Joldaýdy iske asyrý sharalary aıqyndaldy

Prezıdent Joldaýyna sáıkes, Qazaqstannyń ekonomı­kalyq damýynyń jańa paradıgmasy eli­mizdiń básekelik artyq­shy­lyq­taryn tıimdi paıdalanýǵa jáne óndiris salasyndaǵy eńbek, kapıtal, resýrstar, tehnologııa sııaq­ty negizgi faktorlardyń ále­ý­e­tin barynsha ashýǵa negizdeledi.

«Osylaısha, Úkimet ekono­mı­kanyń basym sektorlaryn damy­týǵa den qoıýy qajet. Bul, birinshi kezekte, tereń óńdelgen taýarlar shyǵarý, kólik-logıstıka áleýetin tolyq ashý, týrıstik klasterdi damytý jáne agroónerkásiptik keshen rezervterin paıdalaný», dep atap ótti Álıhan Smaıylov.

Ulttyq ekonomıka mınıstri Álibek Qýantyrov ekonomıkalyq saıasatty iske asyrý, kásipkerlik­ti damytý jáne memlekettik bas­qarý­dy jańǵyrtý jónindegi negizgi sharalar týraly baıandama jasady.

Bıýdjet shyǵystaryn josparlaýdy jetildirý týraly Premer-mınıstrdiń orynbasary – Qarjy mınıstri Erulan Jamaýbaev, energetıka jáne gaz salalaryn damytý týraly – Energetıka mınıstri Almasadam Sátqalıev baıandady.

Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Erbol Qarashókeev, Sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aero­ǵarysh ónerkásibi mınıstri Baǵdat Mýsın ózderi jetekshilik etetin salalarda atqarylyp jatqan jáne josparlanǵan sharalar týraly málimdedi.

Bilim berý sapasy men bala­lardyń qaýipsizdigin arttyrý bo­ıynsha – Oqý-aǵartý mınıstri Ǵanı Beısembaev, ǵylymdy damytý men kadrlar daıarlaý máseleleri boıynsha – Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstri Saıasat Nurbek habardar etti.

Otyrysta sondaı-aq óńdeý ónerkásibin, ınfraqurylymdy, týrızmdi jáne kreatıvti ındýs­trııany, ekologııa men sý salasyn damytý jónindegi sharalar qaraldy.

Álıhan Smaıylov Memleket basshysy óz Joldaýynda ekono­mıkanyń turaqty ósýin qamta­masyz etý jáne ony ártarap­tan­dyrý boıynsha birinshi kezektegi mindetterdi aıqyndap bergenin atap ótti.

«Prezıdent usynǵan bastamalar óte aýqymdy ári júrgizilip jatqan reformalardyń qısyndy jalǵasy bolyp tabylady. Al olardyń negizgi maqsaty – qýat­ty jáne órkendegen memleket qurý. О́z kezeginde Úkimet búkil kúsh-jigerin osy maqsatqa jumyl­dyryp, naqty nátıjelerge qol jetkizýge baǵyttaýǵa tıis»,  dedi Premer-mınıstr.

Máselen, bızneske túsetin fıskaldyq júktemeni azaıtý úshin baqylaýdy tolyq sıfrlandyra otyryp, salyq eseptiliginiń nysandaryn 30%-ǵa qysqartý qajet.

«Ulttyq ekonomıka jáne Qarjy mınıstrlikteri «Ata­meken» palatasymen birlesip, ınvestorlardy bastapqy 3 jylda salyq tóleýden bosatý máselesin pysyqtaýy kerek», dep atap ótti Álıhan Smaıylov.

Sonymen qatar ol jańa Bıýd­jet kodeksiniń jobasy sheń­berinde bólshektengen bıýdjet boıynsha qanatqaqty jobanyń negizgi erejelerin bekitý, salyq­tar men tólemderdiń ózge de túr­lerinen túsetin túsimderdiń bir bóligin, onyń ishinde qosymsha qun salyǵyn ekinshi deńgeıdegi bıýdjetke berý jónindegi ju­mys­ty jalǵastyrý, sondaı-aq Jergilikti bıýdjetke jınala­tyn salyqtardyń bir bóligi boıynsha preferensııalardy aıqyndaý jónindegi ókilettikterdi óńir­lerge berý múmkindigin qosymsha qaraý qajettigin atap ótti.

