Qasym aqyn turǵan úıge eskertkish taqta qoıyldy
Beısenbi, 19 qańtar 2012 7:02
Igiliktiń erte-keshi joq deıdi halqymyz. О́tken jyly júz jyldyǵy keńinen atalyp ótken arqaly aqyn Qasym Amanjolovqa Oral qalasynda turǵan úıine eskertkish taqta qoıylýy osy bir halyq naqylyn eske salǵandaı edi. Bul ıgi sharaǵa Oral óńirindegi zııaly qaýym ókilderi, stýdentter men jastar qatysty.
Qasym Amanjolovtyń týǵan jeri Qaraǵandy oblysynyń Qarqaraly óńiri bolǵanymen, poezııa piriniń jalyndy jastyq shaǵy Oral qalasynda ótkeni belgili. Ol munda «О́rtke tıgen daýyldaı» jyrlaryn jazdy. Jastyqtyń qyzýy men óleńiniń oty, «mahabbattyń ystyq lebi» aqyn shabytynyń shoǵyn odan ári qozdatqany anyq edi.
Beısenbi, 19 qańtar 2012 7:02
Igiliktiń erte-keshi joq deıdi halqymyz. О́tken jyly júz jyldyǵy keńinen atalyp ótken arqaly aqyn Qasym Amanjolovqa Oral qalasynda turǵan úıine eskertkish taqta qoıylýy osy bir halyq naqylyn eske salǵandaı edi. Bul ıgi sharaǵa Oral óńirindegi zııaly qaýym ókilderi, stýdentter men jastar qatysty.
Qasym Amanjolovtyń týǵan jeri Qaraǵandy oblysynyń Qarqaraly óńiri bolǵanymen, poezııa piriniń jalyndy jastyq shaǵy Oral qalasynda ótkeni belgili. Ol munda «О́rtke tıgen daýyldaı» jyrlaryn jazdy. Jastyqtyń qyzýy men óleńiniń oty, «mahabbattyń ystyq lebi» aqyn shabytynyń shoǵyn odan ári qozdatqany anyq edi.
– Osy bir shaǵyn úıde ómiriniń eń bir qyzyqty da, alańsyz shaǵyn ótkizip, ólmeıtin, óshpeıtin jyrlar jazyp ketkenin umytpaý úshin de eskertkish taqta qoıylǵany qandaı jaqsy boldy. Bul birinshiden, ultymyzdyń keleshegi – jastarǵa qajet. О́ıtkeni, poezııamyzdyń qadyr-qasıetin úlgi etý arqyly biz olardyń boıynda otandy súıý, ádebıetimizdi qurmetteý jáne ult aqynyń qasterleý sezimderin oıata alamyz, – dedi atalǵan rásimde aqyn Aqushtap Baqtygereeva.
Dál osy máselege qatysty ekinshi bir jáıtti de aıta ketýdiń reti kelip turǵandaı. Soǵysqa deıin Qasym Amanjolov turǵan Karev kóshesi №37 úıdi sekseninshi jyldardyń bas kezinde ózimizben aralasyp-quralasyp turatyn azamat, talantty akter Qabdylmájıt Imanovtyń ákesi, Uly Otan soǵysynyń ardageri Súndet Imanov aqsaqal satyp alyp kirgeni bizge belgili bolatyn. Odan keıingi jaǵdaı, árıne, belgili emes pe? Ol úıge baryp turatynbyz. Keıinnen ákeli-balaly Súndet jane Qabdylmájıt Imanovtar ábden eskirip, kúıi qashqan úıge kúrdeli jóndeý júrgizgenine de kýá bolǵanbyz. Búginde Súndet aǵa ómirden ozǵan. Maıdangerdiń uly Qabdylmájıt Imanov qyzmet babymen qonys aýdaryp, Qostanaı oblystyq qazaq drama teatryna aýysyp ketti. Bul úıde qazir onyń qaryndasy turyp jatyr. Aqyn rýhyna taǵzym ete otyryp, Qasym turǵan úıdi qaıtadan jańǵyrtqany úshin ákeli-balaly Imanovtar rızashylyq sezimine ábden laıyqty dep bilemiz. Tipti meıli bul is ózderi úshin jasalǵan bolsa da.
Dál osy kúni Qazaqstannyń kóne de jańa qalasy Oralda taǵy bir eskertkish taqta ashyldy. Munyń da Qasym aqynǵa tikeleı qatysy bar. Sonaý otyzynshy jyldardyń bas kezinde búgingi oblystyq Oral óńiri sol kezdegi «Ekpindi qurylys» gazetiniń redaksııasynda aqyndar Qasym Amanjolov pen Abdolla Jumaǵalıev tize qosyp qyzmet atqarǵan. Osy ǵımarat – qazirgi Ǵumar Qarash kóshesindegi №14 úı oblys ortalyǵyndaǵy tarıhı oryndardyń biri. Dál osy úıde poezııanyń qos birdeı qaharmanyna taǵzym retinde eskertkish taqta ashyldy. Keıinnen Qasym Abdolla Jumaǵalıev jóninde «Aqyn ólimi týraly ańyz» degen asqaq poema jazǵany qazaq ádebıetiniń tarıhynan málim. Bul rásimde aqyn Qaırat Jumaǵalıev óz oı-túıinin bylaısha jetkizdi.
– Qadyrmendi qaýym, búgingi bitken isti tek Batys Qazaqstan aýmaǵymen shekteı salýǵa bolmaıdy. Bul ıgi shara tutas elimizdiń ádebı-rýhanı ómirine ortaq dep bilemiz. Abdolla aǵamyz «Eı, qazaqtyń balasy kótershi bir basyńdy» dep búkil álemge jar salǵan rýhy bıik ór tulǵa. Osyndaı sýretkermen taǵdyrymnyń toǵysqan jeri de bar. Men alǵash ret Almatyǵa barǵannan keıin Abdolla Jumaǵalıev turǵan Almaty qalasyndaǵy qazirgi Qonaev kóshesi №29 úıge kirdim, keıin «Jazýshy» baspasynda qyzmet istedim. A.Jumaǵalıev te osynda eńbek etipti. Ol kezde bul oryn qazaqtyń memlekettik kórkem ádebıet baspasy dep atalatyn. Bul maqtan tutýǵa turarlyq áńgime dep sanaımyn. Abdolla aqyn rýhy halqymen máńgi jasaı bersin.
Temir QUSAIYN.
Oral.