Kelisim bes jyl merzimge jasaldy
«Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti men Qatar Memleketiniń Úkimeti arasyndaǵy áskerı yntymaqtastyq týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» zań áskerı bilim berý jáne áskerı qyzmetshilerdi daıarlaý, áskerı medısına, áskerı ǵylym, mádenı jáne sporttyq is-sharalar, beıbitshilikti qoldaý jónindegi operasııalarǵa, jaýyngerlik daıarlyqqa jáne ózge de salalarǵa baılanysty máselelerge konsýltasııalar salasyndaǵy yntymaqtastyqty damytýǵa jáne nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan.
Sonymen qatar kelisim áskerı yntymaqtastyq salasy men nysandaryn aıqyndaýdy, taraptardyń áskerı yntymaqtastyǵyn úılestirý jónindegi ózara is-qımyl tetigin belgileýdi, áskerı múlik tranzıti, materıaldyq-tehnıkalyq qamtamasyz etý jáne qarjylandyrý, áýe keńistigi men áskerı polıgondardy paıdalaný, tildik daıarlyqty júrgizý máselelerin retteýdi kózdeıdi. Atalǵan zań aıasynda ýákiletti organdar taraptardyń qyzmetin aıqyndaýǵa, uıymdastyrýǵa jáne úılestirýge ýákilettik berilgen ókilderden turatyn birlesken jumys tobyn quratynyn da atap ótken jón.
– Kelisim aıasynda Qatar memleketimen áskerı saladaǵy yntymaqtastyqty arttyrýǵa arnalǵan birlesken sharalar qarastyryldy. Bul sharalar eki eldiń qaýipsizdigin kúsheıtýge arnalyp otyr. Maquldanǵan zań aldaǵy ýaqytta memleketterimiz arasyndaǵy seriktestikti nyǵaıtýǵa jáne aýmaqtarymyzdyń turaqtylyǵy pen qaýipsizdigin qamtamasyz etýge óz septigin tıgizedi dep senemiz, – dedi Máýlen Áshimbaev.
Aıta keteıik, kelisim bes jyl merzimge jasaldy jáne kelesi besjyldyqqa avtomatty túrde uzartylady. Eger taraptardyń biri uzartý sharttarymen kelispese, onda ol aǵymdaǵy merzim aıaqtalǵanǵa deıin alty aıdan keshiktirmeı ekinshi tarapty habardar etýi qajet.
Álsiz ónerkásip – ekonomıkamyzǵa tusaý
Senator Qaırat Tastekeev óziniń depýtattyq saýalynda ónerkásip óndirisin damytý jáne otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý máselelerin kóterdi. Ol óńdeýshi sektordyń damýyna kedergi keltiretin máseleleri atap ótti. Bul rette shaǵyn jáne orta bıznestiń úlesi de jetkiliksiz ekeni aıtyldy. Osyǵan baılanysty depýtat máseleni sheshýge yqpal etetin birqatar shara usyndy. Olardyń qatarynda ónerkásiptik damýdyń uzaq merzimdi baǵdarlamasyn ázirleý, kadrlardyń biliktiligin arttyrý jáne naryqty ádiletsiz básekelestikten qorǵaý jónindegi bastamalar bar.
– Elimizdiń aldynda turǵan qazirgi ekonomıkalyq syn-qaterler jaǵdaıynda ónerkásiptik óndiristi damytý men otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý erekshe mańyzǵa ıe. Álemdegi eń iri ekonomıkalardyń damý tarıhy olardyń ekonomıkalyq kúsh-qýatynyń negizi bolatyn ónerkásip salalary ekenin kórsetedi. Belsendi qoldaý men maqsatty ónerkásiptik saıasatsyz turaqty ekonomıka qurý múmkin emes, – dedi Q.Tastekeev.
Sondaı-aq senator ónerkásip salasyndaǵy birqatar máseleni alǵa tartyp, shaǵyn jáne orta bıznes úlesiniń jetkiliksizdigi týraly da aıtty. Statıstıkaǵa sáıkes, olardyń ekonomıkadaǵy úlesi 36,4 paıyzdy quraıdy, alaıda jyldyq aınalymdy eskermegende bul kórsetkish aıtarlyqtaı tómen. Otandyq taýar óndirýshilerdi satyp alýda qoldaý kórsetý de kúsheıtýdi qajet etedi, sebebi alty jyl ishinde ishki satyp alýdyń quny nebári 1,2 paıyzǵa ósken. Depýtattyń málimetinshe, «Damý» qorynyń sýbsıdııalanǵan jobalarynyń 37 paıyzdan astamy saýdaǵa tıesili. Bul onyń ekonomıkadaǵy ústemdigin kúsheıtedi.
– О́nerkásiptik damýdyń uzaq merzimdi baǵdarlamasyn ázirleýdi, ınvestısııalardy tartýǵa múmkindik beretin qarjylandyrýdyń jeńildetilgen jaǵdaılaryn jasaýdy, ishki naryqty josyqsyz básekelestikten qorǵaý jóninde sharalar qabyldaýdy, ónerkásiptik óndiris salasyndaǵy ǵylymı-zertteý ázirlemeleri úshin granttar men sýbsıdııalardyń tıimdi júıesin engizýdi, qaıta daıarlaý men biliktilikti arttyrý baǵdarlamalaryn uıymdastyryp, ónerkásip salasynda kásibı kadrlardy damytý úshin jaǵdaılar jasaýdy usynamyn. Usynylǵan sharalar ulttyq ekonomıkaǵa oń áserin tıgizedi. Otandyq óndiristi qoldaýǵa ýaqtyly sharalar qabyldanady dep senemiz, – dep usynys jasady depýtat.