Keıipkerimiz Ulmeken Iskendirqyzy 2006 jyly otbasymen Qyzylorda qalasynan Astanaǵa kóship kelgen. Basty maqsaty – balalarynyń bilim kókjıegin keńeıtý edi. 2016 jyly Ishki ister organynda qyzmet etken jubaıy ómirden ozǵan Ulmeken anaǵa úsh balany oqytý ońaıǵa soqqan joq. Tórt joǵary oqý ornyn bitirgen ana balalaryna tolymdy bilim berý isine belsene kiristi. Ýnıversıtette, mektepterde memleket jáne quqyq teorııasy, tarıh, ákimshilik quqyq, qylmystyq quqyq, halyqaralyq quqyqtan dáris oqydy. Kóshbasshylyq qabileti bar ol balalary oqıtyn oqý ornynda da ata-analar alqasynyń jetekshisi boldy.
Qyzylorda oblysy, Qazaly aýdany Bózkól aýyldyq keńesiniń depýtaty bolǵan Ulmeken Iskendirqyzy týǵan aýylynyń ósip-órkendeýine ólsheýsiz úles qosqan. Ol orys, aǵylshyn, fransýz tilderin jetik meńgergen. Astanada ótken «Mereıli otbasy – 2022» ulttyq baıqaýy «Qaısar otbasy» atalymynyń jeńimpazy.
– Balaǵa tárbıeni, bilimdi negizinen ata-ana berýi kerek. Ákem soǵys ardageri, qatal bolǵanymen óte balajan edi. Bizdi eńbekke, bilimge baýlydy. Anam da tazalyqqa jany qushtar, kirpııaz jan bolatyn. Ata-anam kedeı-kepshikke kóp kómektesti. Úıir-úıir jylqysy boldy. Ákem mal soıǵanda shamaly jiligin alyp, qalǵanyn jaǵdaıy tómen otbasylarǵa, anam baý-baqsha jemisterin muqtaj jandarǵa úlestiretin. О́mirge kelgende kıetin ıtkóılek, baskıimdi anam qoldan tigip, ony biz eseıgenshe saqtady. Men de anam sııaqty balalarymnyń sábı ısi sińgen kıimderin sary maıdaı saqtap kelemin. О́ıtkeni ár bala – óz aldyna tulǵa. Al tulǵanyń kıimin ıt, mysyq tartatyn shúberekke aınaldyrmaý kerek. Sondaı-aq qursaqtaǵy balama taǵlymdy áńgimeler aıtyp, ádemi án tyńdatyp, ertegi oqyp, tipti matematıka erejesin de jattatqyzatynmyn. Bala ony sezedi, biledi. Birde Iranbek ulyma aıaǵym aýyr kezde ertegi oqyp otyryp toqtap qalǵanymda, ol «toqtatpa» degen syńaımen ishimdi teýip qalatyn», deıdi U.Iskendirqyzy.
Áýlettiń tuńǵyshy Botakóz Elshibekqyzy – Astananyń túıdeı qurdasy, 1998 jyly 10 jeltoqsanda ómirge kelgen. Elorda ýaqyt ótken saıyn kóz ilespes jyldamdyqpen damyp kele jatsa, Botakózdiń bilim deńgeıi de jańa deńgeıge jyldam kóterildi. Qarshadaı qyzdyń taýdaı tirligin kórip, «Til-kózim tasqa» degendi súısine aıtasyń. Ol 2010-2012 jyldary «Shúmekten aqqan sýdyń zııany» atty ǵylymı zertteý jumysyn júrgizse, 2014 jyly Ońtústik Koreıa elinen aǵylshyn tili, sol jyly fransýz tili kýrsyn oqyp, úzdik I dárejeli dıplommen marapattaldy. Abaı oqýlary jarysynyń 1-oryn ıegeri, Qazaqstanda, Shanhaıda ótken sporttyq marafonnyń jeńimpazy. 2015 jyly telearnaǵa arnalǵan «Intellestual-KZ» atty úsh tilde jazylǵan ıntellektýaldy televızııalyq jobasy avtorlyq quqyqty qorǵaý belgisimen bekigen. 2018 jyly Nazarbaev zııatkerlik Halyqaralyq bakalavr mektebine qabyldanady. Bilim, ǵylym, sport salalary boıynsha 300-ge jýyq marapaty bar. Respýblıkalyq, halyqaralyq olımpıadalardan alǵan madaqtamalaryn sanaýǵa saýsaǵyńyz jetpeıdi.
