Foto: Ashyq derekkóz
Atap aıtqanda, syıymdylyǵy 245 mıllıon tekshe metrdi quraıtyn Aqtóbe sý qoımasy, 120 myń gektar jerge sý jetkizetin Qyzylorda sý toraby jáne Shymkent qalasyndaǵy Toǵys sý qoımasy jańǵyrtylyp, paıdalanýǵa berilgen.
Sonymen qatar alty óńirde, atap aıtsaq Aqmola, Almaty, Qyzylorda, Soltústik Qazaqstan, Mańǵystaý jáne Ulytaý oblystarynda 200 myńǵa jýyq turǵyny bar 49 eldi mekenge sapaly aýyz sý jetkizetin segiz sý nysanynyń qurylysy aıaqtalǵan.
О́tken jyly Sý resýrstary jáne ırrıgasııa mınıstrligi jalpy quny shamamen 600 mıllıard teńge bolatyn 137 jobany júzege asyrdy. Bul jobalarǵa 110,5 mıllıard teńge kóleminde qarjy bólingen.
Sonymen qatar mınıstrlik 2025 jylǵa qaraı jalpy somasy 184 mıllıard teńgeni quraıtyn 138 jobany iske asyrý josparlanǵanyn atap ótti. Bul ótken jylǵy kólemnen 67%-ǵa artyq. Atalǵan jobalardyń 31-i elimizdiń 9 oblysynda, atap aıtsaq Aqmola, Atyraý, Almaty, Qyzylorda, Túrkistan, Batys Qazaqstan, Soltústik Qazaqstan, Mańǵystaý jáne Ulytaý oblystarynda sýmen jabdyqtaý nysandaryn salý men qaıta jańartýǵa baǵyttalǵan. Osy maqsattarǵa 2025 jyly 71 mıllıard teńge bólinedi. Jobalardyń nátıjesinde shamamen 1,3 mıllıon adam turatyn 468 aýyl taza aýyz sýmen qamtylyp, 2,5 myń shaqyrymnan astam sý qubyry salynady jáne jańartylady.
«Iri ınfraqurylymdyq jobalar qatarynda Túrkistan oblysyndaǵy Qaraqýys sý qoımasynyń (1,1 mln m³) qurylysy, Jetisý oblysyndaǵy Qyzylaǵash sý qoımasyn (42,6 mln m³) rekonstrýksııalaý, Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy «Bıoprýd» sý jınaqtaýyshynyń qorǵanys dambasyn (35 mln m³) salý, Aqmola oblysynda Jabaı ózeniniń boıynda Balkashıno aýyly mańynda (1,5 mln m³) sý jınaqtaýysh turǵyzý, sondaı-aq Jambyl oblysyndaǵy «Andas 1 jáne 2» toǵandarynyń (1,4 mln m³) qurylysyn aıaqtaý josparlanǵan», delingen aqparatta.
Aıta keteıik, Jambyl oblysyndaǵy Yntaly, Batys Qazaqstandaǵy Kırov, Túrkistan oblysyndaǵy Qapshaǵaı sý qoımalaryn rekonstrýksııalaý jumystary jalǵasyp jatyr. Atalǵan jobalar sheńberinde 2025 jyldyń sońyna deıin 180 mıllıon tekshe metrge deıin tasqyn jáne erigen sýdy jınaýǵa múmkindik beretin sý qoımalary paıdalanýǵa beriledi.
«Qazirgi ýaqytta 214 joba boıynsha jobalyq-smetalyq qujattama jáne tehnıkalyq-ekonomıkalyq negizdeme daıyndalýda. Onyń ishinde jalpy kólemi 1,8 mıllıard tekshe metrden asatyn 21 sý qoımasyna (6 – jańa, 15 – rekonstrýksııa), uzyndyǵy 4024 shaqyrym bolatyn 243 ırrıgasııalyq kanalǵa jáne 13 gıdrotehnıkalyq nysanǵa qatysty jobalar bar. Barlyq jobalarda sý resýrstaryn tıimdi paıdalaný maqsatynda avtomattandyrý júıeleri qarastyrylǵan», delingen habarlamada.
Aýqymdy jobalardy júzege asyrý úshin sheteldik qarjy ınstıtýttaryn tartý baǵytynda jumystar júrgizilip jatyr. Islam damý bankiniń Dırektorlar keńesi jalpy quny 2,7 mıllıard AQSh dollaryn quraıtyn nesıe men grant bólý týraly sheshim qabyldady. Joba eki kezeńmen júzege asyrylady.
Birinshi kezeń (2025–2027 jj.) aıasynda 1,153 mıllıard AQSh dollary bólinedi. Onyń ishinde 1,1 mıllıard dollary qurylys pen sıfrlandyrýǵa, 50 mıllıon dollary jobalyq-smetalyq qujattama ázirleýge jáne 3,5 mıllıon dollary mınıstrlikke qarasty uıymdardyń áleýetin arttyrýǵa baǵyttalady.
Ekinshi kezeńde (2027–2029 jj.) 1,6 mıllıard AQSh dollary kóleminde qosymsha ınvestısııa tartý josparlanǵan.
Nesıe qarjysy esebinen 2025 jyly Aqmola, Qalǵuty, Qaraózek jáne Úlken О́zen sý qoımalarynyń qurylysy bastalady. Bul nysandar ońtústik óńirlerde ornalasqan 22,5 myń gektar sýarmaly jerdiń vegetasııalyq kezeńdegi sý tapshylyǵyn joıýǵa jáne eki eldi mekendi sý tasqynynan qorǵaýǵa múmkindik beredi.
Sondaı-aq Jambyl oblysyndaǵy Teris-Ashybulaq pen Qaraqońyz, Túrkistan oblysyndaǵy Qosqorǵan men Kóksaraı kontrretteýishterin rekonstrýksııalaý josparlanǵan.
Almaty, Jambyl, Jetisý, Batys Qazaqstan, Qyzylorda jáne Túrkistan oblystarynda jalpy uzyndyǵy 3452 shaqyrymdy quraıtyn 115 ırrıgasııalyq kanal zamanaýı sıfrlyq júıelermen jańǵyrtylady. Sonymen qatar «Turan sý» (Túrkistan) jáne «Almatyoblsýshar» (Almaty) kommýnaldyq kásiporyndary úshin de tehnıkalyq jumystar júrgiziledi.
Jobalardyń barlyǵy elimizdiń sý qaýipsizdigin qamtamasyz etýge jáne halyqtyń ómir súrý sapasyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan.