El ómirimen tanysý – jemisti jumysqa bastar jol
Beısenbi, 21 aqpan 2013 7:14
Mańǵystaý oblysyna jańadan kelgen basshy A.Aıdarbaevqa Mańǵystaý óńiri, mańǵystaýlyqtarǵa onyń esimi jaqsy tanys. Alaıda, aımaqty buryn munaı salasyna qatysty jetik biletin ol basshylyq qyzmetin aýdan, qalalardy aralap, óńirlerdiń ál-aýqatymen, júrgizilip jatqan jumystar barysymen, halyqtyń turmys-tirshiligimen tanysyp, usynys-tilegin tyńdaýmen bastady.
Beısenbi, 21 aqpan 2013 7:14
Mańǵystaý oblysyna jańadan kelgen basshy A.Aıdarbaevqa Mańǵystaý óńiri, mańǵystaýlyqtarǵa onyń esimi jaqsy tanys. Alaıda, aımaqty buryn munaı salasyna qatysty jetik biletin ol basshylyq qyzmetin aýdan, qalalardy aralap, óńirlerdiń ál-aýqatymen, júrgizilip jatqan jumystar barysymen, halyqtyń turmys-tirshiligimen tanysyp, usynys-tilegin tyńdaýmen bastady.
A.Aıdarbaevtyń jumys sapary Jańaózen qalasynan bastaý aldy. Buryn tek munaıly qala retinde ǵana aıtylatyn Jańaózenge qazir monoqalalar qatarynda túleý jolyna túsken qala turǵysynda kózqaras qalyptasqan. Jańaózenge barǵan jan jańarǵan qala beınesin, túzelgen turǵyndar turmysyn kórsek dep barady. 125 myńnan astam halqy bar qalada qazir birneshe áleýmettik nysandardyń qurylysy júrýde. Jańa jumys oryndaryn qurý jóninde sharalar qabyldanyp, bolashaqta salynatyn qarqyndy qurylystar belgilenýde. Halqy da, kólemi de óse túsken Jańaózendegi búgingi mańyzdy máseleniń biri – kárizdik-tazalaý jumystary. Oblys basshysy 2009 jyldan bastap qaıta qurý jumystary júrgizilip jatqan «О́zen-Invest» MKK qaramaǵyndaǵy kárizdik-tazalaý ǵımaratynda boldy. Munda qajetti qarjy bólinip, naqty jumystar atqarylýda ekendigin jetkizdi quzyrly oryndar basshylary. Jańaózendegi qurylystyń biri – qalalyq ishki ister basqarmasy jedel basqarý ortalyǵynyń qurylysy. Qurylysy aıaqtalyp, endi qaladaǵy kósheler men nysandarda táýlik boıy baqylaý júrgizýge qajetti qural-jabdyqtar kútip turǵan ǵımaratty, odan keıin Shańyraq shaǵyn aýdanynda salynyp jatqan 100 oryndyq perzenthananyń, áskerı qalashyqtyń, Teńge aýylyndaǵy 900 oryndyq mekteptiń qurylys jumysyn jańadan bastaǵan kásipkerlerge qoldaý kórsetetin «Bıznes-ınkýbator» ǵımaratyn aralaǵan A.Aıdarbaev Rahat shaǵyn aýdanynda boldy. Qazir 31 myńnan astam turǵyny bar aýdan bolashaqta 63 myńnan astam adamnyń mekeni bolmaq. Bul óz kezeginde keıbir máselelerdi kúrdelendire túsetini anyq. Sondyqtan búgingi jumys osy qıyndyqtardyń aldyn alý baǵytynda júrýde. Bul týraly baıandaǵan Jańaózen qalasynyń ákimi S.Turymov shaǵyn aýdannyń tolyqtaı elektrmen, gazben qamtamasyz etilgendigin, sý qubyry jartylaı tartylǵandyǵyn aıtty. Keleshekte sý qubyryn tartý jumystaryn jalǵastyrý, aýdan aýmaǵynan sharýashylyq bazaryn salý josparlanypty.
Qaladaǵy mańyzdy jańalyqtyń biri – «О́zenmunaıgaz» óndiristik fılıalynyń AQ bop qurylýy. Bul Jańaózende biraz isterdi oń sheshýge múmkindik beredi dep kútilýde.
Túrli qurylys nysandarymen tanysý arqyly biz munaıly qaladaǵy úlken jumystardyń kýási bolyp turmyz. Bul qala ómiriniń qalypty arnasyna túskendigin, jergilikti basshylyqtyń belgilengen mindetter men josparlardy oryndaýda jaýapkershilik tanytqandyǵyn ańǵartady, –degen oblys ákimi A.Aıdarbaev Jańaózen qalasy ákiminiń jumysyn oń baǵalady.
Sapar Munaıly aýdanynda jalǵasty. Aýdan aýmaǵynda ornalasqan «Qoshqar ata» qaldyqtar qoımasynyń radıoaktıvti jáne ýytty qaldyqtarynyń shańytýyn toqtatý, oǵan jaqyn ornalasqan eldi mekenderdiń ekologııalyq jaǵdaıyn jaqsartý úshin jyl saıyn jasandy kóldiń suıyq fazasyn turaqtandyrý maqsatynda sý jiberý jumystary júrgizilip keledi. Ákim «Qoshqar ata» qaldyqtar qoımasyna tazartylǵan sý quıylatyn aǵyzý arnasyn, qatty turmystyq qaldyqtar polıgonyn aralap kórdi.
