Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti kúnine oraı Jetisýdyń baýraıynda, Alataýdyń qoınaýynda Elbasynyń kindik qany tamǵan jeri – Shamalǵan aýylynda Prezıdenttiń «Atameken» tarıhı-mádenı ortalyǵy ashyldy.
Prezıdenttiń esimimen baılanysty qundy qujattar, kitaptar, fotomaterıaldar, jeke zattarynyń jınaqtalýyna Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasynyń qory men kitaphanasy, Tuńǵysh Prezıdenttiń mýzeıi, Prezıdent Is basqarmasy, Ulttyq kitaphana, Shamalǵan aýylynyń mektep-mýzeıi, Qarasaı aýdandyq tarıhı-ólketaný mýzeıi men Elbasynyń áýleti muryndyq boldy. Tarıhı-mádenı keshenniń ashylýyna Elbasynyń aýyldastary men elge tanymal qaıratkerler jınaldy.
Almaty oblysynyń ákimdigi jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy qorynyń qoldaýymen uıymdastyrylǵan sharanyń maqsaty – qazaqstandyqtar arasynda Elbasynyń júrip ótken shyǵarmashylyq jáne saıası jolyn keńinen nasıhattaý, sondaı-aq Prezıdenttiń ómiri men qyzmetiniń aıshyqty úlgileri negizinde jastardyń patrıottyq tárbıesin kúsheıtý.
Eksponattar N.Á.Nazarbaevtyń ómiri men qyzmetiniń, Qazaqstan Respýblıkasynyń qalyptasýy men damýynyń negizgi kezeńderine sáıkes hronologııalyq retpen ornalastyrylǵan. Bul Ortalyqqa kelýshilerge qazaqstandyq memlekettiliktiń qaıta jańǵyrýy prosesindegi, ekonomıkadaǵy jáne áleýmettik saladaǵy, tarıhı damýdaǵy túbegeıli tereń ózgeristerdi ótkerýdegi jáne Qazaqstannyń HH jáne HHI ǵasyrlar sheńberinde halyqaralyq bedeliniń nyǵaıýyndaǵy Elbasynyń aýqymdy úlesin, róli men eńbegin kózbe-kóz baǵalaý múmkindigin týdyrady. Sondyqtan ár zaldyń ózindik ereksheligi bar.
Birinshi zalda bolashaq Memleket basshysynyń balalyq jáne jasóspirim jyldaryna, eńbek jolynyń bastalýyna arnalǵan ekspozısııa ornalassa, ekinshi zaldyń eksponattary Elbasynyń odaqtyq respýblıka basshysy qyzmetterin atqarǵan jáne táýelsiz Qazaqstannyń búkil halqy Tuńǵysh Prezıdent etip saılaǵan kezeńderge jatady. Al úshinshi zaly Elbasynyń basshylyǵymen iske asyrylǵan aýqymdy qaıta qurýǵa, el Táýelsizdiginiń shırek ǵasyryndaǵy damý qorytyndylaryna arnalǵan. Sondaı-aq munda N.Á. Nazarbaevtyń týǵan aýyly Shamalǵanǵa ár jyldary barǵan sátteri týraly fotomaterıaldar da bar.
Tórtinshi zalda Elbasynyń syrtqy saıasattyq qyzmeti – sammıtter, iri halyqaralyq sharalar, shetelderdiń memleket jáne úkimet basshylarynyń resmı saparlary týraly materıaldar toptastyrylǵan. Ásirese Elbasyna sheteldik kóshbasshylar tartý etken hattamalyq syılyqtar kelýshilerdiń úlken qyzyǵýshylyǵyn týdyratyny sózsiz.
– Biz búgin tarıhı máni zor úlken oqıǵaǵa kýá bolyp otyrmyz, – dedi mýzeıdiń ashylý saltanatynda Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Keńsesiniń bastyǵy Mahmut Qasymbekov. – О́ıtkeni bul mýzeı táýelsiz Qazaqstandy shırek ǵasyrda áleýmettik-ekonomıkalyq jáne saıası damýy bar memlekettiń biregeıi jasaǵan Elbasymyzdyń ómir joly men qyzmet jolyna arnalǵan. Bul mýzeı ǵana emes, Qazaqstan Táýelsizdiginiń shejiresi ispettes. Árbir bolǵan oqıǵalardyń barlyǵyna osy mýzeıdiń eksponattary jaýap berip turǵandaı. Mýzeıdiń taǵy bir ereksheligi – Shamalǵan aýylynyń eń bir kórkem jerine ornalasqandyqtan, kelem deýshilerge esigi ashyq. Demek bul ortalyq jastardy ultjandylyqqa, patrıottyqqa tárbıeleıtin jaqsy bir mádenı ortalyq bolady dep esepteımin.
