Densaýlyq saqtaý mınıstrligi men Nur-Sultan qalasyna mobıldiligi men bıoqaýipsizdiginiń joǵary deńgeıi jáne zertteý prosesiniń avtomattandyrylýy arqyly erekshelenetin biregeı zerthanany Bolat О́temuratov qory tapsyrdy.
Qaıyrymdylyq qory medısınalyq zertteýlerge, zerthanalyq taldaýǵa arnalǵan jabdyqtar men materıaldar salasyndaǵy álemdik kóshbasshy sanalatyn BGI (QHR) kompanııasynan jalpy somasy 4 mln dollarǵa eki zerthana keshenin satyp aldy. Ekinshi keshen Almaty qalasyna ornatyla bastady.
Densaýlyq saqtaý mınıstri Eljan Birtanov, Nur-Sultan ákimi Altaı Kólginov, qaıyrymdylyq qorynyń quryltaıshysy Bolat О́temuratov jáne Qamqorshylar keńesiniń tóraǵasy Almaz Sharman zerthananyń jumysyn iske qosty.

«Bolat О́temuratov qory tapsyrǵan modýldi zerthana keshenderi koronavırýsqa tekserýdiń jyldamdyǵy men qamtýyn meılinshe kóbeıtedi. Qaıyrymdylyq qoryn ınfeksııamen kúrestiń alǵashqy kúninen bastap Densaýlyq saqtaý mınıstrligine kórsetip otyrǵan qoldaýy men vırýstyń taralýyn shekteý úshin qosyp otyrǵan qomaqty úlesi úshin alǵys aıtqym keledi», dedi Densaýlyq saqtaý mınıstri Eljan Birtanov.
Zerthana kelesi tulǵalar úshin tegin skrınıng jasaıtyn bolady: jumyssyzdar, turmysy tómen jáne kópbalaly otbasylar, múgedekter, josparly túrde stasıonarǵa jatatyn naýqastar, tynys alý joldary, endokrındi jáne júrek-qan tamyrlary aýrýlarymen tirkeýde turǵan 50 jastan asqan naýqastar, epıdemııaǵa qarsy kúreske jumyldyrylǵan arnaıy kontıngent – volonterler, patrýl qyzmetkerleri, qarttar úıi, ınternattar men basqa da mamandandyrylǵan mekemelerdiń jáne mektepke deıingi mekemelerdiń qyzmetkerleri.
Zerthana PTR taldamanyń barlyq sıklyn jasaý úshin tolyq jabdyqtalǵan. Keshen tutastaı bıologııalyq materıaldy jınaýǵa, saqtaýǵa jáne zat tańbalaýǵa, polımerazdy tizbekti reaksııany qoldana otyryp zertteý júrgizýge arnalǵan 42 tehnologııalyq qural-saıman men qural jıyntyǵynan turady. Zertteý prosessi tolyq avtomattandyrylǵan, bul testti jyldam ári mamandardyń az qatysýy arqyly joǵary dáldikpen anyqtaýǵa múmkindik beredi. Zerthananyń qýaty – táýligine 1000 taldaý, keıin 5000-ǵa deıin kóbeıtý jospary bar. Test nátıjesi úsh saǵattyń ishinde daıyn bolady. Bolat О́temuratov qory ár zerthanany jedel iske qosý úshin 30 myń test jasaýǵa qajetti reagentter jıyntyǵymen jabdyqtady.
Keshenniń aýa tiregi qurylymy ishki sılındrdiń jáne aýany súzýdiń avtonomdy júıesi bar úsh sılındrlik úrlenetin modýlderden (membranalardan) turady.
Júıe stasıonarlyq zerthanalarda da qol jetkizý múmkin emes bıologııalyq qaýipsizdiktiń joǵary deńgeıin qamtamasyz etedi jáne Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń talaptaryna sáıkes keledi. О́ndirýshiniń usynysymen keshen joǵary turaqtylyq pen saqtalýy úshin ǵımarattyń ishinde ornatylady. Nur-Sultanda zerthanany ornatý úshin «Qazaqstan» SK, al Almatyda «Atakent» kórme kesheniniń bir pavılony tańdaldy. Qajettilik týyndaǵan jaǵdaıda zerthananyń ornyn bir aptanyń ishinde aýystyrýǵa bolady.
«Basty mindettiń biri – COVID-19-ben aýyrǵandardy anyqtaý. Tájirıbe kórsetip otyrǵandaı, ınfeksııa juqtyrǵandarda aýrý belgileri baıqalmaıdy. Karantın bastalǵanda qalada 1 ǵana zerthana bolsa, qazir onyń sany 6-ǵa jetti. Aldaǵy ýaqytta taǵy ekeýin ashamyz. Bolat О́temuratov qory tapsyrǵan PTR-skrınıng jasaýǵa arnalǵan zerthana kesheni test kólemin arttyrýǵa múmkindik beredi: indet erte kezeńde anyqtalǵan naýqastar der kezinde medısınalyq kómek alyp, olarmen baılanysta bolǵan adamdardyń sany edáýir azaıady. Kórsetilgen qoldaý úshin alǵys aıtamyn», dedi elorda ákimi Altaı Kólginov.
«Mobıldi keshender kommersııalyq keshenderde koronavırýsqa test tapsyrýǵa múmkindigi joq áleýmettik osal toptaǵy azamattar úshin tegin jumys isteıtin bolady. Bul skrınıng aýqymyn keńeıtip, aýrýdy erte kezeńde anyqtaýǵa, asqyný qaýpin tómendetýge jáne vırýstyń taralýyn shekteýge múmkindik beredi. Osylaısha memleket, bıznes jáne qoǵamnyń birlesken kúshimen biz ınfeksııany toqtatyp, ony jeńemiz», dedi Bolat О́temuratov qorynyń dırektory Marat Aıtmaǵambetov.
Buǵan deıin Bolat О́temuratovtyń qory Qazaqstanda alǵashqy bolyp 200 mln teńgege 94 myń ekspress-test satyp alyp, ony Densaýlyq saqtaý mınıstrligine tabystaǵan bolatyn. Koronavırýsqa skrınıng jasaýdan bólek, О́temuratov «Vernyı Kapıtal» kompanııalar toby arqyly Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń bastamasymen koronavırýspen kúres jáne halyqtyń áleýmettik az qamtylǵan tobyn qoldaý úshin qurylǵan «Birgemiz» qoǵamdyq qoryna 1 mln dollar aýdardy.