Qýatty Qazaqstan – baıandy bolashaq

О́ner ǵasyrlar tamyryn nárlendiredi

Táýelsiz Qazaqstanymyzdyń Tuńǵysh Prezıdenti Nursultan Nazarbaev torqaly toıymyzdyń 25 jyldyǵyndaǵy quttyqtaý sózin «Qurmetti meniń otandastarym!» dep bastaýynyń ózi jan-júregimdi eljiretti. Júrip ótken joldarymyz kóz aldyma elestep, tolqyndar terbegen tolǵanystyń daýyly men jibek jeliniń jeteginde terbeldim. Janaryma jas úıirildi. Kózimde qýanysh. Biz – eki qoǵam­nyń urpaǵymyz. Bóle-jaratyndaı emes degenimizben, Táýelsizdik jyldarynyń taǵylymy bólek, shabyty shalqar ekendigi anyq. Elbasymyz aıtqandaı, ǵasyrlar tamyry nárlenip, asyl armanymyz gúldedi. Osy uly maqsat jolynda qaıtpas qaısarlyq tanytyp, jumyla jumys isteýdiń ózi baqyt ekendigin sezindik. Biz – uly Abylaı han 47 jyl handyq qurǵan «baıtaq dalanyń juldyzy – sulý Kókshe óńiriniń» qazaǵymyz. Sol Abylaı han armandaryn oryndaǵan Elbasy N.Á.Nazarbaev halyq rýhyn bıiktetip, salt-sanany jańǵyrtýda ólsheýsiz eńbek sińirdi. Biz Táýelsizdigimizdiń baıandylyǵy men bolashaǵymyzdyń jarqyndyǵy úshin Elbasyna qaryzdarmyz. Jasampaz urpaq ózine júktelgen senimdi aqtaıdy. О́ıtkeni, erteńgi kúnniń eren joldary belgilenip, tıisti qamqorlyq jasalyp otyr. Elbasymyzdyń kóregen saıasaty osy dep bilemin. Saltanatty jınalysta Elbasy N.Á.Nazarbaev Táýelsizdiktiń teń­de­ssiz jeti tabysyn aıqyndap berdi. So­lar­­dyń mańyzdylary qatarynda mynadaı túıin aıtyldy: «Biz óshkenimizdi jandyryp, joǵaltqanymyzdy jańǵyrtqan «Mádenı mura» strategııalyq josparyn júzege asyrdyq. Elordamyzda teńdessiz óner ordasy «Astana Opera» teatry men Ulttyq mýzeı jemisti qyzmet kórsetýde». Bul rýhanı jetistikterimizdiń bir parasy ǵana. Elimizde Táýelsizdiktiń 25 jylynda 25 jańa teatr men jańa konsert zaldary ashylsa, solardyń qatarynda Kókshetaýdaǵy Shahmet Qusaıynov atyndaǵy tuńǵysh qazaq mýzykalyq drama teatry da bar. Mine, osynyń ózi baǵa jetpes baılyǵymyz, qazirgi ustanymdarymyz ol qazynanyń tolyǵa túsetinine shúbá keltirmeıdi. Bul óner adamdaryn qanattandyratyn qadam. Men alǵashqy rólimdi balań kezimde «Botagóz» kórkem fılmindegi Botagózdiń epızodtyq beınesin jasaýdan bastaǵan edim. О́ner jolyna túsýime sol kınodaǵy shyn Botagózdiń rólin somdaǵan ataqty Gúlfaırýs Ismaılova boldy. Mundaı baqyt árkimniń mańdaıyna jazyla bermeıdi. Taldyqorǵan, Qyzylorda, Kókshetaý teatrlarynda janymdy salyp jumys isteýge osy ekpin men qýat jetip jatyr edi. Keıinirek dýaly aýyzdar «analar galereıasyn qalyptastyrǵan ártis», «Kókshetaý teatrynyń anasy» degen baǵalar berip jatty. Bul da el táýelsizdiginiń úlken sharapaty dep bilemin. Búginderi «Máńgilik Eldiń» shejiresi jazyla bastady. Uly halqymyzdyń qasterli qadamy qutty bolsyn. Elbasymyzdyń saltanat tórindegi bataly sózi qabyl bolsyn! Jibek BAǴYSOVA, Qazaqstannyń halyq ártisi, «Parasat» ordeniniń ıegeri Aqmola oblysy