Sondaı-aq belgili qalamger Beksultan Nurjekeev búgingi Tuńǵysh Prezıdentimizdiń atamekeninde ashylyp otyrǵan mádenı ortalyq el úshin, memleket úshin qyzmet jasaýdyń qalaı bolatynyn úlgi etetin ortalyq bolatynyn tilge tıek etse, Jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy Nurlan Orazalın tereńnen tolǵap, Elbasynyń jankeshti eńbegine baǵa berip, mundaı murajaı erteńgi urpaqqa qyzmet etetin qasıetti oryn bolatynyna ekpin túsire aıtty.
– «Eldiń atyn er shyǵarady» degen. Qazaq deıtin halyqtyń atyn, abyroıyn arǵy-bergi zamandarda talaı sańlaqtarymyz attyń jalynda, túıeniń qomynda júrip, naızanyń ushymen, bilektiń kúshimen caqtap, osy baıtaq elimizdi qalaı qorǵap qalǵanyn bilemiz. Al bizder HH ǵasyrdyń sońyn ala HHI ǵasyrdyń alǵashqy kezeńinde úlken qubylystyń kýási bolǵan urpaqpyz. Biz Qazaq eliniń eń áýeli el bolǵandyǵyna shúkirshilik etken urpaqpyz. Sony kókiregimizge tumar qylyp túıip, táýelsizdiktiń qadirin biletin urpaqpyz. Al sol tutas bir dáýirdiń kóshin bastaǵan, bir dáýirde Qazaq eliniń abyroıyn álem aldynda asqaqtatqan uly azamat – osy topyraqta týyp-ósti. Shamalǵan – baqytty aýyl! Shamalǵan – qasıetti aýyl! Shamalǵan men Úshqońyrdyń atyn Allaǵa shúkirshilik, qazaqty qoıyp, Alashty qoıyp, búkil álemde bilmeıtin adam az dep oılaımyn. Iаǵnı bul topyraqta Nursultan Nazarbaev degen uly qazaq, qazaqta myń jylda bir týatyn tegi, qasıeti qos ıyǵyna qonǵan tulǵa dúnıege kelgen. Sondyqtan búgingi jasalyp otyrǵan sharaǵa – jalǵyz bir aýyl, bir aımaq emes, búkil qazaq eli, búkil qazaqtyń tileýin tileıtin jurtshylyq nazaryn salyp otyr. О́ıtkeni bul topyraqtyń týmasy qazaqtyń eń qıyn kezinde kóshin alyp shyǵyp, mártebesin bıiktetti. Endeshe murajaıdyń ashylýyna kýá bolǵan biz de baqyttymyz. Osy murajaı arqyly da qazaqtyń eli, qazaqtyń irgesi aman bolsa – Nazarbaevtyń dáýiri deıtin altyn dáýir – halqymyzdyń, ultymyzdyń eń baqytty kezeńi ótkenin biledi. Áli talaı urpaq sol baqytty kezeńdi syılaǵan topyraqqa minájat etýge keledi. О́ıtkeni bul – urpaqty tárbıeleýdiń, urpaqtyń boıyna ulttyq rýhty endirýdiń, kúreskerliktiń kórinisi. Qazaq degen halyqtyń jolynda janyn pıda etip kele jatqan, Alashtyń ata jurty – qazaqtyń mańdaıyna bitken uly perzentine – Nursultan Ábishulyna Alla uzaq ómir bersin, – dedi.
Árıne «Atameken» ortalyǵyna tartý etilgen eksponattar óte kóp. Sonyń ishindegi eń qundy syı Prezıdenttiń eń alǵash jumys istegen ústeli, oryndyǵy men Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy qorynyń atqarýshy dırektory Qanat Jumabaev kiltin tartý etken Memleket basshysy 2001 jyly paıdalanǵan qyzmettik avtokóligi boldy.
О́z kezeginde Elbasynyń dana basshylyǵynyń arqasynda shırek ǵasyrda birligi men berekesi jarasqan, ekonomıkasy qýatty memleketke aınalǵanyn, Tuńǵysh Prezıdentimizdiń týǵan jerinde Rýhanı jańǵyrýdyń «Týǵan jer» baǵdarlamasynyń aıasynda tarıhı-mədenı ortalyq ashylyp otyrǵanyn, keleshekte bul keshen aýyl turǵyndary demalatyn demalys orny bolatynyn jetkizgen Almaty oblysynyń əkimi Amandyq Batalov odan ári osy keremet ǵımarattyń boı kóterýine úles qosqan Shamalǵannan shyqqan kásipkerlerdi, mýzeı qoryn tolyqtyrýǵa kómektesken azamattardy oblys ákiminiń Alǵys hatymen marapattady.
...Alystan menmundalap, jańa zamanaýı úlgidegi asqan talǵammen salynǵan mádenı keshen aýyldyń ajaryn ashyp, kórkine kórik qosýmen qatar, keleshek urpaq úshin ónege, ǵıbrat ortalyǵyna aınalatynyna esh kúmán joq.
Gúlzeınep SÁDIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan»
Cýretterdi túsirgen
Aleksandr PAVSKII
(«QazAqparat» HAA)