Qyrǵyzstannyń Kabar aqparat agenttiginiń habarlaýynsha, Qyrǵyzstan turǵyny jeke kóligine 6 tonna qant tıep, Qazaqstanǵa ákelmek bolǵan. Biraq ol óz eliniń shekarasynan asyp kete almady. Quqyq qorǵaýshylar «Mersedes-Bens» avtokóligin tekserip, zańsyz taýardy tárkilepti. Júrgizýshiniń kórsetken ilespe qujattarynda túıirshiktelgen qantty shekaradan kirgizýge ruqsat qujaty bolmaǵan.
Aıta keteıik, Qyrǵyzstan Respýblıkasy Mınıstrler kabınetiniń qaýlysymen el aýmaǵynan aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń jekelegen túrlerin áketýge (eksporttaýǵa) ýaqytsha tyıym salý týraly qaýly qabyldanǵan. Ásirese qujatta túıirshiktelgen qant pen qamys qantyn eksporttaýǵa ruqsat joq ekeni kórsetilgen.
Álemdegi qant óndirisin saralasaq, aýyl sharýashylyǵy ǵalymdarynyń aıtýynsha, qazirgi kezde ekologııalyq jaǵdaıdyń nasharlaýyna baılanysty álemde qant óndirý isi de jyldan-jylǵa azaıyp barady. Ásirese Eýroodaq elderinde qant óndirý kórsetkishi tómendegen.
Máselen, 2019-2020 jyldary EO elderi 17,25 mln tonna qant óndirgen. Al 2020-2021 jyldary 16,1 mln tonnaǵa deıin tómendegen. Jalpy, Eýropa qyzylsha qantynyń álemdegi eń iri óndirýshisi, jahandaǵy qant óndirisiniń 20%-yn quraıdy. Qyzylshadan qantty negizinen Fransııa, Belgııa, Nıderland, Germanııa jáne Polshada óndiredi. Qurǵaqshylyq pen qyzylshanyń sary vırýs aýrýy Eýropada qant óndirisiniń tómendeýine aıtarlyqtaı yqpal etti.
Sonymen qatar álemdegi qant eksporttaýshy elderdiń biri Taılandta 2019-2020 jyldary qant óndirisi 7,9 mln tonnaǵa deıin tómendegen. Mamandar munyń basty sebebi eldegi qurǵaqshylyq ekenin aıtady.
Jalpy, dúnıe júzindegi qant quraǵynyń óndirisi 1,4 mlrd tonnany, al qant qyzylshasynyń úlesi 270 mln tonnany quraıdy. Qant quraǵynan Brazılııa – 27,7 mln tonna, Úndistan – 19,9 mln tonna, Qytaı – 9,7 mln tonna, AQSh-ta 2,2 mln tonna ónim óndiredi. Álem boıynsha qant qyzylshasynyń egistigi 5 mln gektar jerge egiledi.
BUU-nyń Azyq-túlik jáne aýyl sharýashylyǵy bóliminiń aqparatyna sáıkes qant qyzylshasynyń iri óndirýshileri Reseı (45 mln tonna), Fransııa (33 mln tonna), AQSh (31 mln tonna), Germanııa (27 mln tonna), Ýkraına (18 mln tonna), Túrkııa (15 mln tonna) sanalady. Qazaqstanǵa qant negizinen Reseı men Belarýs memleketinen jetkiziledi.
