasan zor.
Tehnoparkte «Tabys» dep atalatyn venchýrlyq qordyń qurylǵanyna tórt jyl boldy. Onyń ıevestısııa tartýda, ozyq ınnovasııalyq tehnologııalar almastyrýda mańyzy erekshe. Tehnoparktegi mundaı jarqyn isterdi jalǵastyra berýge bolady. Bolashaq jobalar týraly da áńgime óz aldyna. Sonymen birge munda túrli sheteldik kompanııalar jemisti eńbek etýde. Al keshegi keńes zamanynda ol múmkin be edi?
Qazirde tehnoparkte eki júzge jýyq adam eńbek etedi. Olardyń ortasha aılyq jalaqysy júz myń teńge mólsherinde. Al erteńgi kórsetkish budan da joǵary bolatyndyǵyna esh kúmán joq.
Arnaıy betti daıyndaǵan «Egemen Qazaqstan» gazetiniń Semeı óńirindegi menshikti tilshisi Dáýlet SEISENULY.
Jıyrma jyldyń ishinde atqarylǵan ıgi isterdiń arqasynda árbir óńirimiz ózgerip, ómirimiz jaqsaryp keledi.
«Egemen Qazaqstan» gazeti osyndaı órkendi ózgeristerdi beıneleıtin materıaldardy turaqty jarııalap turady.
Tómende Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Kýrchatov qalasyndaǵy «Iаdrolyq tehnologııalyq parki» aksıonerlik qoǵamynan fotoreportaj berilip otyr.
El táýelsizdiginiń 20 jyldyq merekesi qarsańynda elimizdiń Tuńǵysh Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń alǵashqy Jarlyqtarynyń birimen Semeı atom polıgonynyń jabylǵanyna 20 jyl tolýy keńinen atalyp ótildi. Shyndyǵynda bul búginde búkil álem jurtshylyǵy moıyndap otyrǵan teńdesi joq oqıǵa edi. Al odan keıingi jerde keshegi atom polıgonynyń astanasy atanǵan Kýrchatov qalasynyń endi beıbit maqsatta jumys isteı bastaǵanyn barshamyz jaqsy bilemiz.
Atom ajdahasynyń aýzyna qum quıylǵanyna jyl ótpeı jatyp Elbasy Jarlyǵymen sol Semeı atom polıgony kesheni bazasynda Ulttyq ıadrolyq ortalyq quryldy. Sonymen birge, qazir Kýrchatovta ıadrolyq tehnologııalar parki jumys istep tur. Munyń alǵashqysy ǵylymmen aınalyssa, ekinshisi sol ǵylym jańalyqtaryn is júzine asyrýda.
Kýrchatovta tehnopark salý máselesi alǵash ret Elbasynyń 2003 jylǵy Qazaqstan halqyna arnaǵan Joldaýynda kóterilgen edi. Keler jyly-aq mamandar onyń jobasyn tehnıkalyq-ekonomıkalyq jaǵynan sarapqa salyp, iske kirisip ketedi. Arada eki jyldan soń Úkimettiń «Iаdrolyq tehnologııalar parki» aksıonerlik qoǵamyn qurý týraly sheshimi shyǵady. Sodan beri ony tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty Abzal Qusaıynov basqaryp keledi. Aksıonerlik qoǵam prezıdenti eń aldymen tehnopark qurylysynyń ýaqytynda iske qosylýyna kúsh saldy. Tehnopark ǵımaratymen birge qyzmetkerlerge arnalǵan turǵyn úı qurylysy qosa júrgizildi.
Teginde tehnoparktiń aldyna tıimdi ınnovasııalyq ınfraqurylym men joǵary tehnologııalyq kompanııalardy qalyptastyra otyryp, elimizdiń ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damýyna septesý mindeti júktelgen bolatyn. Soǵan oraı qoǵam óz aldyna 2020 jylǵa deıin 20 joǵary tehnologııalyq kompanııa qurýdy maqsat etip qoıǵan edi. Sonyń bári ıadrolyq, radıasııalyq jáne nanotehnologııalardy iske qosý arqyly atqarylýda.
Búgingi kúni tehnoparkte konsaltıng qyzmeti jumys jasap tur. Onyń mindeti bıznes-jospar jasaý, marketıng zertteýlerin júrgizý, ınvestısııalyq jobalardyń tıimdiligin baǵalaý, kásipkerlik sýbektilerge zańdylyq jáne ekonomıkalyq jaǵynan járdemdesý, jarnamamen aınalysý bolyp tabylady.
Aıtalyq, ákimshilik-óndiristik, ELV-4 elektrondy jedeldetkish bazasyndaǵy radıasııalyq tehnologııalar keshenderi, basqa da korpýstar men júıelerdiń usynatyn qyzmetteri san alýan. Sonyń biri – ákimshilik-óndiristik keshen ótken jyly iske qosylǵan bolatyn. Munda bıznes-ortalyq, bıznes-ınkýbator, laboratorııalyq óndiristik jáne ofıstik keńseler, kórme jáne konferens-zal ornalasqan. Bıznes-ortalyqta tehnopark klıentterine qosymsha qyzmet kórsetetin servıstik kompanııalar jaıǵasqan. Al bıznes-ınkýbatardyń mindeti tehnologııalardy damytý qyzmetin usyný, klıentterge qajetti alań taýyp berý, olarǵa sondaı-aq qarjy jáne tehnıkalyq sheshimder izdestirýge járdemdesý. О́tken jyly keshen bazasynda «Innovasııalyq tehnologııalar. Naqtylyq jáne aldaǵy mindetter» degen taqyrypta alǵashqy halyqaralyq konferensııa ótkizildi.
Radıasııalyq tehnologııalar keshenindegi jaǵdaı da osyndaı. Bul keshen burnaǵy jyly paıdalanýǵa berilgen bolatyn. Onda birneshe óndiristik júıeler ornalastyrylǵan. Elektrondy jedeldetkish túrli salada, atap aıtqanda, polımerlerdi tigý, medısınalyq buıymdardy súzgiden ótkizý isinde keńinen paıdalanýda.
Qazirgi óndiristi ozyq tehnologııalarsyz kózge elestetý múmkin emes. Radıasııalyq tehnologııalar sonyń basty biri bolyp tabylady. Bizdiń elimizde óndiriske radıasııalyq tehnologııalardy engizý ELV-4 elektrondy jedeldetkishin iske qosý arqasynda júzege asyrylýda. Al munyń tehnologııalyq múmkinshilikteri orasan zor.
Tehnoparkte «Tabys» dep atalatyn venchýrlyq qordyń qurylǵanyna tórt jyl boldy. Onyń ıevestısııa tartýda, ozyq ınnovasııalyq tehnologııalar almastyrýda mańyzy erekshe. Tehnoparktegi mundaı jarqyn isterdi jalǵastyra berýge bolady. Bolashaq jobalar týraly da áńgime óz aldyna. Sonymen birge munda túrli sheteldik kompanııalar jemisti eńbek etýde. Al keshegi keńes zamanynda ol múmkin be edi?
Qazirde tehnoparkte eki júzge jýyq adam eńbek etedi. Olardyń ortasha aılyq jalaqysy júz myń teńge mólsherinde. Al erteńgi kórsetkish budan da joǵary bolatyndyǵyna esh kúmán joq.
Arnaıy betti daıyndaǵan «Egemen Qazaqstan» gazetiniń Semeı óńirindegi menshikti tilshisi Dáýlet SEISENULY.
