Ǵylym • 19 Jeltoqsan, 2025
«Jasyl sýtegi» óndiretin qondyrǵy
Otandyq ǵalymdar «jasyl sýtegi» óndiretin alǵashqy keshendi stansany jasap, iske qosty. Bul olardyń óz patentteri men ınjenerlik ázirlemelerine negizinde jasalǵan. Tolyq sıkldi synaq qondyrǵy tek kún panelderi men jel generatorlarynan qýat alady.
Bilim • 18 Jeltoqsan, 2025
Qazaqstanda baǵdarlamalaý mektebi ashyldy
Elimizde jańa býyn baǵdarlamalaý mektebi ashyldy. Bul mektep dástúrli oqytýshysyz, stýdentterdiń ózara birin-biri oqytýyna (peer-to-peer learning) negizdelgen ınnovasııalyq pedagogıkalyq tásilmen jumys isteıdi. Eki jylǵa arnalǵan qarqyndy oqý baǵdarlamasy aıasynda stýdentter 17 baǵdarlamalaý tilin meńgerip, 800-den astam praktıkalyq jobany júzege asyrady jáne jasandy ıntellekt, kıberqaýipsizdik, blokcheın, oıyn jasaý sekildi alty negizgi baǵyttyń birinde tereń mamandanady.
Bilim • 18 Jeltoqsan, 2025
Mektepke deıingi bilim men tárbıe sapasy qandaı?
Respýblıkadaǵy 12 myńǵa jýyq mektepke deıingi uıymda 1 mln-nan asa bala tárbıelenip jatyr. Osy balalardy 103 myń pedagog oqytyp júr. Olardyń bári bilikti me? Úıdegi kishkentaıyn túrli sebepke baılanysty balabaqshaǵa bermeıtinder bar. Mundaı balaqaılardy mektepke qalaı daıyndaýǵa bolady? Osy jáne ózge de suraqtarǵa Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken jıynda jaýap berildi.
Ǵylym • 15 Jeltoqsan, 2025
Ǵalymdar pestısıdterdi jedel anyqtaıdy
Otandyq ǵalymdar aýyl sharýashylyǵy ónimderindegi qaýipti pestısıd qaldyqtaryn joǵary dáldikpen jáne jedel anyqtaıtyn jańa býyn elektrohımııalyq sensorlardy ázirledi. 2023 jyly bastalyp, bıyl sátti aıaqtalǵan joba Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi qarjylandyrǵan. Osy ýaqyt aralyǵynda magıstranttar men doktoranttar jetekshi ǵalymdarmen birlese otyryp, ártúrli sensorlar úlgisin jasap shyǵarǵan.
Bilim • 13 Jeltoqsan, 2025
Qaýipsizdik sabaǵy ne úıretedi?
Byltyrǵy oqý jylynan bastap bilim berý uıymdarynda jańa sabaq engizilgen bolatyn. «Jeke qaýipsizdik» dep atalatyn sabaqta balabaqsha tárbıelenýshileri, mektep oqýshylary men kolledj stýdentterine ne oqytylady? Ekinshi jyl qatarynan ótkizilip jatyr, nátıje qandaı?
Ǵylym • 13 Jeltoqsan, 2025
Ǵalymdardy qoldaý qaı deńgeıde?
Bir kezderi, dálirek aıtsaq, osydan 6 jyl buryn «Qazaq ǵylymy qashan jasarady?» dep maqala jazǵan edik. Sol kezde elimizde 35 jasqa deıingi zertteý baǵytynda júrgen jastardyń úlesi nebári 32 paıyz ekenin, óıtkeni keshendi qoldaýdyń kemshin bolyp turǵanyn másele qylyp kótergenbiz. Úkimettiń deregine qaraǵanda, búginde bul kórsetkish 46 paıyzǵa jetipti. Nátıjege qaıtip qol jetkizdik? Jalpy otandyq ǵylymdy qalaı qoldap júrmiz? Ǵalymdardyń, sonyń ishinde jas ǵalymdardyń ǵylymǵa kelýine qandaı jaǵdaı jasalyp jatyr?
Bilim • 11 Jeltoqsan, 2025
Jaqynda áleýmettik jelilerdegi pablıkterde «UBT endi bolmaıdy» degen aqparat tarady. Biz munyń anyq-qanyǵyn bilý úshin jaýapty uıymǵa, mınıstrdiń ózine habarlastyq. Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi bizge bergen jaýabynda bul testileýdiń otandyq ýnıversıtetterge túsý, grant konkýrsyna qatysý fýnksııasyn atqara beretinin habarlady.
Bilim • 10 Jeltoqsan, 2025
Erekshe balalardy damytatyn qosymsha
Barlyq bala qandaı da bir ereksheligine qaramastan, sapaly bilim alýǵa quqyly. Qoldanystaǵy «Bilim týraly» zańyna saı solaı. Biraq is júzinde bulaı bola bermeıtini bar, bul rette saladaǵy kemshilik pen maman máselesi aldymyzdan shyǵady. Jaqynda osy olqylyqtyń ornyn toltyrýǵa taptyrmaıtyn qos qosymsha tanystyryldy.
Bilim • 09 Jeltoqsan, 2025
Sheteldik stýdentter sany 35 myńnan asty
Elimizdegi sheteldik stýdentter sany 35 myńnan asty. Olar alys-jaqyn 88 memleketten kelgen. Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrliginiń málimetine súıensek, bul kórsetkish ótken jylmen salystyrǵanda 11%-ǵa ósti.
Ǵylym • 02 Jeltoqsan, 2025
Álemdik ǵylymı jańalyqtyń avtory
Osy kúni ǵylym, ásirese iri zertteý jeke emes, birneshe ıdeıalas adamnyń birigýimen jasalatyn boldy. Sondaı iri de irgeli istiń nátıjesi jaqynda ataqty «Science» jýrnalynda basyldy. Sol halyqaralyq deńgeıdegi ǵylymı jańalyqtyń avtorlary arasynda otandyq ǵalymdar da boı kórsetti.