Premer-mınıstr tarıftik saıasatty qaıta qaraý aıasynda sıfrlyq baqylaý quraldaryn engizýdiń, monopolısterdiń jaýap­­­kershiligin arttyrýda qarsy min­det­temelerdi bekitýdiń mańyz­dylyǵyna nazar aýdardy.

Sondaı-aq «Bıznestiń jol kartasy» jáne «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» baǵdarlamalaryn biriktirý arqyly shaǵyn jáne orta bıznesti qoldaýdyń keshendi baǵdarlamasyn ázirleý, sondaı-aq «tolyq aıaqtalǵan» qurylys quraldaryn ýaqtyly engizýdi qamtamasyz etip, memlekettik satyp alýda ofteık júıesin iske qosý qajettigin atap ótti.

Bıznespen birlesip, óńirlik taýar-shıkizat bırjasyn qurý máselesi pysyqtalýǵa tıis. Budan basqa, KazakhExport kom­pa­­nııa­synyń bazasynda bar­lyq qa­jetti quraldy shoǵyr­lan­dyra otyryp, eksportty ilgeri­letý­diń tolyqqandy ınstıtýty qury­latyn bolady.

Premer-mınıstr Memleket bas­shy­synyń elimizdiń tranzıt­tik áleýetin odan ári damytý jáne kólik-logıstıkalyq ınfra­qurylymdy keńeıtý jónindegi tapsyrmalaryn eskere otyryp, jańa Kólik mınıstrligi temirjol salasynda birqatar iri ınfraqurylymdyq jobalardy iske asyrýdy jedeldetýi talap etiletinin atap ótti. Budan basqa, sheteldik kompanııalardy tarta otyryp, port qýattaryn keńeıtýdi jáne 2029 jylǵa deıin 4 myń shaqyrymnan asa avtomobıl joldaryn kúrdeli jóndeýdi qamtamasyz etý kerek.

Álıhan Smaıylov eldiń qýatty ónerkásiptik negizin qurý máselesinde óńdeý sektoryn jedel damytýǵa basa nazar aýdarý kerek ekenin atap ótti. Osyǵan baılanysty О́nerkásip mınıstrligi serpindi jáne mańyzdy jobalardy iske asyra otyryp, tereń óńdelgen klasterler qurýǵa den qoıýǵa tıis.

«Bul rette, ishki resýrstardy barynsha paıdalaný mańyzdy. Of­teık – kelisimsharttardyń ále­ýetin jumyldyrý qajet», dedi ol.

Úkimet basshysynyń aıtýynsha, Qorǵanys-ónerkásip keshe­ninde lokalızasııanyń joǵary úlesin jáne zamanaýı tehnologııalar transfertin qamtamasyz etý, qurylatyn Qorǵanys óner­kásibin damytý qory arqyly qarjylandyrý arqyly otandyq kásiporyndardy qoldaý qajet.

Oǵan qosa geologııalyq barlaý­dy damytý úshin ıkemdi retteýshi jáne fıskaldyq sharttar ázirleý qajettigi aıtyldy.

Álıhan Smaıylov Memleket basshysynyń Úkimet aldyna eldi odan ári gazdandyrý, jańa gaz óńdeý zaýyttaryn salý, qol­da bar qaıta óńdeý qýattaryn to­lyq júkteý boıynsha mindetter qoıǵanyn aıtty. Osyǵan baılanysty jańa gaz ken oryndaryn barlaýǵa jáne ıgerýge ınvestısııalar tartý jóninde sharalar qabyldaý, sondaı-aq Iri munaı-gaz jáne munaı-gaz hımııasy jobalaryn damytýdyń 2027 jylǵa deıingi keshendi josparynyń jobasyn aıaqtaý qajet.

