Azamattyq avıasııanyń alar asýlary

Qazaqstan táýelsizdik alǵan alǵashqy jyldardan bastap, óziniń azamat­tyq avıa­sııa salasyn halyqaralyq standart­tarǵa saı qaıta qurý jolynda keshendi sharalardy júzege asyra bastady. Mine, osy baǵytta bastalǵan irgeli isterdiń tıimdiligi men aýqymyn keńeıtý úshin jaqynda Memleket basshysy “Qazaqstan Respýblıkasynyń áýe keńistigin paıdalaný jáne avıasııa qyzmeti týraly” jańa Zańǵa qol qoıdy. Bul jańa zańnyń memleketimizdiń azamattyq avıasııa salasyn damytýǵa, elimizdiń áýe kompanııalarynyń qyzmetin jandandyrýǵa tıgizetin yqpalyn jáne shaǵyn avıasııa qyzmetine qatysty jańalyqtardy bilý úshin Kólik jáne kommýnıkasııa vıse-mınıstri Erkin DÚISENBAEVTY  áńgimege tarttyq. – Erkin Seıdeǵalıuly, jaqynda Memleket basshysy “Qazaqstan Respýb­lıkasynyń áýe keńistigin paıdalaný jáne avıasııa qyzmeti týraly” Zańǵa qol qoı­dy. Bul jańa zańnyń elimizde qoldany­lyp kelgen zańdardan artyqshylyǵy jáne ony qabyldaýǵa qandaı alǵysharttar sebep boldy? – Halyqaralyq azamattyq avıasııa uıymyna ( IKAO) dúnıe júziniń 191 memleketi kiredi. Egemendik alyp, óziniń áýe qyzmetin qalyptastyra bastaǵan Qa­zaqstan Respýb­lı­kasy da bul hal­yq­ara­lyq bedeldi uıymǵa birden mú­she bolyp qabyl­dandy. Mine, osy IKAO talap­ta­ryn­da eldiń avıa­sııa jónindegi ne­gizgi zańnamasy azamattyq avıa­sııa qyzmeti­niń jáne ony memlekettik retteýdiń júıesin qalyptastyrýdyń “myzǵymas berik irgetasy” bolýǵa tıis dep jazylǵan. Azamattyq avıasııa má­seleleri, onyń ishinde ushý qaýipsizdigin qamtamasyz etý jáne áýe qyz­me­ti­niń sapasyn art­tyrý máseleleri Elbasynyń turaq­ty nazaryn­da bo­lyp, Úkimet tara­py­nan únemi izde­nis­pen jetil­di­rilip keledi. Qa­zaq­stan Respýb­lı­kasy óziniń IKAO aldyndaǵy mindettemelerin negizge ala otyryp, onyń talaptary boıynsha 11 myń stan­dartty qabyldaýǵa jáne olardy ulttyq zańnamaǵa engizýge tıis boldy. Buǵan deıin Qazaqstan eki myńǵa jýyq stan­dartty engizgen bolatyn. 1995 jyly qabyldanyp, osy ýaqytqa deıin qoldanylyp kelgen avıasııa jó­nindegi negizgi zańnyń jáne azamattyq avıasııany memlekettik retteý týraly 2001 jyly qabyldanǵan zańnyń negizgi erejelerin tómendegideı basty-basty birneshe sebepter boıynsha qaıta qaraý qajet boldy. Birinshiden, bul zańdardyń kópshilik normalary naryqtyq ekono­mıkaǵa ótý, otandyq azamattyq avıasııa­ny qalyptastyrý kezeńinde qabyldandy. Ekinshiden, zańdardyń basym talaptary keńes dáýirindegi óndiriste shyǵarylǵan áýe kemelerin paıdalanýǵa jáne olarǵa qyzmet kórsetýge beıimdelip jasalǵan bolatyn. Al búgingi tańda elimizdegi áýe tasymalynyń basym bóligi batys elderiniń óndirisinen shyqqan sheteldik áýe kemelerimen júzege asyrylady. Son­dyqtan burynǵy zańdardyń normalary elimizdiń áýe salasynyń qazirgi damý dınamıkasyna saı kelmeıdi. Úshinshiden, IKAO-nyń azamattyq avıasııa qyzmetin retteý jáne eýropalyq avıasııa talap­taryna kóshý jónindegi jańa standart­tarynyń