Is-sharaǵa elimizde akkredıttelgen dıplomatııalyq korpýs pen halyqaralyq uıymdardyń 80-ge jýyq ókili, sondaı-aq sarapshylar qatysty. Konstıtýsııalyq sot, Komıssııa tóraǵasy Elvıra Ázimova, Ádilet mınıstri Erlan Sársembaev, Konstıtýsııalyq sot tóraǵasynyń orynbasary Baqyt Nurmuhanov, Adam quqyqtary jónindegi ýákil Artýr Lastaev, Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Arman Icetov, sondaı-aq Respýblıkalyq advokattar alqasynyń tóraǵasy Mádı Myrzaǵaraev jańa Ata zań jobasynyń negizgi ózgeristerine, Prezıdent bastamasymen iske asyrylyp jatqan reformanyń tujyrymdamalyq negizderine toqtaldy.
«Konstıtýsııa jobasynda elimizdiń egemendigi, táýelsizdigi, ýnıtarlyǵy jáne aýmaqtyq tutastyǵy ózgerissiz qalady. Konstıtýsııaǵa ózgerister tek jalpyulttyq referendým nátıjeleri boıynsha engiziledi. Osy jyldyń 15 naýryzynda respýblıkalyq referendým otandastarymyzdyń eldiń odan ári damý jolyn aıqyndaıtyn jaýapty tańdaý kúni bolady», dedi E.Ázimova.
Komııssııa tóraǵasynyń aıtýynsha, Konstıtýsııa bıliktiń teńgerimdi ári esep beretin modelin qalyptastyrady, bir palataly Quryltaıǵa kóshýdi kózdeıdi, sonymen qatar Quryltaıda zań shyǵarý bastamasy quqyǵyna ıe azamattardyń ókildi organy retinde Halyq Keńesi úshin quqyqtyq negizdi bekitedi. Onyń qurylýy men qyzmet tártibi jeke konstıtýsııalyq zańmen aıqyndalady.
«Konstıtýsııalyq jańashyldyqtar memleketimizdiń halyqaralyq quqyqtyń irgeli qaǵıdattaryna jáne el damýynyń jańa kezeńine kóshý jaǵdaıyndaǵy ulttyq basymdyqtarǵa berik beıildiligin jan-jaqty kórsetedi. Qazaqstannyń halyqaralyq yntymaqtastyq modeliniń negizine BUU Jarǵysynyń negizgi qaǵıdattary jáne qabyldanǵan barlyq halyqaralyq mindettemelerdi adal oryndaý qaǵıdaty qalanǵan», dedi Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary A.Icetov.
Onyń aıtýynsha, halyqaralyq sharttar eldiń quqyqtyq júıesiniń bir bóligi bolyp qala beredi, sondaı-aq mindetti túrde oryndalady.
Buǵan qosa saıasattanýshy Qazbek Maıgeldınov eldegi konstıtýsııalyq reforma tek ishki emes, halyqaralyq mańyzy bar úderis ekenin aıtady.
«Jańa konstıtýsııanyń adamdy basty qundylyq retinde naqty bekitýi asa mańyzdy. Jeke ómirdi qorǵaý, turǵyn úıge qol suqpaý, derbes derekter qaýipsizdigi, sıfrlyq quqyqtar – barlyǵy búgingi zamannyń naqty suranystary. Sonymen qatar memleket tarapynan zańsyz áreketter úshin konstıtýsııalyq jaýapkershiliktiń engizilýi – bılik pen qoǵam arasyndaǵy jańa qatynas mádenıetiniń belgisi», dep túsindirdi saıasattanýshy.
Kezdesý qorytyndysynda dıplomatııalyq korpýs pen halyqaralyq uıymdardyń ókilderi eldegi konstıtýsııalyq reformalar úderisi ashyq ári aıqyn degen pikir bildirdi.
Sondaı-aq Qazaqstannyń Soltústik Makedonııadaǵy elshisi Satybaldy Burshaqov Soltústik Makedonııa Parlamenttik tobynyń tóraǵasy Nıkola Konıanovskı bastaǵan Qazaqstanmen yntymaqtastyq jónindegi múshelerimen kezdesýde elimizdiń jańa Konstıtýsııasyn tanystyrdy.
Elshi depýtattardy bıyl 15 naýryzda Qazaqstanda saıası júıeni odan ári demokratııalandyrý men jańǵyrtýdy, Prezıdentten Parlamentke birqatar bılik ókilettikterin qaıta bólýdi jáne jergilikti ókildi organdardyń rólin kúsheıtýdi kózdeıtin jańa Konstıtýsııa jobasyn qabyldaý boıynsha jalpyulttyq referendým ótetinin habarlady.
Dıplomat jańa Konstıtýsııa «Kúshti Prezıdent – yqpaldy Parlament – esep beretin Úkimet» formýlasy boıynsha bılik tarmaqtary arasyndaǵy ókilettikterdi aıqyndaý arqyly tejeý men tepe-teńdik júıesin jetildirýge arnalǵanyn atap ótti.
«Negizgi zańdy jańartýdyń maqsaty – memlekettik basqarýdy sıfrlyq transformasııa men jahandyq turaqsyzdyqty qosa alǵanda, qazirgi álemniń syn-qaterlerine beıimdeý. Reformanyń ózeginde azamattardyń quqyqtary men bostandyqtaryn qorǵaýdy kúsheıtý, sondaı-aq resýrstyq damý modelinen adam kapıtalyn, ǵylym men ınnovasııalarǵa negizdelgen ekonomıkaǵa kóshý máseleleri tur», dedi S.Burshaqov.
Soltústik Makedonııa parlamentshileri bıliktiń zań shyǵarýshy tarmaǵynyń ókilettikterin keńeıtýge, azamattardyń quqyqtaryn qorǵaý tetikterin jetildirýge baǵyttalǵan konstıtýsııalyq reformanyń qazaqstandyq tájirıbesin zerdeleýge qyzyǵýshylyq tanytty.