Úkimet basshysynyń aıtýynsha, negizgi mindetterdiń biri – sý salasyna keshendi reforma júrgizý bolmaq. Ol úshin jańa Sý resýrstary jáne ırrıgasııa mınıstrligi quryldy.

«Mınıstrlik jumysynyń negizgi basymdyqtary sý únem­deý­diń ozyq tehnologııalaryn keńinen paıdalaný, trans­shekaralyq ózenderdiń resýrs­taryn birlesip basqarý boıynsha ózara is-qımyl jasaý, jańa tarıftik saıasat pen normatıvterdi engizý, zamanaýı sý sharýashylyǵy ınfraquryly­myn salý bolady»,  dedi Álıhan Smaıylov.

Sonymen qatar Úkimet basshysy ekologııalyq qaýipsizdik pen qorshaǵan ortany qorǵaýǵa erekshe mán berý qajettigin aıtyp ótti. Osyǵan baılanysty Ekologııa jáne tabıǵı resýrs­tar mınıstrliginen múddeli memlekettik organdarmen jáne bıznes-qoǵamdastyqpen birge talqylaý júrgizip, Iri óndirister aınalasyndaǵy ekologııany jaqsartý jónindegi jol kartasyn ázirleý talap etiledi.

Azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etý boıynsha Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligine Soltústik Qazaqstan oblysy­nyń sút-taýar fermalaryn salý jónindegi tájirıbesin qus fabrıkalaryna, kókónis qoımalaryna jáne basqa da baǵyttarǵa taratý tapsyryldy.

«Prezıdent Úkimettiń aldyna agroónerkásip kesheninde óńdel­gen ónim úlesin 70%-ǵa deıin ulǵaıtý mindetin qoıdy. Otandyq agro­sektordaǵy ónimdilik deń­geıin arttyrý úshin álemdik tájirıbede qoldanylatyn jetis­tikterdi beıimdeý qajet. Aýyl sharýashylyǵy tehnıkasy parkin jylyna 8-10%-ǵa jańartýǵa erekshe nazar aýdarǵan jón», dedi Premer-mınıstr.

Sondaı-aq Úkimet basshysy Azyq-túlik korporasııasyna osy salany turaqtandyrýshy retinde mańyzdy ról berilip otyrǵa­nyn, ol azyq-túlik naryǵyndaǵy baǵanyń ósýin tejeý úshin qajetti ıntervensııalardy júzege asyratynyn eske saldy.

Álıhan Smaıylov Memleket basshysy Úkimet aldyna IT-qyz­metteri eksportyn 1 mlrd dol­larǵa deıin jetkizý jóninde jańa aýqymdy mindetter qoıyp otyr­ǵanyn aıtty.

«Ony iske asyrý mehanızm­deriniń biri – iri halyqara­lyq kompanııalarmen birlesip kásiporyndar qurý, sondaı-aq venchýrlyq qarjylandyrýdy damytý. Osyǵan baılanysty Sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aeroǵarysh mınıstrligi múddeli memlekettik organdarmen birge ekonomıkany odan ári sıfr­landyrý, IT-ınfraqurylymdy jáne ınnovasııalardy damytý jóninde tıisti sharalar keshe­­nin ázirleýge tıis», dedi Premer-mınıstr.

Sondaı-aq Úkimet basshysy «Báıterek» holdıngin trans­­formasııalaý sheńberinde «Otbasy bank»-tiń qyzmetin qaıta baǵdarlaý qajettigin, aýdan­­dar­dyń, monoqalalar men aýyl­dardyń turǵyndaryn baspanamen qamtamasyz etýge basa nazar aýdarý kerektigin aıtty.

