09 Shilde, 2014

Jaryq juldyz

453 ret
kórsetildi
9 mın
oqý úshin
Netrebko_2013_06_01_139_2Ǵalamat daýysymen álemniń eń úzdik sahnalaryn baǵyndyrǵan opera óneriniń jaryq juldyzy, búginde eń kóp suranysqa ıe sahna sańlaǵy Anna Netrebko jaqynda «Astana Opera» memlekettik opera jáne balet teatrynda óner kórsetti. Qazaq eline alǵash ret taban tiregen ánshimen áńgimelesýdiń sáti túsken kezde ol óziniń bul saparynan tamasha nátıjeler kútetinin jetkizdi. Aıta ketý kerek, konsert el Prezıdentiniń taǵaıyndaýy boıynsha «Astana Opera» qamqorshylar keńesiniń mádenı múshesi bolyp tabylatyn bıznespen aınalysqan alǵashqy qazaqstandyq áıelderdiń biri Álfııa Qýanyshevanyń demeýshiligi arqasynda júzege asty. Mesenat sheteldegi mádenı jobalarǵa demeýshilik etedi, mysal retinde atap aıtatyn bolsaq, Kovent-Garden koroldik operasynyń jebeýshisi atanǵanyna 10 jyldan asty jáne sońǵy eki jylda Kovent-Gardenniń dırektorlar keńesiniń qurmetti múshesi, Gloýb teatryna, Elton Djonnyń SPID-ke qarsy qoryna, gollıvýdtyq amfAR – Kıno SPID-ke qarsy qoryna, Ýels hanzadasy Charlzdiń mádenı jáne bilim berý qorlaryna qoldaý kórsetýimen tanymal. – Anna Netrebkoǵa jurt bekzat ónerdiń keremet qudiretine ıe adam retinde es-tússiz tabynyp, talantyna sheksiz qurmet kórsetip jatady. «Teńdessiz Anna» deıdi operany pir tutatyn halyq. Al ózińiz bul baǵaǵa qalaı qaraısyz? – Árkimniń de qol jetpes armany bolyp sanalatyn bir qalada dúnıege kelgen shyǵar dep syrttaı keıde jańsaq ton pishetin jankúıerlerim ǵafý etsin, men asyp bara jatqan eshteńesi joq álemdegi qarapaıym kóp qalalardyń biri – Krasnodarda týǵanmyn. Biraq sahnada án salýdy armandaǵan kóp balanyń biri retinde meniń de kishkentaı balaýsa qanatym kezinde tynymsyz typyrlap, bıikterge talpyndy. Aspandaǵy jymyńdaǵan sansyz juldyzdardyń jaryǵymen qııalǵa san ret batyp, san ret qyrdaǵy kókoraı shalǵynnyń jupar ısin jutqyzǵan taǵdyryma qazir sheksiz rızamyn. О́ıtkeni, ol arman meni úlken qalamen tabystyrdy. Sankt-Peterbýrg naǵyz klassıkalyq ónerdiń damyǵan ortalyǵy desek, mine, sol adamzat ıgiliginiń mol jaýhary toǵysqan megapolıs búginde meniń janyma ottaı ystyq, ata-anamdaı abzal, áziz. Osynda konservatorııanyń vokal klasy boıynsha bilim aldym. Budan tup-týra 20 jyl buryn Marııa teatry sahnasynda alǵash ret óner kórsetkendegi sezimim sol móldir qalpynda saqtaýly. Aıalaıtyn, ardaqtaıtyn asyldarym kóp munda. – Anna hanym, qazaq topyraǵyna alǵash ret atbasyn buryp otyrǵan adamnan: «Sizge Astana unady ma, kóńil-kúıińiz, áserińiz qandaı?» dep suraý ádetimiz. – Áýejaıdan bermen qaraı kólikpen zymyrap kele jatqanda kóp nárseni kózim shalyp úlgerdi. Tynysym tymyrsyqtan bosap, keńinen ashylyp sala bergendeı. Biraq qalany aralap kórýge ýaqytym jetpeı jatyr. О́ner adamdaryn jurt baspaǵan tasy, aspaǵan taýy joq dep oılaıdy. Shyny solaı. Alaıda jumys kestesi tym tyǵyz bolǵandyqtan, keıde, ókinishke qaraı, kóp keremetten qaǵylyp qalyp jatatynymyz taǵy ras. Al bul jolǵy dos qushaǵyn aıqaryp, aǵyl-tegil kóńilmen qarsy alǵan qazaq halqynyń qonaqjaılyǵy men darhandyǵynyń jóni maǵan bólek. Jańa jerde adam ómirdegi eń qymbat armanynyń oryndalýyn tileıdi dep aıtyp jatady. Men bul qala ónerimniń, ósýimniń jańa kezeńi bolǵaı dep ishteı tiledim. Munda kóptegen jan dúnıesi taza, sulý adamdarmen tanystym. Olar maǵan qazir burynnan biletin jaqyn dostarymdaı. Endeshe, kóp uzamaı keıin taǵy da bul jerge ańsaǵan kóńilmen aınalyp soǵýym esh ǵajap emes. – «Astana Opera» Marııa teatrynda, al Sankt-Peterbýrg teatry elordada óner kórsetip, qos