Tárbıeniń qaınar kózi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń Qazaqstan Respýblıkasy Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan saltanatty jınalysta sóılegen sózin Jetisý jerindegi sýdıalar bas qosa otyryp muqııat tyńdadyq. Sosyn mereke kúnderi  júrgen jerimizde Elbasynyń sarabdal saıa­satyn aıtýmen shektelmeı, kógildir ekran arqyly aǵaıyn-týys, joldas-joranyń da zeıin qoıa tyńdaýyna yqpal ettik. Muny azamattyq paryzym dep bilemin. Elbasy sózin el gazeti «Egemen Qazaqstan» basylymynan saralaı oqyp otyryp, «biz 1500 jyl buryn Kúltegin ustynynda jazylǵan «Máńgilik El» uǵymyn jalpyulttyq ıdeıaǵa aınaldyryp, eldigimizdiń 15 ǵasyrlyq tamyryna nár berdik, máńgi jasyl etip gúldendirdik», dep bastalatyn azat jolǵa zer saldym. Shyndap kelgende, qazaq halqynyń daralyǵyn bul joldar dáleldep otyr emes pe?! Olaı deıtinim, ata tarıhymyzdy ysyryp qoıyp, tipti joq jasaǵysy kelgender de óz zamanynda boldy ǵoı. Al myna tasqa basylǵan tarıhı derek sonyń bárin tarıhnama betinen ysyryp tastap, aqıqatty aldymyzǵa jaıyp saldy. Eń bas­tysy, sol qundylyqty Memleket basshysy kóregendikpen qoldap, kúlli álemge pash ete bilgenin baǵalaǵanymyz abzal. Ras, jyljyp jyldar óter. Al tasqa basylǵan dúnıe jan-jaqty dálelimen som altyndaı jarqyrap qala beretini haq. Sonyń bir jarqyn dáleli retinde Elbasynyń Saryarqanyń tósindegi saıyn dalaǵa kórgen jannyń kózi toıatyndaı qala salyp, elordaǵa aınaldyra bilgenin aıtsaq ta jetip artylady. Sonymen qatar, saltanatty jıynda Elbasy ana tilimizdi ardaqtaı bilgenimizdi, eń bastysy, barsha qazaqtyń basyn biriktire alǵanymyzdy aıtqany kóńilderge qýanysh syılady. Naqtylaı tússem, sol joldardy birneshe qaıtalap oqyp, razy bolyp otyrdym. Taǵy bir basa aıtar jaıt, ata dinimizdi oraltqan aıshyqty eldigimizdi úlgi tutýǵa bolady. Bile-bilsek, urpaq tárbıesiniń qaınar bastaýynyń biri musylmandyq bolyp sanalady. Islam dinin zerdeleı oqyp, sabyrlylyqpen kóńilge toqı bilseńiz, úıreteri ushan teńiz. Sondyqtan, Quran Kárimniń qazaqsha maǵyna-túsinigin oqyǵan saıyn kóńilimniń saraıy ashyla beredi. Sol qundylyqty aınalamdaǵy adamdarmen bólisýdi de ádetke aınaldyrǵanmyn. Odan biz utpasaq, utylmaımyz. Árbir musylman balasy tek jaqsylyqqa ún tastap, memlekettik saıasatqa saı áreket ete bilsek ózimiz de, urpaǵymyz da órkendep óse beretini anyq. Bul – meniń Elbasynyń sózin estip, oqyǵannan keıingi túıgen bir oıym. Sovethan SÁKENOV, Almaty oblystyq sotynyń qylmystyq ister jónindegi alqa tóraǵasy  TALDYQORǴAN  

