Marjan ÁBISh
Marjan ÁBISh«Egemen Qazaqstan»
1100 materıal tabyldy

Qoǵam • 27 Qyrkúıek, 2024

Mádenı muralardy qorǵaý bastamalary

Abaı atyndaǵy QazUPÝ-de Mádenıet jáne aqpa­rat mınıstri Aıda Balaeva­nyń tóraǵa­lyǵy­men IýNESKO qor­ǵaýyn­daǵy Qazaqstan­nyń tarıhı jáne mádenı murasyn saqtaýdyń keshendi jos­paryn ázirleý jónindegi jumys tobynyń otyrysy ótti.

Ádebıet • 27 Qyrkúıek, 2024

Sarǵaban stıhııasy

Ádebıettiń basty taqyryby adam hám adamnyń jany deımiz. Jazýdy ardyń isine balaǵan ár jazýshy, eń aldymen izgilikti, adamdyq ıgilikterdi kózdeıdi. Iаǵnı naǵyz ádebıet – sol ýaqyt, sol tirshilik, sol ómir. Sol kezeńdegi qoǵam kelbeti, zaman shyndyǵy, halyqtyń kózqarasy, talǵamy, oıy men sózi – bári-bári shyǵarmaǵa arqaý bolmaq. Keıde jaqsy jazatyn qalamgerdiń asa tanymal emes, dańqy da, daqpyrty da joq shyǵarmasyn kóresiń. Ony jurttyń bári japa-tarmaǵaı oqymasa da kórkem tili men sıýjet tynysy, dınamıkasy bir-birimen astasyp, sheber úılesim taýyp jatady. Kórkemdik aıshyqtar tereńnen órilip, bir názik sezimder, kishkentaı adamdardyń kishkentaı armany, kishkentaı adamdardyń kishkentaı qylmysy, kóbimiz moıyndaı qoımaıtyn ómirdiń shyndyǵy kezdesedi. Bireý ádilet izdep sharq ursa, endi bireý óz ádiletimen ǵumyr keship baǵady. Sheksiz qııaldan, jasandy oqıǵadan, sulý sózden ada avtor ómirdiń naq ózin sýretteıdi. Adam janynyń tereńine úńiledi. О́mirdi biletindigi sonshalyq, shyǵarmanyń shynaıylyǵyna tańǵalasyń. Jazýshy Kemel Toqaevtyń «Sarǵabanda bolǵan oqıǵa» povesin oqyp otyryp, osyndaı oıǵa keldik.

О́ner • 27 Qyrkúıek, 2024

Elordalyq trýppa – Aspendos sahnasynda

«Astana balet» teatrynyń trýppasy Aspendosta (Túrkııa) ótken XXXI halyqaralyq opera jáne balet festıvaline qaty­syp, zor yqylasqa bólendi. Aıta keteıik, elordalyq óner ujy­my atalǵan festıvalǵa shaqyrylǵan jalǵyz sheteldik trýppa.

Mýzeı • 26 Qyrkúıek, 2024

Lývr mýzeıimen ortaq jobalar bastalady

Astanada Ulttyq mýzeı­diń 10 jyldyǵyna ar­nalǵan Qazaqstan mýzeı kongresi ótti. Jıyn­ǵa 12 el­den 100-den asa zert­teý­­­shi men mýzeı qyz­met­­­keri qa­tysty. Aýqym­­­dy is-shara aıasynda Má­de­­nıet jáne aqparat mı­nıstri Aıda Balaeva Lývr mýzeıi­niń Islam óneri de­pa­r­­ta­mentiniń dırektory Sýraıa Nýdjaıymmen, Fran­­sııanyń Qazaqstan­daǵy Tótenshe jáne óki­let­ti el­shisi Sılvan Gıogemen kezdesý ótkizdi.