Oblys ákimi munan soń Qaraqııa, Mańǵystaý, Beıneý, Túpqaraǵan aýdandarynda boldy. Ár óńirdiń óz ereksheligi, kórseter jańalyǵy men aldyna qoıǵan mindetteri bar. A.Aıdarbaev Qaraqııa aýdanynda áleýmettik nysandar qurylysyn aralap, aýdan ákimi Á.Daýylbaevtyń ótken jyldy qorytyp, ústimizdegi jylǵa júktegen josparlaryn tyńdady. Aýdan basshysy Quryq aýylynyń kireberisine jer qoınaýyn paıdalanýshy kompanııalar qarjysyna ornatylatyn 13 metrlik stella men onyń abattandyrylatyn mańaıy týraly áńgimeledi. Jobanyń jaqsylyǵyn, biraq onyń qajettiligine de mán berý kerektigin aıtqan oblys basshysy «aýdandaǵy eldi mekenderde turǵyndar balalarymen birge qydyrystap, demalatyn demalys oryndaryn abattandyrsa jaqsy bolar edi», degen pikirin aıtty.
Mańǵystaý aýdanynda Alık Serikuly mektep, ınternat, balabaqshalardyń, Tushybek aýylyndaǵy E.Orazaqov atyndaǵy shıpajaıdyń ahýalymen, jalpy jumys barysymen tanysyp, aýdan basshysy J.Aıtýarovtyń baıandamasyn tyńdady. Ol ótken jyly atqarylǵan jumystar men aldaǵy mindetter týraly aıta kelip, «Mańǵystaý aýdanynyń 16 aýyly tabıǵı gazdy magıstraldyq gaz jelisin Jetibaı, Shetpe, О́tes aýyldarynan avtomatty gaz retteý stansasy arqyly alyp otyr. Qys mezgilinde «Jetibaı-Shetpe» gaz qubyrynan gaz alyp otyrǵan 7 aýylǵa gaz jetkizý qıyndyǵy týyndaıdy. О́ıtkeni, bul qubyr 2001 jyly tek Shetpe kenti úshin eseptelip salynǵan» dep óńirdegi ózekti máseleni alǵa tartty. Sonymen qatar, «О́tes-Tushyqudyq» gaz jelisiniń Mástek jerinen Shetpege gaz qubyryn tartyp, jelini tuıyqtaý jóninde usynysyn bildirdi. Aýdanda jasalynyp jatqan jumystardyń mańyzdylyǵyn aıtqan ákim «Halyqtyń turmysyna qajetti gaz qubyryn tartý máselesi sheshimin tabady», dedi. Odan keıin «Kaspıı Sement» zaýyty qurylysynda bolǵan oblys ákimi atalmysh JShS bastyǵy A.Zýrabovqa Shetpe kentindegi temir jol ótkeline kópir salyp berýge usynys bildirdi.
Oblys ákimi Beıneý aýdanyndaǵy issaparyn Eski Beıneýdegi Beket ata meshitine táý etýden bastady. Beıneý astyq termınaly qyzmetimen, «Jezqazǵan-Beıneý» temirjolynyń Beıneý aýdany aýmaǵyndaǵy qurylys jobasymen tanysyp, áleýmettik nysandardy aralap, ustazdarmen kezdesti.
Kıeli Mańǵystaýdyń qarashańyraǵy sanalatyn – Túpqaraǵan aýdanynyń oblystyń jańa basshysyna tanystyratyn tartymdy isteri joq emes. Qashaǵan kenishiniń óndiristik jáne servıstik bazalary shoǵyrlanǵan aýdanda qazir 30-dan astam kompanııalar jumys jasaıdy. Oblys ákimi aldymen atbasyn tiregen Qashaǵan kenishine qurlyqtan qoldaý kórsetetin alańdar ornalasqan «Teńizservıs» jáne atalmysh kenishke servıstik qyzmet kórsetetin, naqtyraq aıtsaq keme jóndeýshi «MOBY» kompanııalary boldy. Sońǵy kompanııanyń jumysynda kezdesip turǵan qıyndyqtarǵa qanyqqan ákim búgingi kúngi problemalarǵa nazar aýdarý, jalaqyny ýaqytynda tóleý baǵytynda árekettený qajettigin eskertti. Sóz retine qaraı aıta ketelik, teńiz shebin qorǵap, kók teńiz betindegi tártipti qadaǵalaıtyn Teńiz shekarashylarynyń áskerı bazasy da osy aýdanda ornalasqan.
Sondaı-aq, oblys ákimi Aqtaý qalasynyń ákimi E.Jańbyrshın bergen jyldyq esepti tyńdap, oń baǵalady. Buryn da oblys jurtshylyǵyna isker, bilimdi azamat retinde tanymal E.Jańbyrshınniń oblys ortalyǵyna ákim bolǵan az ýaqyt ishinde biraz sharýalardy tyndyryp, bolashaqqa odan da zor josparlar qoıyp otyrǵandyǵy – aqtaýlyqtar úshin úlken qýanysh. Áleýmettik salany damytý, ekonomıka, halyqaralyq jáne óńirlik baılanystardy damytý, ınfraqurylym jáne keńistik damýy, memlekettik jáne jergilikti basqarýdy jetildirý baǵytyndaǵy aýqymdy josparlar men oblys ákimi A.Aıdarbaevtyń bergen birqatar tapsyrmalary Aqtaý qalasynyń ajaryn, turǵyndardyń turmysyn kótere túspek.
Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
Mańǵystaý oblysy.
Sýretti túsirgen Serik MAIEMEROV.
