Saıasat • 12 Jeltoqsan, 2025

Rýhanı baılanysty nyǵaıtý – ortaq ustanym

80 ret
kórsetildi
7 mın
oqý úshin

Parlament Senatynyń tóraǵa­sy, Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylary sezi Hatshy­lyǵynyń basshysy Máýlen Áshimbaev bastaǵan bir top depýtat jumys saparymen Vatıkanǵa bardy. Sapar aıasynda delegasııa músheleri Rım Papasy XIV Leonyń aýdıensııasynda boldy. Sondaı-aq Qazaqstannyń konfessııaaralyq bas­tamalary men Vatıkannyń rýhanı kóshbasshylyǵyna arnalǵan halyq­aralyq dóńgelek ústelge qatys­ty. Konferensııa alańynda Máýlen Áshimbaev Qasıetti Taq­tyń Dinaralyq dıalog jónindegi dıkas­te­rııasynyń prefekti kardınal Djordj Kývakadpen, ózge de din isteri uıymdarynyń ókilderi­men ekijaqty kezdesýler ótkizdi.

Rýhanı baılanysty nyǵaıtý – ortaq ustanym

Senat tóraǵasy Rım Papasy XIV Leoǵa Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń jyly lebizin jáne elimizge Apostoldyq saparmen kelý jónindegi shaqyrýyn jetkizdi. Máýlen Áshimbaev kezdesýde Qazaqstannyń Vatıkanmen kópjos­parly yntymaqtastyqty odan ári nyǵaıtýǵa múddeli ekenin atap ótti.

«Túrli etnostyq jáne dinı qaýym­dastyqtardyń qutty mekeni sanalatyn Qazaqstan Qasıetti Taqtyń beıbitshilikti, úılesimdilikti jáne ózara qurmetti dáripteý jónindegi bastamalarymyzdy únemi qoldap kele jatqanyn joǵary baǵalaıdy. Qazaqstan men Vatıkan arasyndaǵy aıryqsha dostyq pen yn­tymaqtastyq qalyptasqan sabaqtastyqqa taban tirep, nyǵaıyp keledi. Asa Qasıetti, Siz búginde ózara qarym-qatynasty jańartylǵan tásilder negizinde dáıekti túrde odan ári damytyp otyrsyz. Biz Vatıkannyń Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń sezine kórsetken turaqty qoldaýy úshin erekshe iltıpatymyzdy bildiremiz. Sizdiń VIII Sezd qatysýshylaryna úndeýińiz osy forýmnyń Qorytyndy deklarasııasymen birge, jahandyq dıalogti nyǵaıtý jáne ekstremızm men tózbeýshilikke qarsy is-qımyl jolyndaǵy rýhanı baǵdar retinde qyzmet etedi. Asa Qasıetti, О́zińizge qolaıly ýaqytta Apostoldyq saparmen Qazaqstanǵa kelýińiz biz úshin úlken mártebe bolar edi. Mundaı sapar óńirimizdegi áralýan qoǵamnyń ókilderin jigerlendirip, ádiletti ári úılesimdi halyqaralyq tártipti kózdeıtin ortaq umtylysymyzǵa tyń serpin beredi senemin», delingen Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń Rım Papasy XIV Leoǵa joldaǵan arnaıy hatynda.

Máýlen Áshimbaev aýdıensııa úshin alǵys bildire otyryp, Vatıkan delegasııasy Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń VIII Seziniń Qorytyndy deklarasııasyn ázirleýge belsendi qatysqanyn atap ótti. Sondaı-aq ol Sezd Hatshylyǵynyń Deklarasııa erejelerin iske asyrý maqsatymen júrgizip jatqan jumysyna toqtaldy.

«Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev Vatıkanmen qarym-qatynasty nyǵaıtýǵa únemi basa mán beredi, sondaı-aq Sizdiń dinara­lyq jáne mádenıetaralyq dıalogti nyǵaıtý jónindegi kúsh-jigeri­ńizdi joǵary baǵalaıdy. Qasıetti Taq­tyń ókilderi Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń VIII Seziniń Asta­na beıbitshilik deklarasııasy-2025 atty qo­ry­tyndy qujatyn ázirleýge belsen­­di qatysty. Sezd Hatshylyǵy Dekla­ra­sııany iske asyrý aıasynda dinı uıymdar­dyń klımattyń ózgerýine qarsy kúrestegi róli týraly qujat da­ıyn­daý ju­mys­taryn qolǵa aldy. Sondaı-aq din kósh­bas­shylarynyń kózqarasyn eskere otyryp, Jasandy ıntellektini damytýdyń etıkalyq kodeksin ázirleýdi de bastadyq. Biz ǵylymı-tehnologııa­lyq progress sheńberinde rýhanı qundy­lyq­tarǵa basymdyq berý ıdeıasyn dárip­teıtin Qasıetti Taqtyń osy saladaǵy kósh­­­bas­­shylyǵyn joǵary baǵalaımyz. Bul má­­selede Katolık shirkeýiniń ınstı­týt­tarymen belsendi ózara is-qımyl ornatýǵa daıyn­byz», dep M.Áshimbaev Rım Papa­syna dinı senimi úshin qaza tapqan­dar­dy eske alý belgisi retinde Qazaq­stan aýma­ǵynda qýǵyn-súrginge ushyraǵan katolık dini qyzmetkerleriniń tizimin tabys etti.

