Qazaqstan halqy Assambleıasy «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq mádenı ortalyǵy» QB tóraǵasy Sh.Nurymov, basqarma múshesi D. Abdýlhalıl jáne «Qazaqstan uıǵyr jastary odaǵy» RQB tóraǵasy R.Qaıryev Qazaqstan halqy Assambleıasy «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵy» Táýelsizdiktiń 30-shy jyldyǵynda júrgizip kele jatqan jumystary, uıǵyr etnosynyń elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq jáne qoǵamdyq ómirindegi belsendiligi týraly aıtty.
Atap aıtqanda, Ortalyq Sh.Nurymovtyń basshylyǵymen uıǵyr ortasynda mádenıet pen bilim berýdi damytýǵa baǵyttalǵan birqatar mańyzdy jobalardy iske asyryp jatqany atap ótildi. Sonymen qatar, uıǵyr etnomádenı birlestiginiń - Áıelder keńesiniń, uıǵyr tilinde oqytatyn mektepter qaýymdastyǵynyń, Ǵalymdar keńesiniń, «Jıgıt Beshı» ınstıtýtynyń, Sýretshiler keńesiniń, Analar keńesiniń, Sport keńesiniń uıǵyr etnosynyń áleýmettik, mádenı jáne bilim berýde damýyndaǵy qoǵamdyq qurylymdarynyń belsendi róli atap ótildi.
Sonymen qatar ortalyq Almaty oblysynyń Uıǵyr, Panfılov, Eńbekshiqazaq aýdandarymen, Almaty, Taldyqorǵan qalalarymen keń uıǵyr jurtshylyǵymen esep berý kezdesýlerin ótkizdi.
Osy kezdesýler barysynda uıǵyr etnosynyń ózekti máseleleri talqylanyp, jastarǵa Qazaqstandyq patrıotızm rýhynda bilim berý men tárbıeleý, ulttyq tilde oqytatyn mektepterde kóptildi oqytý sheńberinde memlekettik tildi ilgeriletý máseleleri jáne basqa da ózekti máseleler qaraldy. Uıǵyr jurtshylyǵy Prezıdent Q.K. Toqaevtyń bıylǵy 21 qazandaǵy Assambleıa Keńesiniń otyrysynda bergen tapsyrmalaryna jan-jaqty qoldaý bildirdi.
Kezdesý barysynda Marat Ázilhanov Qazaqstan halqy Assambleıasynyń "Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵy" uıǵyr etnosynyń birigýinde negizgi ıntegratıvti ról atqaratynyn jáne osy máselede úlgi bolyp tabylatynyn erekshe atap ótti.
Ortalyq jumysynyń arqasynda uıǵyrlardyń memleket pen qoǵamnyń ózekti áleýmettik-mádenı kún tártibine odan ári qatysý máseleleri oıdaǵydaı sheshilýde.
Memleket Basshysy qoıǵan mindetterdi iske asyrýdaǵy, atap aıtqanda, volonterlik jáne qaıyrymdylyq qyzmetti damytý, Assambleıanyń «Beıbitshilik pen kelisim jolymen» mańyzdy telejobasyn iske asyrýdaǵy «Qazaqstannyń uıǵyr jastary odaǵynyń» belsendi róli atap ótildi.
Sonymen qatar, M.Ázilhanov Qazaqstan halqy Assambleıasynyń «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵynyń» QR Prezıdenti Q.K. Toqaevtyń tóraǵalyǵymen ótken QHA Keńesiniń tapsyrmalaryn iske asyrýdaǵy jetekshi mańyzyn atap ótip, aldaǵy kezeńge arnalǵan naqty mindetterdi belgiledi.
Kezdesý barysynda kezdesýge qatysýshylar Qazaqstan halqy Assambleıasynyń «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵy» aıasynda Uıǵyr etnomádenı birlestikterin odan ári toptastyrý, etnosaralyq kelisimdi, qoǵamdaǵy toleranttylyqty odan ári nyǵaıtý úshin qolaıly jaǵdaılar jasaý qajettigine egjeı-tegjeıli toqtaldy.
