Foto: Aqorda
Berik Ýálıuly suhbatynda mańyzdy bastamalardy atap aıtty.
«Jıynda Úkimet músheleriniń aldaǵy jyly atqaratyn qyzmetiniń negizgi baǵyt-baǵdaryna basymdyq beriledi. Sondyqtan keńeıtilgen otyrystaǵy Prezıdenttiń kez kelgen tapsyrmasy men bastamasy elimizdiń damýy úshin asa mańyzdy. Qasym-Jomart Kemeluly saıasattaǵy utqyrlyqty áleýmettik-ekonomıkalyq damýdaǵy naqty qadamdarmen úılestirýdi jón sanaıdy. Iаǵnı, túbegeıli ózgeristerge jol ashqan reformalardyń oryndalýy elimizdiń ál-aýqatynan da kórinis tabýǵa tıis. Osy rette bir jyl buryn jańadan jasaqtalǵan Úkimetke óte úlken jaýapkershilik júktelip otyr. О́ıtkeni Prezıdentimiz aıtqandaı, qazirgi kezeń jahan jurtshylyǵyna jeńil tıip otyrǵan joq. Iri derjavalar arasyndaǵy ártúrli teketires, sonyń ishinde ekonomıkalyq sanksııalar saıasatyn kúsheıtý, ár jerde mazdaǵan kıkiljińder men beıbit turǵyndardyń mazasyn qashyrǵan qarýly qaqtyǵystar búginde álem elderin qatty alańdatady. Sondaı-aq sońǵy jyldary klımattyq ózgerister de anyq baıqala bastady. Tehnologııalyq jarys nátıjeleri buryn-sońdy bolmaǵan básekelestik týdyrdy. Mine, osy ispetti syn-qaterler elimizdi barlyq salada betpe-bet keletin kúrdeli kúrmeýlerdi der kezinde, tipti aldyn ala sheship otyrýǵa mindetteıdi. Shıyryp aıtqanda, kórpege qaraı kósiletin ýaqyt keldi. Memleket basshysy bıýdjet qarajatyn ońtaıly jumsaý, memlekettik qurylymnyń tıimdiligin arttyrý, artyq shyǵyndy boldyrmaýǵa basa mán berý keregin qadap aıtty. Prezıdent baıandamasynyń negizgi júlgesi osyǵan saıady» deıdi Berik Ýálı.
B.Ýálıdiń aıtýynsha, ekonomıka – memlekettik damýdyń negizgi ózegi. Álbette, otandyq ekonomıka, joǵaryda aıtqandaı, kúlli álemde oryn alyp jatqan túrli tartystyń saldaryn sezinip otyrǵany belgili. О́ıtkeni bizdiń basty qaǵıdatymyz boıynsha, Qazaqstan – álemdik qaýymdastyqtyń belsendi múshesi. Bul ekonomıkaǵa da tıesili ustanym. Sondyqtan jahandyq saýda tizbegine keltiriletin qandaı da bir nuqsan bizdiń ekonomıkamyzǵa da áser etpeı qoımaıdy.
«Osy jaǵdaıda ornyqty damýdy qalaı qamtamasyz etemiz degen oryndy saýal týady. Bul jóninde Prezıdent buǵan deıin de aıtyp keledi. Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda osy baǵyttaǵy strategııany taǵy da pysyqtap, Úkimet pen quzyrly organdar basshylary úshin negizgi máselelerdi qaıtara eske saldy. Máselen, el ekonomıkasyn ártaraptandyrý – óte mańyzdy baǵyt. Sonyń ishinde osyǵan deıin oń ósim tirkelip kele jatqan óńdeý ónerkásibine barynsha jaǵdaı jasalyp jatqanyna toqtaldy. Erekshe nazar aýdaratyn dúnıe, iri ónerkásip jobalarynyń iske asyrylýy baıaý júrip jatqanyn synǵa aldy. Ony elden shyǵarylǵan zańsyz aktıvterdi qazynaǵa qaıtarý isimen qatar júrgizý qajettigin aıtty. Úkimetke orta býyndaǵy kásiporyndar shoǵyryn qalyptastyrý týraly tapsyrma berdi. Qazir álemde kóptegen el tıimdi paıdalanyp otyrǵan týrızm salasynan da qarjy tabýdy jón sanaıtynyn jetkizdi. Agroónerkásip kesheniniń áleýetin arttyrý baǵytyndaǵy mańyzdy bastamalar bar. Ekinshi deńgeıli bankterdiń ekonomıkany qarjylandyrýy turǵysynan naqty mindetter júktedi. Igerilýi kúrdeli ken oryndaryn ekonomıkalyq aınalymǵa qosý týraly oıymen bólisti», dedi ol.
Prezıdenttiń baspasóz hatshysy suhbatta aıtqandaı, taǵy bir mán beretin másele bar. Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda qosymsha qun salyǵyn kóterýge qatysty usynys aıtylǵany barshaǵa aıan. Bul jaıt qoǵamda qyzý talqylandy. Qarapaıym jurtshylyqtan bastap sarapshylarǵa deıin osyǵan qatysty oılarymen bólisti.
«Prezıdent te atalǵan máselege jiti kóńil bólip, ótken aptada otandyq bıznes ókilderimen kezdesýde óziniń pikirin jetkizdi. Memleket basshysy kez kelgen reformany jan-jaqty saraptap, baıyppen júrgizgen jón ekenin atap ótti. Prezıdent bul tarapta túrli nusqany qarastyryp, qosymsha qun salyǵynyń mólsherlemesi saralanyp belgilenýge tıis ekenine erekshe mán berdi. Úkimettiń bul baǵyttaǵy jumysy bıznes, qoǵam, sarapshylar men depýtattardyń, ıaǵnı barlyq taraptyń pikiri eskerile otyryp jalǵasýy keregin qadap aıtty. Osylaısha, Memleket basshysy strategııalyq baǵyttardy belgilep, jeldiń qaı jaqtan soǵatynyn, oǵan qarsy amaldardy sanamalap aıtyp berdi. Endi Úkimet músheleri men basqa da tıisti organdar osy mindetterdi oryndaýǵa jan-tánimen kirisip, búkil kúsh-jigerin jumyldyrýy kerek. Bul rette Prezıdent ekonomıkanyń barlyq salasyna ınvestısııa tartýdyń óte ózekti ekenin atap kórsetti», deıdi ol.
Suhbat barysynda sondaı-aq shetelden ınvestısııa tartý, ınfraqurylymdy damytý, sıfrlandyrý jáne áleýmettik salada memleket qoldaýymen iske asyrylyp jatqan jobalar týraly aıtylǵan. Tolyq nusqasyn oqý úshin myna siltemege ótińiz.