Botakóz 10 jasynda Memleket basshysyna «Atameken» Qazaqstan kartasy» etnomemorıaldyq keshenin ekskýrsııa jasap tanystyrdy. Elimizdiń tarıhı jerlerin jatqa aıtqanda Prezıdent «aınalaıyn» dep basynan sıpap, batasyn berdi. «Eń úzdik ekskýrsııa júrgizýshi-2010» baıqaýynyń jeńimpazy atandy. «Ishten oqyp týǵan qyz» degen Botakóz týraly fılm túsirilip, «Qazaqstan», KTK telearnalarynan kórsetildi. «Astana» jýrnalyna ol týraly maqala jarııalandy. 2017 jyly EKSPO kórmesi kezinde kelýshilerge úsh aı boıy «Nur-Álem» kórmesin qazaq, orys, aǵylshyn tilinde tanystyryp, halyqaralyq sertıfıkatpen madaqtalǵan volonter atandy. Nazarbaev zııatkerlik mektebin jedel bitirip, Qytaıdyń 6-7 joǵary oqý ordasynyń oqý grantyn jeńip aldy. Sonyń ishinde Shanhaı qalasyndaǵy Qarjy jáne ekonomıka ýnıversıtetiniń stýdenti atandy. 2022 jyly Halyqaralyq Ekonomıka jáne saýda, bıznes mamandyǵyn alsa, búginde magıstratýrada oqıdy. Oqýdan tys ýaqytta halyqaralyq is-sharalarǵa belsendi qatysyp, kóptegen jobany júzege asyryp júr. Qytaıda júrip Qazaqland WeChat aqparattyq arnasyn ashyp, Qazaqstannyń tumsa tabıǵatyn, elimizdiń salt-dástúr, ádet-ǵurpyn, jetistikterin, Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń jastyq shaq ómiri men tulǵalyq qasıetterin aǵylshyn, qytaı tilinde jazyp, sheteldikterge nasıhattaıdy. Bul arnany Táýelsizdiktiń 30 jyldyq merekesine oraı ashqan. Týǵan sińlisi Tomırıspen birge jumysyn sátti júrgizip otyr. Apaly-sińli basqa elde júrse de qazaqtyń ulttyq kıimderin ústinen tastamaıdy.
Qazaqstan men Qytaı arasyndaǵy Jibek joly saýda-sattyǵyn damytý – qarshadaı qyzdyń basty maqsaty. Qytaıda bos júrmeı, shetel jastarynyń basyn biriktirip, Shanhaı jastar ortalyǵynda hab ashqany da bar. Qazaq, orys, aǵylshyn, qytaı, fransýz, ıspan tilderin jetik meńgergen Botakóz búginde koreı, japon tilderin úırenip júr. Al Shanhaıdaǵy Qytaı balalarynyń Botakózden aǵylshyn tilin úırenip jatqany qýantady. Ony Qytaı saıttary da jarysa jazdy. О́ıtkeni Botakózdiń Anglııadan alǵan aǵylshyn jáne bızneste sabaq berýge jaramdy sertıfıkaty bar. Tipti Shanhaı qalasynyń shetindegi kedeı otbasynan shyqqan qytaı balalaryna aǵylshyn tilin tegin úıretip júr. Sondaı-aq Shanhaı aqparat agenttigi qazaq qyzynan suhbat alyp, Qazaqstan taýarlaryn shetelge shyǵarý boıynsha atqarǵan jumysyn joǵary baǵalap otyr. Qazaq qyzynyń jat eldegi jetistikteri, shynynda, jurt súısintedi.
Ulmeken Iskendirqyzynyń keıingi eki balasy da tilge jaqyn bolyp, aǵylshyn tilin jetik meńgerdi. Biraq olar shet tilin mamandyq retinde tańdaǵan emes. 2000 jylǵy uly Iranbek – búginde Almaty qalasyndaǵy Halyqaralyq aqparattyq tehnologııalar ýnıversıtetiniń IT jáne kıberqaýipsizdik mamandyǵy boıynsha 4-kýrs stýdenti. Ol oqýshy kezinde Nazarbaev zııatkerlik mektebinde aǵylshyn tilinde bilim aldy. 2016 jyly ákesi baqılyq bolǵanda, elshi bolamyn degen armanynan aınyp, áke jolymen áskerı adam bolǵysy kelip «Jas ulan» respýblıkalyq áskerı mektebine oqýǵa túsipti. Onda rotany basqaryp, kóptegen jetistikke jetti. Aǵylshyn tilinde jazǵan maqalalary basylymdarda jarııalanyp, fılmge de túsip úlgeripti.
Al qyzy Tomırıs mektep jasynan buqaralyq aqparat quraldary arqyly kópshilikke tanyldy. «Astana» radıosynda «Alaqaı, balaqaı» habaryn júrgizip, «Úzdik radıo júrgizýshisi» de atandy. Buǵan qosa «Sheteldegi qazaq balalary» atty telebaǵdarlamany júrgizdi. «Balapan» telearnasynda ájeptáýir eńbek etip, jastaıynan kózge tústi. «Kókke» fılmine dýblıaj jasady. Qazirgi kezde ápkesi sııaqty Tomırıs te Qytaıdyń Nankın pedagogıkalyq ýnıversıtetinde Halyqaralyq ekonomıka jáne saýda mamandyǵynyń 4-kýrsynda oqyp júr.
«Tárbıe – talbesikten» degendi halqymyz beker aıtpasa kerek. Asyl analardyń arqasynda ulttyq baǵyttaǵy urpaq tárbıesi eldiń eń úlken oljasyna aınalary sózsiz. О́ıtkeni qanmen keletin qasıet sanaly urpaq sabaqtastyǵyn eshqashan úzgen emes. Qazaqtyń altyn qursaqty analary barda esiktegi basymyzdy tórge ozdyratyn áli talaı alyptardyń ómirge keleri anyq.