Kezdesýge qatysýshylar uıǵyr ortasynda qazaqstandyq patrıotızm, memlekettik tildiń rólin biriktiretin azamattyq teńdik qaǵıdattaryn ilgeriletýdiń joldary men ádisterin talqylady.
Qazaqstan halqy Assambleıasynyń «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵymen» birlesip, Memleket basshysynyń etnıkalyq topqa aınalýy múmkin qaqtyǵystarǵa, etnıkalyq tákapparlyq, kez kelgen belgiler boıynsha kemsitýshilik kórinisterine, osy negizde qoǵamdyq tártip pen ishki turaqtylyqty báseńdetý áreketterine «múldem tózbeýshilikti» qamtamasyz etýdegi mindetteri boıynsha sharalar talqylandy.
Talqylaýdyń mańyzdy taqyryptarynyń biri eldiń aýyldyq jerleri men qalalarynda tuıyq etnıkalyq aýdandar men oramdardyń qalyptasýynyń teris úrdisin, «ishki emıgrasııa» fenomenin eńserý boıynsha júıeli sharalar ázirleý týraly másele boldy, qorytyndysy boıynsha Uıǵyr ortalyǵynan usynystar engizý týraly sheshim qabyldandy.
Sondaı-aq uıǵyr etnomádenı birlestikteri belsendi qatysatyn etnomedıtasııanyń jańa formatyn ázirleý máselesi talqylandy.
Sonymen qatar «Ýıǵýr avazı» gazetiniń ujymy men ortalyqtyń jastar qanatynyń aldyna eldegi birlik pen kelisimge qarsy baǵyttalǵan arandatýshylyq jarııalanymdarǵa ýaqytyly den qoıý mindeti qoıyldy.
Qazaqstan halqy Assambleıasynyń «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵyn» nyǵaıtý, onyń qatarynda qoǵamdyq belsendilerdi, ǵylymı jáne shyǵarmashylyq ıntellıgensııany shoǵyrlandyrý mindetteri belgilendi.
«Qazaqstannyń uıǵyr jastar odaǵyna» «Jańǵyrý joly» qozǵalysyn assambleıanyń respýblıkalyq jastar uıymy – «Assambleıa jastary» etip qaıta qurý boıynsha kómek kórsetý, sondaı-aq halyqty keńinen qamtı otyryp, QHA jáne onyń qurylymdarynyń tolassyz respýblıkalyq jobalaryn iske asyrýǵa qoldaý kórsetýdi qamtamasyz etý usynyldy.
Qazaqstan halqy Assambleıasynyń «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵynyń» basshylary óńirlerdegi etnostardyń áleýmettik-ekonomıkalyq yqpaldasý sharalaryna barynsha belsendi túrde járdemdesýge, Memleket basshysynyń ekologııalyq bastamalaryn iske asyrýǵa jáne 2022 jyldyń kókteminde «Halyq Dostyǵy» saıabaqtaryn salýǵa jastardyń belsendi qatysýyn qamtamasyz etýge daıyn ekendikterin bildirdi.
Qorytyndylaı kele, Marat Ázilhanov Qazaqstan halqy Assambleıasy elimizdiń barlyq etnomádenı birlestikterine, onyń ishinde etnostardyń mádenıetin, dástúrlerin, tilin damytý máselelerinde barynsha qoldaý kórsetip otyrǵanyn atap ótti. Árbir qazaqstandyqtyń Qoǵamdyq kelisim men jalpyulttyq birlikti nyǵaıtý isine qatysý qajettigi atap ótildi.
Assambleıa Tóraǵasynyń Orynbasary Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti kúni men Táýelsizdik kúnine oraı Assambleıanyń «Qazaqstan uıǵyrlarynyń respýblıkalyq etnomádenı ortalyǵynyń» basqarmasy men múshelerine jyly quttyqtaýlaryn jetkizip, olarǵa densaýlyq pen jumysta tabys tiledi.