Elbasy qoıǵan mindet tolyq oryndalyp keledi

Elimizdiń egemendiginiń 25 jyldyǵyna úlken tabystarmen jettik. Táýelsizdik mereıto­ıynda Elbasy osynaý jyldarda jetken jetistikterimizdi saralap, bolashaqta iske asyrylatyn jumys­tardyń jaıyn tarqatty. Nursultan Nazarbaev endi otyz jyldardan soń halqymyzdyń ómir súrý uzaqtyǵy 82 jasqa artyp, 25 mln-ǵa kóbeıetindigimizdi dáıek retinde keltirdi. «Iá, oǵan deıin áli 34 jyl bar. Alys sııaqty kórinedi. Degenmen, bul – tarıxtyń qysqa bir kezeńi. 2050 jylǵa deıin biz damyǵan 30 eldiń qataryna kiremiz. Qazaqstanda orta sanattaǵy azamattardyń sany basym bolady. Sol kezde shaǵyn jáne orta bıznes ishki jalpy ónimniń 50 paıyzyn qamtamasyz etedi. Ol úshin búginde Ult jospary aıasynda tıisti jaǵdaılar jasalyp jatyr. Ulttyq ekonomıka eńbek ónimdiliginiń ósýi arqasynda damı túsedi. Onyń kórsetkishi bes esege artyp, bir adamǵa shaqqanda 120 myń dollarǵa ósetin bolady. Biz ınnovasııalyq damý modeline kóshemiz. Indýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasynyń qazirgi besjyldyǵy aıasynda 300-den astam jańa ınnovasııalyq kásiporyn salynady. 2050 jylǵa deıin 2 mıllıonǵa jýyq turaqty jumys oryndary ashylady. Osy oraıda, jalpyǵa birdeı kásibı bilim berý baǵdarlamasynyń róli zor. Shamamen, 1 mln adam jumysshy mamandyqtarymen qamtylady. Mektepti bitirgen árbir túlekti memlekettiń esebinen oqytyp, naqty bir mamandyq beretin bolamyz», dedi Elbasy. Bul – óte qýanarlyq jaǵdaı. Prezıdent aıtqan uzaq jyldardaǵy meje osyǵan deıin oryndalmaı qalǵan joq. Biz muny óz oblysymyzdyń damý dınamıkasynan kórip otyrmyz. Máselen, «Uly Dala eli – Táýelsizdiktiń 25 negizi» juldyzdy 25 kún aksııasynda kún saıyn aımaqtaǵy jaqsy oqıǵalarǵa kýá boldyq. Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵy qar­sańynda 25 sport alańshasy el ıgiligine paıdalanýǵa berilip, 25 eldi meken turǵyndaryna aýyz sý men tabıǵı gaz jetkizildi, 17 eldi mekenniń elektr júıesi jańartyldy. Sonymen qatar, 500 myń sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa berilip, 4 myńnan astam otbasy turǵyn úımen qamtamasyz etildi. Mereke qarsańynda oblysta 35 bilim oshaǵy, 4 balabaqsha, 2 sport kesheni, 2 sý qoımasy, 8 mádenıet úıi, 1 emhana, 1 arnaıy halyqqa qyzmet kórsetý ortalyǵy, 1 múgedekterge arnalǵan psıhonevrologııa dıspanseri tapsyryldy. Táýelsizdiktiń eń basty jetistigi – ha­lyq­­tyń yntymaq-birligi men qoǵamnyń turaqtylyǵy. Memleket basshysy Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń syndarly saıasaty­nyń arqasynda elimizde etnosaralyq jáne konfessııaaralyq toleranttylyqtyń keremet úlgisi qalyptasty. Iаǵnı, Qazaqstannyń maqsat-muraty aıqyn, tuǵyry bıik. Bul – uzaq merzimdi memlekettik baǵdarlamalardyń jemisi. Qaırat BALABIEV, Ońtústik Qazaqstan oblystyq máslıhatynyń hatshysy Shymkent  