О́z kezeginde, Rım Papasy XIV Leo Qazaqstannyń túrli dinderdiń ókil­deri arasyndaǵy beıbitshilikti jolǵa qoıý jáne jahandyq deńgeıde órken­deýdi ilgeriletý jónindegi bastamalaryn joǵary baǵalaıtynyn jetkizdi. Pontıfık qazirgi syn-qaterler jaǵ­daıynda Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń sezi aıasynda jasalyp jatqan izgi amaldar men qadam­dar­dyń mańyzdy ekenin atap ótti. Son­daı-aq ol Qasıetti Taq tarapy mun­daı mıssııany únemi qoldaıtynyn aıtty.

Qazaqstan men Vatıkannyń beıbit­shilikti, dıalog pen ózara túsinistikti ilgeriletý jónindegi birlesken bastamalaryna arnalǵan dóńgelek ústel barysynda din kóshbasshylarynyń qazirgi róli men rýhanı dıplomatııanyń mańyzy jan-jaqty talqylandy.

M.Áshimbaev búginde rýhanı kósh­bas­shylar dinı senimine, etnostyq te­gine jáne saıası kózqarasyna qaramas­tan ártúrli mádenıetter, dinder men halyqtar arasyndaǵy qarym-qatynastyń berik kópirin qalyptastyrýda mańyzdy ról atqaratynyn atap ótti. О́ıtkeni din lıderleri qoǵamda adamgershilik pen birliktiń qajettiligi artqan kezde durys baǵdardy aıqyndap, oń qundylyqtar júıesin nasıhattaýǵa yqpal ete alady. Sonymen qatar ol Sezd Hatshylyǵy men Vatıkan Dıkasterııasynyń Astana beıbitshilik deklarasııasyn iske asyrý barysyndaǵy birlesken jumysyna arnalǵan mańyzdy mindetterge nazar aýdardy. M.Áshimbaev óz sózinde Qazaqstan Prezıdenti jańa jahandyq qozǵalys qalyptastyrýǵa, klımattyq ózgeristerge qarsy kúres sharalaryna jáne zamanaýı tehnologııalar men jasandy ıntellektini jaýapkershilikpen paıdalanýǵa basa mán berip otyrǵanyn tilge tıek etti.

«Rýhanı kóshbasshylar Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń beıbitshilik jolynda jańa jahandyq qozǵa­lys qalyptastyrý jónindegi basta­masyna qoldaý bildirdi. Bul – halyq­aralyq dıalogti jandandyrýǵa jáne kelispeýshilikter men qaqtyǵystardy eńserýdi, halyqtar arasyndaǵy senimdi nyǵaıtýdy, beıbitshilik pen ádilettilik murattaryn ornyqtyrýdy qalaıtyn barlyq qoǵamnyń kúsh-jigerin biriktirýge bastaıtyn mańyzdy qadam. Osy oraıda halyqaralyq uıymdarmen, onyń ishinde eń aldymen, Birikken Ulttar Uıymymen ynty­maqtastyq úlken ról atqarady. Alda­ǵy ýaqytta da Astana beıbitshilik dekla­ra­sııasynyń negizgi erejelerin iske asyrý jolynda Dıkasterııamen syndarly ózara is qımylymyzdy ári qaraı jalǵas­tyra beremiz dep senemiz», dedi Senat tóraǵasy.

Dóńgelek ústel aıasynda Qazaqstan­daǵy Konfessııaaralyq jáne dinaralyq dıalogtiń halyqaralyq ortalyǵy men Vatıkannyń Dinaralyq dıalog jónindegi Dıkasterııasy arasynda memorandýmǵa qol qo­ıyldy. Qujat ózara moıyndaýdy beki­tip, taraptardyń dinaralyq jáne kon­fes­sııaaralyq dıplomatııa sa­lasyn­daǵy ynty­maq­tastyqty damytý­ǵa, sondaı-aq ınstı­týsıonaldyq seriktes­tikti nyǵaı­týǵa arnalǵan mindettemelerge beıil ekeni rastaıdy. О́zara túsinistik týra­ly memorandým eki tarap ta múddeli sala­­lar­da ozyq tájirıbemen jáne bilim­men al­masýdy kózdeıtinin de atap ótken jón.

Sonymen qatar bul kúni Senat tór­aǵasy Qasıetti Taqtyń Dinaralyq dıa­log jónindegi dıkasterııasynyń pre­fek­­ti kardınal Djordj Kývakadpen eki­­jaq­ty kezdesý ótkizdi. Onda eki eldiń má­de­nıetaralyq jáne dinaralyq dıalog sala­syndaǵy yntymaqtastyǵynyń basym baǵyttary sóz boldy.