Qajettilik

Memlekettik tildi bilý – paryz, ózge tilderdi úırený – ýaqyt talaby. Ras, buryndary aýyldan qalaǵa kelgen qazaq balalary oryssha bilmegenine nalıtyn. Oryssha úırenbese, ózin ash qalatyndaı sezinetin. Qazir múldem ózgeshe. Kópshilik ul-qyzdarynyń aǵylshyn tilin úırenýin qajet dep sanaıdy. Sebebi, jeti jurttyń tilin bilýdi áýelden maqsat etkenderge bolashaqtyń esigi árqashan ashyq. Qazaqstan úshin úsh tuǵyrly til – elimizdiń básekege qabi­lettilikke umtylýynyń alǵashqy baspaldaǵy. О́ıtkeni, birneshe tilde erkin sóıleı de, jaza da biletin qazaqstandyqtar óz elinde de, shetelderde de báse­ke­ge qabiletti janǵa aınalady. Atap aıtarlyǵy, kópultty Qazaqstannyń jaǵdaıynda «Úsh tuǵyrly til» ulttyq jobasy qoǵamdyq kelisimdi nyǵaıtýdyń negizgi faktory bolyp sanalady. Búgingi tańda aǵylshyn tilin úırený – ǵalamdyq aqparattar men ınnovasııalardyń aǵynyna ilesý degen sóz. Oǵan qosa, aǵylshyn tilin óte jaqsy meńgerseń – álem­­degi eń úzdik, eń bedeldi kez kelgen joǵary oqý oryndarynda bilim alýǵa múmkindigiń bolady. Tipti, oqýyńdy bitirgen soń, shetelde qalyp, tájirıbe alsań da tamasha múmkindik. Eń bastysy, aǵylshyn tilin bilý – bul iskerlik qarym-qatynas jasaýdyń jáne álemniń kez kelgen elinde bıznespen aınalysýdyń quraly. Qazaq­standaǵy úsh tuǵyrly til saıa­saty – elimizdi, onyń áleýetin odan ári nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan tutas tujyrymdama. Is júzinde til­derdiń úsh tuǵyrly ıdeıasy básekege qabiletti elimizdiń ulttyq ıdeo­logııasynyń bir bóligi bolyp ta tabylady. Jalpy, úsh tuǵyrly til saıa­sa­ty zaman talap etip otyrǵan qa­jettilik dep eseptep, ony ıgerýden shet qalmaýymyz kerek. Mektep baǵdarlamasyna aǵylshyn tilin engizý, ásirese, irgeli ǵylymǵa bas­taıtyn pánderdi aǵylshyn tilinde oqytý ultty qandaı básekede bolsyn utysqa jeteleıtin utymdy nusqa dep oılaımyz. Bilim men ǵylymnyń, ekonomıkanyń, bız­nestiń, saıasattyń, jalpy báse­kelestiktiń qaryshtap damyp otyrǵan búgingideı jaHandaný kezeńinde Elbasy kóregendik tanytyp, aldymyzǵa úsh tildi bilý qajettigin qoıyp otyr. Ásirese, óskeleń urpaq – jastar aldynda birneshe til bilý mindeti tur. Olaı bolsa, el azamattarynyń paryzy – ana tilin qadirleı otyryp, ózge tildi bilýge umtylý ýaqyt talaby dep bilemiz. Eńlik JAKÝLIN, ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ jýrnalıstıka fakýltetiniń 2-kýrs stýdenti.