Nursultan Nazarbaev Islam yntymaqtastyǵy uıymynyń ǵylym jáne tehnologııalar jónindegi birinshi sammıtiniń plenarlyq otyrysyna qatysty. Bul týraly akorda.kz xabarlady.
Memleket basshysy jıyndy ashyp, búgingi basqosý ıslam tarıhynda erekshe iz qaldyratynyna senim bildirdi.
Nursultan Nazarbaev qazaq halqynyń ıslam álemimen qarym-qatynasy ejelgi zamannan tamyr tartatynyn aıtty.
– Bizdiń baıtaq dalamyzǵa Islam dini budan myń jyldan astam ýaqyt buryn keldi. Elimiz ıslam men batys órkenıetteri arasyndaǵy dostyq dıalogqa dáneker bolyp otyr, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Memleket basshysy musylman úmbeti betpe-bet kelip otyrǵan qazirgi syn-qaterlerge toqtaldy.
– Birinshiden, ekstremıstik jáne terrorıstik uıymdar keńinen etek alýda. Olardyń lańkestik áreketteriniń nátıjesinde, birinshi kezekte musylman álemi elderiniń azamattary zardap shegip otyr. Ekinshiden, ıslamofobııalyq pikir qoǵam ishinde keń taralýda. Batys elderinde musylmandarǵa qarsy qylmystyq áreketter jyl saıyn kóbeıip keledi, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Sondaı-aq, Qazaqstan Prezıdenti Mıanmada bolǵan jaǵdaıǵa baılanysty alańdaýshylyq bildirip, barlyq tarapty bul problemany BUU alańyndaǵy dıalog aıasynda tek beıbit jolmen sheshýge shaqyrdy.
Memleket basshysy úshinshi másele retinde 1,5 mıllıardtan astam adamdy biriktiretin ıslam álemindegi aýyzbirshiliktiń bolmaı otyrǵanyn atap ótti.
– Tórtinshiden, álemniń ózge óńirleri qarqyndy damyp jatqanda, kóptegen musylman elderi kósh sońynda qalýda. Keıbir synshylar ıslam dúnıesiniń artta qalýy dinniń ózimen baılanysty dep sanaıdy. Alaıda, bul aqıqatqa múlde janaspaıdy, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy qazirgi zamannyń syn-qaterlerine tótep berý úshin kúsh biriktirýimiz qajet ekenin atap ótip, ortaq ǵylymı-ınnovasııalyq qor qurýdy usyndy.
Nursultan Nazarbaev musylman elderindegi ǵalymdardyń izdenisterine qoldaý kórsetýdiń mańyzdylyǵyna nazar aýdaryp, uıym aıasynda ǵylym men tehnologııalardy damytýǵa qosqan úles úshin syılyq taǵaıyndaý týraly sheshim qabyldanǵanyn aıtty.
– Innovasııalyq klasterler ǵylymdy qamtıtyn ornyqty ekonomıkany qalyptastyrýdyń negizi bolyp sanalady. Qazaqstan osyndaı klasterlerdi Nazarbaev Ýnıversıteti men Innovasııalyq tehnologııalar parki bazasynda belsendi damytýda. Islam yntymaqtastyǵy uıymynyń barlyq elderiniń ǵalymdary men zertteýshilerin osy jumystarǵa belsendi atsalysýǵa shaqyramyn, – dedi Memleket basshysy.
Budan bólek, Qazaqstan Prezıdenti ǵylym men ınnovasııany ıslamdyq qarjylandyrýdyń rólin arttyrý mańyzdy ekenin atap ótti.
– Biz «EKSPO-2017» kórmesin ótkizdik. Endi onyń aýmaǵynda «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵy jumysyn bastaıdy. Sizderdi ıslam qarjysy salasyndaǵy yntymaqtastyqty arttyrýǵa shaqyramyz, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy jasyl tehnologııalardy damytý máselesine toqtalyp, jasyl tehnologııa men ınvestısııany damytý jónindegi halyqaralyq ortalyqtyń áleýetin tıimdi paıdalanýdy usyndy.
– Bizdiń elderimiz úshin agrarlyq saladaǵy yntymaqtastyq asa mańyzdy. Bárimiz birlesip agrarlyq ǵylymdy damytyp, jańa tehnologııalardy engizýimiz kerek. Bul tek aýyl sharýashylyǵynyń básekege qabilettiligin arttyrýǵa emes, budan da tyǵyz ıntegrasııa men azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etý úshin de qajet, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Nursultan Nazarbaev ıslam álemindegi mańyzdy ekonomıkalyq máselelerdi sheshý úshin Islam uıymynyń jetekshi 15 memleketin biriktiretin beıresmı qoǵamdastyq qurýdy usyndy.
Memleket basshysy aldyńǵy qatarly Batys elderimen ǵylym jáne tehnologııalardy damytý máseleleri boıynsha baılanystar ornatý qajet ekenin atap ótti.
– Biz kópultty jáne kópkonfessııaly qoǵamda dinaralyq kelisimdi saqtaýdyń qazaqstandyq tájirıbesin bólisýge ázirmiz. Sondaı-aq, bárińizdi 2018 jyly ótetin Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń altynshy sezine shaqyramyn, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Sońynda Nursultan Nazarbaev Taıaý Shyǵysta jáne ıslam álemi elderinde beıbitshilik pen turaqtylyqty saqtaýǵa shaqyrdy.
– Sóz sońynda, urpaqtarymyz ıslam áleminiń birligine, yntymaqtastyǵy men bolashaǵyna arnalǵan búgingi tarıhı forýmǵa joǵary baǵa beredi dep oılaımyn, – dedi Memleket basshysy.
Sondaı-aq, sammıttiń plenarlyq otyrysynda Túrkııa Respýblıkasynyń Prezıdenti R.Erdoǵan, Pákistan Islam Respýblıkasynyń Prezıdenti M.Hýseın, Mavrıtanııa Islam Respýblıkasynyń Prezıdenti Mohammed ýld Ábdel-Ázız, О́zbekstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Sh.Mırzııoev, Gvıneıa Prezıdenti A.Konde, Iran Islam Respýblıkasynyń Prezıdenti H.Rýhanı, Islam yntymaqtastyǵy uıymynyń bas hatshysy Iýsef ben Ahmad ál-Oseımın sóz sóıledi.