ázirlenip jatqanyn eskere kelip, joǵaryda atalǵan zańdardyń 120-babynyń 90-nan astam babyna ózgerister engizý nemese túbegeıli qaıta qaraý qajet boldy. Sóıtip, elimizde halyqaralyq talaptarǵa negizdelgen, eýropalyq standarttarǵa tolyq jaýap beretin jańa zań qabyldandy. Jańa zańǵa azamattyq avıasııa qyz­me­tin retteý máseleleri boıynsha bir­qatar jańa nomalar engizildi. Endi Qazaqstan Respýblıkasynyń aýmaǵynda halyqaralyq azamattyq avıasııa uıy­mynyń eýropalyq avıasııa talaptary sııaqty ushý standarttary zańnamalyq negizde barlyq sýbektiler úshin mindetti túrde qoldanylatyn bolady. Sonymen birge áýe kemelerin zııandy áserden qor­ǵaý maqsatynda IKAO-nyń talaptaryna sáıkes áýe kemelerin jergilikti jer­ler­degi shýylǵa jáne avıasııa qozǵaltqysh­tarynyń emıssııasyna qatysty sertı­fıkattaý engizildi. Bul – Eýropalyq odaqtyń ekologııa boıynsha jańa qatań talaptar engizýine baılanysty ózekti sıpat alyp otyrǵan másele. Zańda qabyldanǵan jańa erejelerge sáıkes endi jolaýshylardy, júkter men bagajdardy kommersııalyq jolmen ta­sy­maldaýdy júzege asyratyn zańdy tul­ǵalar ǵana áýe kompanııalary bolyp ta­bylady. Bul rette áýe kompanııalary­nyń ushaq­tar­dy qaýipsiz paıdalanýdy jáne olardyń ushýǵa jaramdylyǵyn qamtamasyz etip turýy úshin qajetti qar­jylyq resýrstary, qosalqy bólshekteri men múlikteri bolýǵa tıis. Turaqty ushý­dy júzege asyratyn áýe kompanııa­larynda rezervtik ushaqtar parkiniń jáne tasymaldaýdan túsetin ki­risterden basqa, ushý shyǵyndaryn keminde bir aı merzimge jabýǵa múmkindik beretin qar­jylyq qorynyń bolýy mindetti. Qalǵan basqa áýe kemeleriniń ıeleri “paı­dalanýshylar – eksplýatanttar” dep ata­lady. Mundaı talap qazir Qazaqstanda tirkelgen 53 áýe kompanııasyn birshama qysqartýǵa múmkindik beredi. Sonymen birge ushaqtardyń qaýipsizdigine baqylaý jasaýdy kúsheıtý jónindegi Qazaqstan­nyń avıasııalyq ákimshiligi qyzmetine jasalǵan aýdıttiń qorytyndysy boıyn­sha IKAO tarapynan aıtylǵan syn-eskertpeler de jańa talaptarda tolyq eskerilgen. Ásirese, jańa zań talaptary boıynsha áýe kemeleriniń qaýipsizdigin barynsha arttyrýǵa jaǵdaı jasalyp otyr. Áýe kemeleriniń tehnıkalyq ahýa­lyn baqylaý arnaıy qurylǵan memlekettik ókiletti organǵa júktelgen. – Elimizdiń azamattyq avıasııa sala­sy­nyń qyzmeti týraly tolyǵyraq maǵlu­mat berseńiz. Qazaqstanda qansha áýe kom­pa­nııasy tirkelgen, olarǵa qoıylatyn talaptar qandaı? 2009 jyly Eýropalyq komıssııa halyqaralyq talaptarǵa saı kel­megen birneshe qazaqstandyq áýe kom­pa­nııasyna Eýropa elderiniń áýe keńistigin paıdalanýǵa tyıym salǵany esimizde. Osyǵan oraı elimizdiń avıaparkin jańartý máselesi qalaı sheshilýde? – Joǵaryda atap kórsetkenimizdeı, qazirgi kezde respýblıkamyzda 53 áýe kom­panııasy qyzmet kórsetedi. Olardyń ishinde 36 kompanııa jolaýshylar jáne júk tasý qyzmetine jumyldyrylǵan, 5 kom­panııa turaqty túrde áýe tasymaly­men aınaly­sady. Aǵymdaǵy jyldyń alǵashqy