Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Nurlan Ábdirov «Respýblıkalyq referendým týraly» Konstıtýsııalyq zańnyń 21, 31-baptarynda belgilengen ókilettikterge sáıkes, Ortalyq referendým komıssııasy jalpy respýblıka boıynsha referendýmnyń qorytyndylaryn shyǵaratynyn, bul týraly habardy buqaralyq aqparat quraldaryna berýdi qamtamasyz etetinin habarlady.
Oblystardyń, Astana, Almaty jáne Shymkent qalalarynyń aýmaqtyq komıssııalary tıisti ákimshilik-aýmaqtyq birlikterde referendýmnyń nátıjelerin anyqtady. Barlyq aýmaqtyq referendým komıssııalary daýystardy sanaǵannan keıin eki kún ishinde daýys berý nátıjeleri týraly hattamalardyń túpnusqalaryn Ortalyq referendým komıssııasyna jetkizdi. Ortalyq referendým komıssııasy usynǵan hattamalar negizinde búkilhalyqtyq daýys berýdiń qorytyndylaryn anyqtady.
ORK tóraǵasynyń aıtýynsha, referendýmda daýys berýge qatysqan azamattardyń 71,12 paıyzy, ıaǵnı 5 561 937 adam Qazaqstanda atom elektr stansasyn salý máselesin qoldaǵan. Al 2 045 271 azamat qarsy daýys bergen.
– Jaramsyz dep tanylǵan bıýlletender sany – 130 267. Jaýaptardyń eki nusqasy da tańdalǵan, ıaǵnı jaramdy dep tanylǵan, biraq daýys sanaý kezinde esepke alynbaıtyn bıýlletender sany 82 729 bıýlletendi qurady. Osylaısha, Qazaqstanda AES salý týraly referendýmda qoıylǵan másele boıynsha sheshim qabyldandy dep sanalady, – dedi N.Ábdirov.
Referendýmǵa el azamattarynyń 12 284 487-siniń qatysý quqyǵy bar. Olardyń arasynda 7 820 204 63 adam (66 paıyz) daýys berdi.
– Referendýmǵa qatysý quqyǵy bar azamattardyń jartysynan kóbi daýys berýge qatysty. Osylaısha, respýblıkalyq referendým týraly Konstıtýsııalyq zań normalaryna sáıkes, referendým ótkizildi dep sanalady, – dedi ORK tóraǵasy.
Referendým qabyldaǵan sheshimniń mindetti kúshi bolady jáne aktilermen qosymsha rastaýdy talap etpeıdi. Ortalyq referendým komıssııasy «2024 jylǵy 6 qazandaǵy respýblıkalyq referendýmda daýys berý qorytyndylary týraly» qaýly qabyldady.
Otyrys barysynda N.Ábdirov shet memleketter men halyqaralyq uıymdardyń baıqaýshylarynyń baǵalaýy boıynsha referendým qoldanystaǵy ulttyq zańnamaǵa jáne Qazaqstan qabyldaǵan halyqaralyq mindettemelerge sáıkes ótkizilgeni, azamattyq qoǵam ókilderiniń belsendi qatysqany jáne azamattardyń sanaly tańdaý jasaýy úshin barynsha qolaıly jaǵdaılardyń qamtamasyz etilgeni atap kórsetilgenin aıtty. Atap aıtqanda, aýmaqtyq referendým komıssııalarynyń derekteri boıynsha, daýys berý kúni referendým ýchaskelerinde 244 akkredıttelgen qoǵamdyq birlestikterdiń, kommersııalyq emes uıymdardyń baıqaýshylary men buqaralyq aqparat quraldarynyń 1 427 ókili qatysty. Sonymen qatar shet memleketter men halyqaralyq uıymdardyń 177 baıqaýshysy, sheteldik buqaralyq aqparat quraldarynyń 200 ókili qatysty.
Referendým ótkizý barysynda azamattardyń erik bildirýi úshin keshendi jaǵdaılar jasaldy, múgedektigi bar adamdardyń daýys berýine qoljetimdiligin jeńildetý boıynsha birneshe oń bastama iske asyryldy.
Referendýmdy daıyndaý men ótkizýge 246 aýmaqtyq, 10 323 ýchaskelik komıssııalar jumysqa tartyldy. ORK tóraǵasy barlyq deńgeıdegi referendým komıssııalary 70 myńnan asa múshesiniń jergilikti jerlerdegi adal jumysyn atap ótip, olar jalpy ózderine qoıylǵan kúrdeli mindetti tıisinshe oryndap shyqqanyn aıtty.
Referendým ótkizý barysynda Ortalyq referendým komıssııasy barlyq deńgeıdegi komıssııaǵa, sondaı-aq saıası partııalarǵa, buqaralyq aqparat quraldaryna jáne azamattyq qoǵam uıymdaryna arnalǵan jalpyulttyq kaskadty oqytý baǵdarlamasyn engizip, referendýmdy uıymdastyrýshylar úshin 3 700 oqytý is-sharasyn ótkizdi.
Otyrys sońynda N.Ábdirov referendýmdy uıymdastyrýshylarǵa daıyndaý men ótkizý boıynsha atqarǵan jumysy úshin, halyqaralyq baıqaýshylarǵa, qoǵamdyq birlestikterdiń, kommersııalyq emes uıymdar men buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderine daýys berý úderisiniń ashyqtyǵy men jarııalylyǵyn qamtamasyz etýge járdemdeskeni úshin, al azamattarǵa belsendi azamattyq ustanymy úshin alǵysyn bildirdi.
