Bul otyrys Qazaqstan Parlamenti Senatynyń Tóraǵasy Máýlen Áshimbaevtyń О́zbekstan Respýblıkasyna resmı sapary barysynda eki el parlamentshileri qol jetkizgen ýaǵdalastyqtardyń nátıjesinde uıymdastyrylyp otyr.
Kezdesýdiń basty maqsaty – Araldy qalpyna keltirý jáne onyń ekojúıesin qorǵaý máselelerinde Qazaqstan men О́zbekstannyń yntymaqtastyǵyn odan ári nyǵaıtý. Sondaı-aq atalǵan jıyn ǵylym men ekologııa salasynda bilim berýge qatysty birlesken jobalardy iske asyrýdy kózdeıdi.
Otyrysty ashqan Senat Spıkeri Máýlen Áshimbaev Qazaqstan men О́zbekstan arasyndaǵy ózara qarym-qatynas búginde baýyrlas elder tarıhyndaǵy jańa deńgeıge kóterilgenin aıtty. Senat Tóraǵasynyń aıtýynsha, mundaı yntymaqtastyq eki memleket úshin de mańyzdy sanalatyn Aral problemasyn sheshýge óz yqpalyn tıgizedi.
«Bizdiń elderimizdiń memleket basshylary Aral problemasyn sheshý jáne transshekaralyq sý resýrstaryn tıimdi paıdalaný mańyzdy ári kezek kúttirmeıtin másele ekenine únemi basa mán berip keledi. Kezinde biregeı sý qoımasy bolǵan Aral qazirgi tańda óńirdegi elder úshin orasan zor ekologııalyq problemaǵa aınalyp otyr. Bul yntymaqtastyqty nyǵaıtý jáne Araldy qaıta jandandyrý úshin ozyq tájirıbe men tehnologııalardy keńinen qoldaný múmkindigi ekeni sózsiz», dedi Máýlen Áshimbaev.
Sonymen qatar ol Aralǵa qatysty birqatar máseleni sheshý kezindegi oń tájirıbege toqtaldy. Senat Tóraǵasy Dúnıejúzilik bank pen Qazaqstan Úkimeti qarjylandyrǵan «Syrdarııa ózeniniń arnasyn retteý jáne Aral teńiziniń soltústik bóligin saqtaý» jobasynyń qolǵa alynýy jáne onyń birinshi kezeńiniń iske asyrylýy mańyzdy qadam ekenin aıtty. Sondaı-aq Palata Spıkeri qazirgi tańda teńiz deńgeıin ustap turý úshin jańa mindetterdiń aýqymdy keshenin qamtıtyn osy jobanyń ekinshi kezeńin júzege asyrý qajettigine nazar aýdardy.
Máýlen Áshimbaev Aral aımaǵyn qalpyna keltirý boıynsha birlesken jumysty qoldaı otyryp, Halyqaralyq Araldy qutqarý qorynyń platformasyn barynsha paıdalaný mańyzdy ekenin jetkizdi. Budan basqa óńirdiń ekojúıesin qalyptastyratyn transshekaralyq ózenderdiń sý resýrstaryn birlesip basqarýdyń ózara tıimdi jáne ońtaıly tártibin izdestirý kerektigin de tilge tıek etti.
Senat Spıkeri Aral problemasyn sheshýge qatysty Qazaqstan Parlamentiniń Senaty men О́zbekstan Olıı Majlısiniń Senaty arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń birneshe baǵytyna toqtaldy.
«Birinshi kezekte, Aral máselesi boıynsha qazirgi problemalardy sheshýge baılanysty memlekettik organdarmen tyǵyz baılanys ornatýdyń mańyzy zor. Qazir bul baǵytta jumys júrgizilip jatyr. Odan bólek, belgilengen josparlardyń iske asyrylý barysyna parlamenttik baqylaý júrgizýdi tıimdi paıdalanǵan jón. Depýtattyq korpýs Aral máselesi boıynsha jáne óńirdi damytý jónindegi bastamalarǵa qajetti zańnamalyq qoldaý kórsete alady. Birlesip, bul máselelerdi halyqaralyq alańdarda da belsendi túrde ilgeriletýdiń de bereri mol dep esepteımiz. Jalpy, bizde tıimdi birlesken jumys úshin qajetti múmkindikter men resýrstar bar», dedi Máýlen Áshimbaev.
Is-sharany Qazaqstan Senaty Tóraǵasynyń orynbasary, Komıssııanyń Qazaqstan tarapynan teń tóraǵasy Asqar Shákirov júrgizip otyrdy. О́zbek delegasııasyn sol eldiń Olıı Majlısi Senaty tóraǵasynyń birinshi orynbasary, Komıssııanyń О́zbekstan tarapynan teń tóraǵasy Sodyk Safoev bastap keldi.
Kezdesý aıasynda eki eldiń parlamentshileri Aral aýdanyn aralap, Kókaral bógetiniń qazirgi jaǵdaıymen arnaıy baryp tanysty. Sonyń barysynda elimizdiń Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri óńirdiń búgingi gıdrologııalyq ahýaly men onyń damý perspektıvalary týraly aıtty.
Is-sharaǵa eki eldiń senatorlarynan bólek, Qazaqstan Úkimetiniń músheleri jáne halyqaralyq uıymdardyń ókilderi qatysty. Atap aıtqanda, BUU Damý baǵdarlamasynyń (BUU DB) Qazaqstandaǵy turaqty ókili Iаkýp Berısh jáne Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń Qazaqstandaǵy ókili Kerolaın Klarınval qatysyp, talqylanǵan máseleler boıynsha qoldaý kórsetýge múddeli ekenderin bildirdi.