Áleýmettik blokqa óte otyryp, Álıhan Smaıylov 2024 jylǵy 1 qańtardan bastap eń tómengi jalaqy mólsherin 85 myń teńgege deıin arttyrýdyń, platformalyq jumyspen qamtý salasyn retteı otyryp, Eńbekti damytýdyń 2030 jylǵa deıingi keshendi josparyn qabyldaýdyń jáne jumys oryndaryndaǵy óndiristik jaraqattardyń aldyn alý jáne olardy boldyrmaý úshin 2030 jylǵa deıingi qaýipsiz eńbek tujyrymdamasyn qabyldaýdyń mańyzyn aıtty. Sondaı-aq Úkimet basshysy zııandy óndiristerde jumys isteıtin adamdar úshin arnaıy áleýmettik tólemderdi zań júzinde bekitý boıynsha usynystardy jedel túrde engizý qajettigin aıtyp ótti.

Oǵan qosa Premer-mı­nıstr azamattarymyzdyń ál-aýqatynyń negizgi sapaly bilim alý ekenin aıtty. Osyǵan baılanysty Úkimet basshysy jańa taqyryptar men suranysqa ıe quzyretter boıynsha kýrstar ázirleı otyryp, pedagogterdiń quzyrettiligin arttyrý jóninde sharalar qabyldaýdy, Internet jyldamdyǵyn arttyrý jáne sıfrlyq bilim berý resýrstaryna tegin qol jet­kizý­di qamtamasyz etý jónindegi jumysty jalǵas­tyrý­dy, sondaı-aq balalardy zor­lyq-zombylyqtan qorǵaý jáne sýısıdtiń aldyn alý jónindegi keshendi jospardyń sapaly oryndalýyn qamtamasyz etýdi tapsyrdy.

Oǵan qosa Álıhan Smaıylov psıhologııalyq qyzmetterdi kúsheıtý, zorlyq-zombylyq jáne býllıng qurbandaryna kómek kórsetý bóliginde qosymsha sharalar qabyldaýdy, tehnıkalyq jáne jumysshy mamandyqtary boıynsha memlekettik tapsyrysty ulǵaıtýdy, sondaı-aq ekonomıkanyń basymdyqtaryna, óńirler men sala erekshelikterine baılanysty memlekettik tapsyrys sheńberinde ıkemdi qarjy­landyrý mehanızmderin engizýdi pysyqtaýdy tapsyrdy.

«Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi memlekettik organdarmen jáne ekinshi deńgeıdegi banktermen birge «Keleshek» biryńǵaı erikti jınaqtaý júıesin engizý máselelerin jedel túrde pysyqtaýy qajet», dedi Úkimet basshysy.

Sonymen qatar Úkimet basshysy bazasynda jasandy ıntellekt salasy boıynsha kadr daıarlaýdy qamtamasyz etetin 3 ýnıversıtetti anyqtaý qajettigin aıtty.

Oǵan qosa Premer-mınıstr Mádenıet jáne aqparat mı­nıstr­ligine ákimdiktermen birlesip, kreatıvti ındýstrııaǵa qatysý­­shylardy qoldaý shara­lary bo­­ıynsha jáne árbir óńir­de Kreatıvti ındýstrııa ortalyq­taryn qurý jóninde naqty usynys­tar engizýdi, al Týrızm jáne sport mınıstrligine týrıs­tik salada keminde 15 iri jobanyń tizbesin aıqyndap, olardy iske asyrý boıynsha naqty Jol kartasyn ázirleýdi tapsyrdy.

Otyrysty qorytyndylaı kele, Álıhan Smaıylov Memleket basshysy Úkimettiń aldynda barynsha bıik, alaıda qol jetkizýge bolatyn maqsattar qoıǵanyn aıtty. Ol úshin qajetti quraldar men resýrstar bar.

«Prezıdenttik reformalardy tıimdi iske asyrý úshin sizderdiń árqaısylaryńyzǵa zor jaýapkershilik júktelip otyr. Jumys úılesimdi jáne nátıjeli bolýǵa tıis. Biz aldymyzda tur­ǵan mindetterdi sheshý úshin barlyq kúsh-jigerimizdi jumsaýǵa tıispiz»,  dedi Premer-mınıstr.