jarty­jyldyǵynda barlyq áýe kompanııalary boıynsha tasymal kó­lemi­niń edáýir artqan­dyǵy baıqalady. Máselen, bıylǵy jyldyń birinshi jar­ty­jyldyǵynda eli­mizdiń áýe kompa­nııa­lary 1,4 mıllıon jolaýshy, 12,4 myń tonna júk tasymaldaǵan. Bul kórset­kishter ótken jyldyń sáıkes merzimimen salystyrǵanda tıisinshe 17 jáne 55 paıyzǵa artqan. Respýblıkamyzdyń áýe­jaılary osy merzimde 2,8 mıllıon, ıaǵnı ótken jyldyń sáıkes merzimimen sa­lystyrǵanda 12 paıyzǵa artyq jolaý­shylarǵa qyzmet kórsetken. Otandyq áýe kompanııalarynyń qyz­metin damytý bizdiń memleketimiz úshin búgingi tańda kún tártibinde turǵan basym mindetterdiń biri de biregeıi bo­lyp ta­by­lady. 2002 jyly elimizde áýe tasymaly­men aınalysatyn “Eır Asta­na” atty ulttyq áýe kompanııasy quryl­ǵan bola­tyn. Búginde ol áýe qyzmeti rynogynda serpindi damý úlgisin kórsetip keledi. “Eır Astana” AQ 2002 jáne 2010 jyldar arasynda lızıng operasııasy tártibimen 22 jańa áýe kemesin satyp aldy. Áýe kemeleriniń parkin búgingi zamannyń ozyq tehnıkalarymen odan ári jańartý maqsatymen “Eır Astana” AQ 2012-2013 jyldar aralyǵynda taǵy 6 “Eır­bas-320” áýe kemesin satyp alýdy josparlap otyr. Elimizdegi áýe tasymalynyń kólemi boıynsha ekinshi oryndy ıelenetin iri kompanııalardyń qatarynda “Scat” avıakompanııasyn ataýǵa bolady. Bul otandyq kompanııa da áýe kemeleri par­kin jańalaýdy júıeli júrgizip keledi. Máselen, kompanııa 2010 jyldyń qazan aıy men 2011 jyldyń sáýir aıy araly­ǵyndaǵy ýaqytta operasııalyq lızıng tártibimen 2 “Boıng 757-200” áýe kemesin satyp alýǵa shart jasasyp qoıdy. Qazirgi tańda Qazaqstanda batys elderinde shyǵarylǵan 31 jańa áýe keme­leri qyzmet kórsetedi. Olar elimizdegi barlyq jolaýshylar tasymalynyń 85 paıyzyn atqarady. Sonymen birge tik­ushaqtar parkin batys elderinde shy­ǵa­rylǵan jańa tehnıkalarmen jańartý maq­satynda da qyrýar jumystar jasa­lyp jatyr. Tek sońǵy eki jyldyń kó­leminde ǵana qazaqstandyq áýe kompa­nııa­lary ózderiniń tikushaq parkin ba­tys­tyń “ Eurocopter”, “Agusta Westland”, “Bell” sııaqty ozyq úlgidegi 15 tik­ushaǵymen tolyqtyrdy. – Ushý qaýipsizdigin arttyrý, áýejaı­lar­daǵy qyzmet kórsetý sapasyn jetildirý sheńberinde atqarylyp jatqan sharalar haqynda ne aıtar edińiz? – Ushý qaýipsizdigin arttyrý úshin áýe kemelerine tehnıkalyq qyzmet kórse­te­tin jáne olardy jóndeıtin ortalyq­tardy sertıfıkattaý tájirıbesi engizildi. Bul oraıda áýe qyzmeti salasynyń jerdegi ınfraqurylymyn damytý jáne modernızasııalaý baǵdarlamasy belgi­lenip, júzege asyrylýda. Qyzylorda jáne Aqtaý qalala­ryn­­daǵy áýejaılardyń ushý-qoný alańdaryn qaıta qurý, áýejaı­lardy jaraqtandyrý jónindegi keshendi jumystar júrgizilip jatyr. Osy jumystar aıaqtalǵannan keıin bul eki áýejaıǵa da IKAO-nyń tıisti dárejesi beriletin bolady. Qazirgi tańda respýblıkamyzdaǵy 20 áýejaıdyń ishindegi 9 áýe jaıǵa IKAO standarttary boıynsha tıisti dárejeler berilgen. Al Astana jáne