Jón surasýdyń jedel júıesi
Burnaǵy kúni Astanadaǵy “RIXOS” qonaqúıiniń “Jeruıyq” zalynda Básekelestikti qorǵaý agenttiginiń bastamashy bolýymen “Interkonnekt tarıfterin retteý” degen taqyryp boıynsha semınar ótkizildi. Onyń sheńberinde sondaı-aq buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderi úshin baspasóz jıyny uıymdastyryldy.
Qazirgi tańda uıaly baılanys elimizdiń telekommýnıkasııa rynogynda barynsha qarqyndy damyp kele jatqan segmentterdiń biri bolyp qalyp otyr. Onyń úlesine baılanys qyzmetiniń barlyq túrlerinen túsetin tabystar qurylymynyń 45,9 paıyzy tıedi eken. Salystyrý úshin mundaǵy ınternet-qoljetimdilik qyzmetiniń alar shamasy – 5,2, radıo men teledıdardyń shegi – 3,4, al poshta qyzmetiniń deńgeıi 1,8 paıyz ekenin aıtsaq, kóp jáıt ózinen ózi aıǵaqtala túser edi. Biraq, taıaqtyń eki ushy bolatyny sııaqty, baılanystyń bul túriniń salaǵa osynshama mol tabys ákelip turǵanynyń tutynýshylar úshin tıimsiz tıetin kelesi keneresi de bar. Ol – bizdegi jeliaralyq baılanys belgilep otyrǵan mólsherlemeniń qymbat bolyp otyrǵanynda. Uıaly baılanys qyzmetiniń telekommýnıkasııa júıesine aqshany naýalap quıyp turýynyń endigi bir erekshe sebebi osy qymbatshylyqta jatyr.
Obaly ne kerek, sońǵy ýaqyttary bul taqyryp jóninde udaıy másele kóterilip keledi. Máselen, bıylǵy kóktemde Aqparattandyrý jáne baılanys memlekettik agenttiginiń basshysy Qýanyshbek Esekeev Qazaqstanda aldaǵy jyldan bastap uıaly baılanys qyzmetiniń baǵasy tómendeı bastaıtynyn málimdegen bolatyn. Al Baılanys jáne aqparat mınıstrligi shilde aıynda respýblıkadaǵy uıaly baılanys qyzmeti tarıfteriniń qanshalyqty deńgeıde negizdi ekenin tekserýge kiristi. Biraq, qaısybir elderdegi sekildi, baılanystyń bul túriniń baǵasyn onyń operatorlary óz erikterinshe belgilep otyrady. Bizdiń elimizde ondaı operatordyń tórteýi tirkelip, jumys jasaýda. Solardyń arasyndaǵy “GSM Qazaqstan” JShS búginderi 7 mln. abonentke qyzmet jasaıdy. Odan abonentter sany 250 myńdaı ǵana kem “KaR-Tel” kompanııasy da bizdiń rynokta qadamyn nyq basyp tur. Endi bularǵa qalaı baǵany tómendettirýge bolady? Álde bıyl ǵana osy rynokqa kelip qosylǵan jańa “oıynshy” — shvedtiń Tele2 dıskaýnteri “tarıfterdiń sharpysýyn” týǵyzyp, onyń tómendeýine sebepker bola ala ma? Semınarǵa qatysýshylardy osy máselelerdiń bári tolǵandyrdy.
Semınardyń sońynda Básekelestikti qorǵaý agenttigi tóraǵasynyń orynbasary Rústem Aqberdın buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderimen kezdesip, jıynda qol jetken sheshimdi jetkizdi. Onyń aıtýynsha, elimizdegi baılanys operatorlary tamyzdyń 20-sy kúni jeliaralyq baılanystyń mólsherlemelerin tómendetý boıynsha usynys jasaıtyn kórinedi. “Tamyzdyń 20-synda olar jeliaralyq baılanys mólsherlemelerin óz erikterimen tómendetý boıynsha usynystaryn engizýleri tıis. Sol kezde biz olardyń qanshalyqty daıyn ekendikterin baıqaımyz”, – degen ol bul jerdegi salmaqtyń “Kar-Tel” jáne “Qazaqtelekom” AQ-qa túsip otyrǵanyn da jasyrmady. Osy oraıda agenttik baılanys operatorlarynyń bul tarıfti barynsha túsirýin kútip otyrǵanyn jetkizdi.
Básekelestikti qorǵaý agenttiginiń málimetine qaraǵanda, qazir jeliaralyq baılanystyń quny mınótine 19,98 teńgeni qurap otyr. “Qazaqstanda abonentterge arnalǵan uıaly baılanys qyzmetine tarıfter tym joǵary”, – dep atap ótti R.Aqberdın. Osy oraıda ol tarıfterdiń qymbat bolýynyń bir sebebi retinde uıaly baılanys salasyndaǵy bólek operatorlardyń jeliaralyq baılanys úshin mólsherlemeleri joǵary bolyp otyrǵanyn atap ótti. Taǵy belgili bolǵany, eger baılanys operatorlary tıisti sheshimge kelmese, onda monopolııaǵa qarsy vedomstvo bul mólsherlemelerge memlekettik retteý engizýge nıetti syńaıly.
Sonymen, jón surasýdyń jedel júıesi bolyp otyrǵan jeli baǵasynyń shamadan tys qymbat ekenine prınsıpti túrde tujyrymdy baǵa berildi. Bul tóńirekte oılaný úshin baılanys operatorlaryna usynylǵan ýaqyt ta tym kóp emes. Endeshe, osy ozyq oıdan nendeı túıin shyǵatynyn biletin kún de jaqyn.
Serik PIRNAZAR.