tarap tyǵyz shyǵarmashylyq odaqta jumys isteýde. Al bul jaǵdaı sizdiń ónerińizdi aldaǵy ýaqytta elorda sahnasynan udaıy kóre berý múmkindigin týǵyzady degen senimdi keýdemizge nyq uıalatady. О́zińiz ne aıtasyz? – Jańadan salynyp jatqan mynadaı sulý qalanyń adamdarynyń jan dúnıesi ylǵı da kirshiksiz, tunyq dúnıelerdi ańsap turatyny aıdaı aqıqat. Sáýlet óneriniń nebir álemdik úlgileri toǵysqan keremet shaharǵa jolym taǵy túsip jatsa, shyn júrekten qýanamyn jáne sol oıdyń tez arada oryndalýyn tileımin. – Mundaǵy jankúıerlerińizge alyp kelgen tartýlaryńyzdy atańyzshy. – «Manon Lesko» operasynan – Manonnyń «In quelle trine morbide», «Andre Shene» operasynan – Madlenniń «La mamma morta», «Adrıana Lekývrıor» operasynan –Adrıananyń «Io son l'umille ancella», «Sý perisi» operasynan Sý perisiniń «Song to the Moon» arııalary jáne munan da basqa kóptegen týyndylar bar. – О́zińizben birge sahnada kimder óner kórsetti? – Esimin óte qurmetteıtin ondaı sheberlerden men skrıpkashy Vadım Repınniń (Belgııa) jáne Marııa teatrynyń solısi Ahmed Aǵadıdiń (Reseı), sonymen qatar, «Astana Opera» sımfonııalyq orkestri men horynyń, dırıjer Abzal Muhıtdınov pen hormeıster Erjan Dáýitovtiń eńbekterine toqtalǵym keledi. Tyńdarmanǵa «Travıata» operasynan «Stretta dell’introduzione et Brindisi», «Libiamo ne'lieti calici», «Syǵan qyzdyń» skrıpka men orkestrge arnalǵan konserttik rapsodııasy, «Karmen» operasyndaǵy taqyryptar fantazııasy jáne t.b. tańdaýly týyndylar usynyldy. – Donna Anna rólinen nege bas tarttyńyz? – Dál osy ýaqytta maǵan eskige qaıta soǵýdan góri repertýarymdy tyń týyndymen jańǵyrtý áldeqaıda mańyzdy. Sol úshin bul rólge kóńil burmaı otyrmyn. Qazir meni jańa qoıylymdar jaıy kóbirek qyzyqtyrady. Donna Annaǵa oralý ázirge josparymda joq. О́ner adamynyń basynda mundaı jaǵdaılar jıi kezdesedi. Bul qalypty nárse. Opera óneri ár kúni bir nársemen tolyǵyp, ózgeriske ushyrap otyratyn tiri organızm. Sol jańalyqqa óner ıesi ilese bilýi kerek. Ol úshin shyǵarmańdy shyn súıip oryndamasań, eńbegiń bosqa zaıa ketedi. Jan aınasy – kórermen, al ony jaı jeńil-jelpi nársemen aldarqatý áste múmkin emes. – Oıyn-saýyq, toı-dýmandy jaqsy kóresiz be? – Shynymdy aıtaıyn, mundaı saýyq-saıranǵa bizdiń ýaqytymyz kóp tıe bermeıdi. Ý-dý, toı-tomalaqqa sonsha áýes jan emespin. Úlken merekelerde qyzý jumys istep jatamyz. Biraq merekeniń ishinde Jańa jyldyń orny men úshin óte aıryqsha. Bul kúni jumysymdy tez bitirip, úıge erterek barýǵa tyrysamyn. – Astana sapary sizge ne syılady? – Túıe syılady, kádesyı túrindegi, árıne (kúldi). Al endi munda qanshama jobalar dúnıege kelip jatyr. Atyma biraz shaqyrtýlar aldym. Onyń bári aldaǵy ýaqytta eki jaqtyń múmkindikteri eskerile otyryp júzege asady dep oılaımyn. – «Astana Opera» teatry týraly ne aıtasyz? – Bir jyl buryn tanymal basylymdardan kózime bir kólemdi maqala tústi. Sonda munymen syrttaı tanystym. Jańa teatrdyń sahnasynda óner kórsetkenge ne jetsin degen oı keshege deıin mazalaǵan edi. Qazir osy armanymnyń oryndalǵanyna shyn júrekten qýanyshtymyn. Zaldaǵy kórermenge mundaǵy kóńil-kúıdiń qalaı jetkenin aıta almaımyn, al ózime sahna qatty unady. Akýstıkasy tamasha. О́zińdi emin-erkin ustap turýyńa múmkindik beretin artyqshylyqtar bar. Senimińdi nyǵaıtady, kúdigińdi joıady. Janyma etene jaqyn bir týystyq jylylyqty taýyp aldym. Múmkin bolsa, bizdiń atymyzdan elordalyqtarǵa baq-bereke, uzaq ǵumyr tileıtinimizdi jetkizip qoısańyzdar sheksiz razy bolar edik. Áńgimelesken Qarashash TOQSANBAI, «Egemen Qazaqstan».