Almaty qalalarynyń áýe­jaılary IKAO standarty boıynsha úshinshi dárejeli áýejaılar bolyp ta­nyl­ǵan. Ushý qaýipsizdigin arttyrý, áýe­jaılardaǵy jáne áýe kemeleriniń bort­taryndaǵy jolaýshylarǵa joǵary sapaly qyzmet kórsetý maqsatynda belgilengen sha­ralar qazaqstandyq áýe tasymal­daý­shy­­lary­nyń álemdik avıarynoktaǵy bá­sekege qabilettigin arttyryp, jolaýshy­lar­dyń joǵary suranysyna saı sapaly qyzmet kórsetýge tolyq múmkindik beredi. Otandyq áýe kompanııalarynyń aldynda turǵan taǵy bir úlken mindet – elimizdiń ishki aýmaǵynda jáne jańa ha­lyqaralyq áýe baǵyttaryn ashyp, res­pýblıka turǵyndarynyń óskeleń sura­nysyn barynsha qanaǵattandyrý bolyp tabylady. 2002 jyldan beri Qazaq­stannyń oblys ortalyqtaryna Astana­dan ushatyn áleýmettik mańyzy bar áýe baǵyttaryn, sol sııaqty keıbir oblys ortalyqtaryn ózara baılanystyratyn áýe baǵyttaryn sýbsıdııalaý baǵdarlama­sy jumys istep keledi. Ústimizdegi jyly or­tasha alǵanda 11 myń teńge tarıf boıynsha 8 áýe baǵytyna 881 mıllıon teńge sýbsıdııa bólindi. Jolaýshylarǵa kórsetiletin qyzmet sapasyn odan ári jaqsartý úshin otandyq áýe kompanııalary elektrondy avıabı­let­ter tártibin engizdi. Sonymen birge avıabıletterdi Internet arqyly satyp alý, turaqty jolaýshylarǵa bonýs arqy­ly jeńildikter jasaý júıelerin óndi­riske engize bastady. Buǵan qosa áýe ba­ǵyt­tary ýaqytynan kidirgen kezde áýe tasy­maldaýshylarynyń jolaýshylarǵa tegin usynatyn qyzmetter tizbesi Qazaq­stan Respýblıkasy Parlamenti depý­tattarynyń ótinishi boıynsha jolaý­shylar quqyn qorǵaýdyń eýropalyq tájirıbelerine sáıkestendirildi. – Jańa zań aıasynda respýblıkamyzda shaǵyn avıasııa qyzmeti tarıhta tuńǵysh ret zań­dastyrylyp, Qazaqstan Respýblı­ka­synda 2015 jylǵa deıin osy salany damytý baǵ­dar­lamasy belgilendi. Jalpy, bizdiń elimiz úshin shaǵyn avıasııa salasy qanshalyqty qajet? – Ushqan qustyń qanaty talar Qa­zaq­stannyń ulan-baıtaq aýmaǵy búgingi jyldamdyǵy joǵary zaman talabyna saı jedel qatynasty, ushqyr baılanysty qajet etedi. Osyǵan baılanysty qazir isker azamattardyń jeke baılanystaǵy jeńil jáne asa jeńil ushaqtarǵa degen suranysy kúnnen-kúnge artyp keledi. Jeńil ushaqtar aýyl sharýashylyǵy sa­la­synda da barǵan saıyn úlken sura­nysqa ıe bolyp otyr. Qabyldanǵan jańa zań shaǵyn avıasııanyń qoldanys aıasyn odan ári keńeıtýge jaǵdaı jasaıdy. Shaǵyn avıasııany damytý maqsa­tyn­da álemdik tájirıbege sáıkes tómen ushý bıiktiginde baqylanbaıtyn áýe keńistigi en­gizildi. Jeńil jáne asa jeńil ushaq­tardy paıdalanýshylar tıisti organdardy habardar etip, osy áýe keńistigin qajetin­she paıdalanyp, usha beredi. Sonymen birge, olar aeronavıgasııa alym-salyǵyn tóleýden de bosatylady. Jalpy, maqsat­taǵy avıasııaǵa jatatyn jeke menshiktegi jeńil jáne asa jeńil ushaq ıeleriniń sertıfıkattaýdan ótýi jáne arnaıy paıdalanýshy sertıfıkatyn alýy talap etilmeıdi. Shaǵyn ushaq ıeleriniń tirkeý kýáligi, jeńil ushaqtyń ushýǵa