Aımaqtar • 25 Qyrkúıek, 2024

Ulytaýdaǵy úsh kún

Qala men dalanyń aıyrmasy kóp: aýa­sy men aspany da bólek, Kún­niń shyǵýy da, batýy da erek. Sam­saǵan juldyzdardyń jaryǵy kóz qaryqtyrady. Baıqasaq, qa­lanyń bıik úıleri men qaptaǵan qurylysy qııaldy shekteıdi. Artyq oıǵa oryn ber­meıdi. Al sheksiz dala mı keńistigin keńeıtedi, shabytyńdy tasytyp, tynysyń ashylady. Shetsiz sary dala oıyńdy da sheksiz etetindeı. Qas tulpardaı quıǵytyp shabady. Attaǵan ár qadamyń – tunǵan tarıh. Ár taý-tastyń aıtar ańyzy bar. Qustary da osy dalanyń jyryn jyrlaıdy. Anaý tóbe, myna jazyq ulttyń keshegi elesindeı qylań beredi. Ulytaý óńirine jasaǵan úsh kúndik saparymyzda bir sát osyndaı kúı keshtik.

О́ner • 19 Qyrkúıek, 2024

Londonda top jardy

О́nerde shekara joq. О́nerde talaı taǵdyr bar. Tasty jaryp shyqqan talant ta óner bıigin baǵyndyra alatyny sózsiz. Kúni keshe ǵana Londonnan súıinshi habar jetti. Elordalyq Abylaı Mustafın Londonda ótken «Altyn ýaqyttyń daryny» óner baıqaýynda ortasynan oza shaýyp, bas júldeni enshiledi.

Basylym • 13 Qyrkúıek, 2024

О́leń ólkesindegi «Jaýyrynshy»

Búgingi shyǵarmashyl jandar áleýmettik jelilerde belsendi keledi. Árıne, bul smartfon qoǵamynda jazǵan-syzǵanyńdy nasıhattaýǵa da taptyrmas qural bolyp otyrǵany ras. Desek te jyltyldaǵan áleýmettik jelilerden jyraq, oqyrman kózinen tasada júretin qalamgerler bar. О́z tynyshtyǵynda jazýy jazylyp jatady, kitaby taralyp jatady.

Mıras • 12 Qyrkúıek, 2024

Mártóbe mártebesi

Jýyqta ǵana Ábish Kekilbaıulynyń nemeresi Abyl jazýshy muraǵatynan bir beınejazba jiberipti. Sary dalada jaıaý júrgen bir top zııaly. Ortada – mańdaıy jarqyrap, qolyn sermegen saıyn ár tastyń tarıhyn jatqa soǵyp turǵan abyz Ábish. Tabanynyń astyndaǵy tóbeniń kıesin sezinip, ata-babanyń rýhy qonǵandaı tolǵatady kelip. Sonaý qatpar-qatpar dúnıeniń dúbirinde qalǵan ǵasyrlardan tebirene syr shertedi. Ne degen tolassyz bilim deseńizshi. Dál bir qazǵan saıyn burq-sarq etip bulqyna atqylaıtyn bulaq syndy. Qarymdy qalamger, kórnekti tulǵanyń qandaı beınesi bolsa da oqyrmanǵa ystyq emes pe? Sonaý eski jyldardyń elesinde túsirilgen beınejazbany tarıhtyń monshaq-kózindeı, keshegi kúnnen qalǵan bir belgideı qabyldap, ótken ýaqytqa sapar shektik.

Jádiger • 12 Qyrkúıek, 2024

Altaıdyń mańy mol mura

El astanasynda V Dúnıe­júzilik kóshpeliler oıyn­da­ry aıasynda «Altaı – túr­ki áleminiń altyn be­sigi» at­ty VIII halyq­aralyq ǵy­lymı-táji­rı­be­lik kon­ferensııasy ótti. Bıyl birinshi ret elor­dada ót­ken alqaly jıynda sheteldik ǵalymdar men ar­heo­log­terdiń qaty­sýy­men Shy­ǵys Qazaq­stan oblysyna jasalǵan arheo­logııalyq zertteý ju­mystarynyń qorytyn­dy­sy baıandaldy.

Dúnıejúzilik kóshpendiler oıyndary • 12 Qyrkúıek, 2024

Etnoaýyldaǵy mereke

V Dúnıejúzilik kósh­peliler oıyndary aıasynda etnoaýyldaǵy kon­serttik alańda dúbir bastalǵaly beri túrli mádenı baǵdarlama ótip jatyr. Ár oblys­tan arnaıy kelgen óner ujymdary dodaǵa jı­nalǵan qaýymǵa mere­kelik keshterin usynyp, erekshe kóńil kúı syılap jatqany da málim.

Iаndeks.Metrıka