Tarbaǵataılyqtar tabysy – táýelsizdik tabysy

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna arnalǵan saltanatty jıynda qazaqstandyqtardyń ótken jyldarda qol jetkizgen jetistikterin taǵy bir saralap, elimizdiń keleshektegi kókjıegin kóńil tórine qonaqtatýy bar­sha­myz­ǵa taǵy da úlken oı sal­dy. Máse­len, El­ba­sy táýel­siz­diktiń tań­­sári jyldarynda sha­­­rýasyn bastap qana qoı­­­maı, ony dóńgelete bil­­gen fermerler men ká­­sipkerler týraly aıtyp ótti. Prezıdent sózinen óz isin ilgerilete alǵan qarapaıym qazaqstandyqtar, árıne, ózderin kórgendeı, qıyndyq pen jaýapkershilikke toly ótken jyldary jadynda jańǵyrǵandaı áserde qaldy. Sol sııaqty elimizdegi sheka­ralyq óńirlerdiń biri sanalatyn, shetkeri jatqan Tarbaǵataı aýdanynyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýy Elbasy saıasatyn qoldaǵan turǵyndardyń tolassyz eńbegi men erteńgi kúnge senimi men birliginiń arqasynda alǵa basty. Tarbaǵataılyqtar táýelsizdiktiń 25 jyldyq mereıtoıyn joǵary tabystarmen atap ótti. Aýdanymyzdyń áleýmettik-ekonomıkalyq kórsetkishterinde oń ózge­rister kóp. Sonyń biri, árıne, mal sharýa­shylyǵy bolǵandyqtan, mal basyn asyldandyrý, túrlendirý, sharýa­shylyqtardy irilendirý boıynsha kóptegen jumys júrgizilýde. Sondaı-aq, Prezıdent tapsyrmasy boıynsha kelesi jyly 1 myń otbasylyq mal bordaqylaý alańyn ashýdy josparlap otyrmyz. Sońǵy úsh jylda qosymsha 3 myń gektar jer ıgerilip, gıdroqurylymdarǵa jóndeý jumystary júrgizildi. Bazar, Tebiske sý tos­palaryn jóndeýge respýblıkalyq bıýdjetten 1 mıllıard 300 mıllıon teńgege jýyq qarajat bólindi. «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy bo­ıynsha 18 mektepke jóndeý júrgizildi. Arasynda 40 jyl jóndeý kórmegen mektepter bar. Sonymen birge, aýdanymyzda Abaı, Dáýletbaı batyr, Muryn ana, Maqta ana, Toǵas baba, bı Boranbaı eskertkishteri qoıyldy. Bul tarıhı tulǵalardyń músinderi Elbasynyń «Mádenı mura» baǵdarlamasy men «Máńgilik El» ıdeıasynyń aıasynda boı kóterip otyr. Aýyldardy abattandyrý maqsatynda 100 myń túp gúl egilip, áýendi eki sýburqaq, úsh saıabaq iske qosyldy. 5 myńǵa jýyq shyrsha egilip, qazirgi tańda jelbirep, ormanǵa aınalýda. Bıyl oblys spartakıadasynda altynshy márte chempıon atandyq. Osy sııaqty el ómirindegi jaqsylyqtar jeterlik. Ekonomıkamyzdyń bir tiregi – aýyldar. Bizdiń aýyldarymyz qıyr jaılap, shet qonsa da Elbasynyń qamqorlyǵy men tıimdi saıasatynyń arqasynda ortalyq qalalardyń turǵyndary kórip otyrǵan ıgilikke qol jetkize bastady. Bul – Táýelsizdiktiń eń basty tabystarynyń biri! Dildábek ORAZBAEV, Tarbaǵataı aýdanynyń ákimi, ekonomıka ǵylymdarynyń doktory, «Qurmet» ordeniniń ıegeri Shyǵys Qazaqstan oblysy