jaramdylyǵy týraly sertıfıkaty jáne ushqysh kýáligi bolsa jetip jatyr. – Talap tym qarapaıym ári jeńildeý eken. Qaltasy qalyńdar erteń bir-bir ushaq minip alyp, áýe kemeleriniń qozǵa­lysyna qaýip tóndirmeı me? Shaǵyn ushaq­tardyń ushý baǵyttary qalaı baqylanady, bul úshin arnaıy dıspetcherlik qyzmet quryla ma? – Baqylanbaıtyn áýe keńistiginde ushý-aqparattyq qyzmet túri engiziledi. Bul qyzmettiń maqsaty, jalpy qolda­nys­taǵy shaǵyn ushaqtardy paıdalaný­shylarǵa ushý qaýipsizdigin qamtamasyz etý úshin keńes jáne aqparat berip oty­rý, sonymen birge shaǵyn ushaq ıelerine áýe keńistigin basqarý organdarynan ruqsat qaǵazdaryn alyp berý bolyp tabylady. Bul dúnıe júziniń barlyq memleketterinde qoldanylatyn jalpy halyqaralyq tájirıbe bolyp tabylady. Shaǵyn avıasııanyń qaýipsiz ushýyn qamtamasyz etý úshin óńirlik aeroklýbtar qurý jáne damytý sharalary qolǵa alyn­ǵaly otyr. Aeroklýbtar jeke menshiktegi shaǵyn ushaqtar baqylanbaıtyn áýe keńistiginde ushqan kezde izdestirý-qut­qa­rý jumysyna, apatty jaǵdaı týyndaǵan kezde jedel habarlaý qyzmetterine jaýap beredi. Sonymen birge, ekıpaj músheleri men jolaýshylardy qutqarý úshin jedel sharalar uıymdastyrylýyn qamtamasyz etedi. Aeroklýbtar shaǵyn ushaqtardy paıdalanýshylarǵa aýa raıynyń jaǵdaıy týraly jáne aeronavıgasııalyq aqparat beredi. Ushaqtardyń ushýǵa jaramdy­ly­ǵyn qadaǵalap, ushaqtarǵa qajetti tehnıkalyq qyzmet kórsetedi. Osy oraıda jergilikti jerlerdegi shaǵyn áýejaılardy qalpyna keltirý sharalarynyń da mańyzy zor. Shaǵyn ushaq­tar parkin jańalaý jáne batys el­de­rinde shyǵarylǵan tikushaqtarǵa teh­nıkalyq qyzmet kórsetý ortalyqtaryn ashý maqsatynda keshendi sharalar qolǵa alyndy. Qazirgi kezde Almaty oblysynda jeke menshik ınvestısııalar tartý negizinde Iаk-58 shaǵyn ushaǵyn qurastyrý ortalyǵyn qurý jobasy júzege asyrylýda. – Qazaqstannyń áýe tranzıttik áleýetin damytý maqsatynda qandaı sharalar atqarylýda? – Qazaqstan áýe keńistigi arqyly ótetin áýe kemeleriniń tranzıttik qoz­ǵalysy jylyna orta eseppen 10 paıyzǵa artyp keledi. Elimizdiń tranzıttik áleýetin arttyrý, ushý baǵyttarynyń joǵary qaýipsizdigin qamtamasyz etý, áýe keńistiginiń ótkizý múmkindiginiń senim­diligin kúsheıtý úshin otandyq aeronavı­gasııa keshenin damytyp, áýe qozǵalysyn basqarý júıesiniń ozyq úlgilerin qurý qajet. Qazaqstannyń aeronavıgasııalyq qyzmetin odan ári damytý maqsatynda baılanys jáne áýe keńistigin baqylaý júıelerin modernızasııalaý, áýe qozǵa­lysyn basqarýdyń avtomattandyrylǵan ortalyǵyn qurý, dıspetcherlik quramnyń jáne ushýǵa radıotehnıkalyq qyzmet kórsetetin mamandardyń joǵary sapaly daıyndyǵyn qamtamasyz etý baǵytynda keshendi sharalar júzege asyrylýda. Qazirgi kezde elimizde jer jáne spýt­nıktik baılanys segmentterine negiz­delgen sandyq tehnologııa bazasynda avıa­sııalyq elektrondy baılanys júıesi quryldy. Memlekettiń tranzıttik áleýetiniń damýyn aıqyndaıtyn taǵy bir mańyzdy fak­tor halyqaralyq standarttarǵa saı keletin áýejaılardyń qatarynyń artýy­men erekshelenedi. Elimizde qolǵa alyn­ǵan áýejaı keshenderin modernızasııalaý baǵ­dar­lamasy ushý baǵyttarynyń qaýip­siz­diginiń sapasyn jaqsartýmen qatar, ha­lyqaralyq suranysy joǵary áýe tasymaly baǵyttarynyń kóbeıýine de ıgi yqpal etedi. Elimizde otandyq munaı óńdeý zaýyt­taryn 2014 jylǵa deıin qaıta qurý jáne tolyq qaıta jaraqtandyrý baǵdarlamasy is júzine asy­ry­lyp jatqany bel­gili. Bul óz kezeginde ishki rynogy­myzdaǵy avıa­kerosınge degen suranysty tolyǵymen ózimizdiń zaýyttardyń ónimimen jabýǵa múmkindik beredi. Sonymen birge otan­dyq avıakerosınniń mol qory Qazaq­stannyń áýejaılaryna qonatyn tran­zıttik áýe kemeleriniń artýyna yqpal etedi. Sonymen birge Azamattyq avıasııanyń halyqaralyq uıymy týraly konvensııa aıasynda Qazaq­stan Tranzıt týraly kelisimge qosylǵan. Bul kelisim sol eldiń áýe kompanııa­larynyń áýejaılaryna tranzıttik ushaq­tardyń tehnıkalyq qyzmet úshin áýe baı­lanystary jóninde qosymsha memleket­aralyq kelisimder jasamaı-aq qona berýine múmkindik beredi. – Elimiz­diń elordasy búginde halyq­ara­lyq joǵary dárejedegi mańyzdy basqosýlar ótkizetin biregeı ortalyqtardyń birine aınalǵan­dyǵy belgili. Osyǵan baılanysty Astana áýejaıynyń aldaǵy ýaqytta ótetin EQYU-ǵa múshe elder basshylarynyń Sammıtine jáne Qysqy Azııa oıyndaryna daıyndyǵy qandaı dárejede? – Búgingi tańda “Astana halyqaralyq áýejaıy” AQ elimizde ótkiziletin asa mańyzdy halyqaralyq sharalarǵa baı­la­nysty jan-jaqty daıyndyqqa kirisken. EQYU-ǵa múshe elder basshylarynyń Sammıti jıi ótkiziletin qatardaǵy basqosýlardyń biri emes. Álemdegi iri 56 memlekettiń basshylary osyǵan deıin, sońǵy ret, budan 10 jyl buryn Ystam­bulda ǵana kezdeskenin eske salsaq ta jet­kilikti. Qazir Astana áýejaıynda EQYU-ǵa múshe elder basshylarynyń jáne Qysqy Azııa oıyndary qonaq­ta­rynyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý, olar­ǵa halyqaralyq joǵary standart­tarǵa saı jan-jaqty servıstik qyzmet kórsetý maqsatyndaǵy keshendi sharalar júzege asyrylyp jatyr. Bul rette, bi­rinshi kezekte áýejaı kesheniniń ınfra­qurylymyn jaqsartý maqsatyndaǵy aýqymdy jumystar qolǵa alynǵan. Qazirge deıin 286 avtokólikke arnal­ǵan jabyq parkıng qurylysy aıaqtaldy. Jolaýshylardy qabyldaıtyn VIP-zalǵa kúrdeli jóndeý jumystary jasala­dy. Resmı delegasııalardy qabyldaıtyn arnaıy zaldar tolyq qaıta qurylady. Sol sııaqty jedel de sapaly kedendik jáne qujattyq baqylaý jasaý oryndary jabdyqtalady. Qazaqstan Respýblıkasy táýelsizdik alǵan jyldar ishinde tuńǵysh Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaevtyń balamasyz bastamalarymen bizdiń eli­mizde talaı-talaı iri halyqaralyq fo­rýmdar ótkizilip, mol tájirıbe jınaq­ta­lyp keledi. Aldaǵy jahandyq mańyzy bar bul iri halyqaralyq sharalardy da abyroımen ótkizemiz dep senemin. – Áńgimeńizge rahmet. Áńgimelesken Jylqybaı JAǴYPARULY.