Bıylǵy kóktem qalaı bolady? Aqjaıyq óńirinde sý tasqyny qaýpi joq pa? Batys Qazaqstan oblysyndaǵy óńirlik kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken máslıhatta osy máseleler sóz boldy.
Sý tasqynynan saqtaný jumystary jaz aılarynan-aq bastalady, – deıdi Batys Qazaqstan oblysy boıynsha tótenshe jaǵdaılar departamentiniń bastyǵy, general-maıor Jasulan Jumashev. Janar-jaǵarmaı, arnaıy jabdyqtar, órt sóndirýshi, izdeý-qutqarýshy kólikter alynǵan. Qajet jaǵdaıda tótenshelikter bir kún ishinde shatyrly qalashyq tige alady. Buryn ózen muzdaryn jarylǵysh zatpen buzatyn bolsa, bıyl arnaıy muz kesetin apparat satyp alynǵan. Bul quraldyń jarylǵysh zattan eń basty artyqshylyǵy – ózendegi balyqqa zııan tıgizbeıdi.
– Bıylǵy qystyń ereksheligi – toń jyldaǵydan 1,5 esege deıin qalyń tústi. Osy aqpan aıyndaǵy baqylaý jumystary Tasqala aýdanynda tońnyń qalyńdyǵy 53 sm, Shyńǵyrlaý aýdanynda 130 sm-ge deıin jetkenin kórsetti. О́zen betiniń muzdary da bıyl óte qalyń. Qar kúrt erise nemese kóktem jańbyrly bolsa, sý sińip úlgermeı, erigen sý arnadan asýy, eldi mekender men joldardy basý qaýpi bar, – deıdi «Qazgıdromet» RMK Batys Qazaqstan oblystyq fılıalynyń dırektory Nurjan Shııap.
Mamandardyń aıtýynsha, óńirdegi 57 gıdrotehnıkalyq qondyrǵynyń barlyǵy tekserilip, jóndeýden ótken. Bul qondyrǵylardyń 24-i respýblıkalyq, 30-y oblystyq kommýnaldyq menshikte. О́tken jyly 103 mln teńgeden astam qarjyǵa Sholaqańqaty ózeni sý qoımasyna jóndeý-qalpyna keltirý jumystary júrgizilgen. Zelenov aýdanynda Derkúl ózeni ańǵaryndaǵy sýaǵar qondyrǵylar qurylysy jasalypty. Kóktemgi erigen sýdan zardap shegip kelgen Oral qalasynyń Sarytaý aýdany turǵyndary da bıyl bul mashaqattan qutylatyn bolypty.
Oblys aýmaǵyndaǵy respýblıkalyq jáne oblystyq mańyzy bar avtojoldardyń boıynda sý ótkizetin 439 qubyr ornalasqan. Sonyń ózinde respýblıkalyq mańyzy bar kúre joldardyń 37 jerinen, oblys joldarynyń 54 tusynan tasqyn sý ótýi múmkin eken. Temir jol boıynda da osyndaı 34 qaýipti aımaq bar.
– Mundaı aımaqtyń bári bizdiń aıryqsha baqylaýymyzda bolady, kezekshilik qoıylady, – deıdi general-maıor Jasulan Jumashev. Batys Qazaqstan oblysy Reseı Federasııasynyń 5 oblysymen shektesedi. Sý tasqynynyń negizgi qaýpi de ózenderdiń joǵarǵy jaǵynan, Reseı aýmaǵynan keledi. Sondyqtan da batysqazaqstandyq tótenshelikter reseılik áriptesterimen tyǵyz qarym-qatynas ornatqan. Qazirgi boljam boıynsha Reseı aýmaǵynda da bıyl sý tasqyny qaýpi az, qar jamylǵysy jyldaǵydan anaǵurlym juqa kórinedi.
– Reseı bıyl Jaıyq ózenine qansha sý jiberse de biz daıynbyz. Jaıyqtyń Iаmbýlat, Bykov, t.b. salalarynyń arnasyn tazalap, Kóshim sý júıesin jańǵyrtyp aldyq. Sondyqtan qandaı kólemde sý kelse de qabyldap ala alamyz, – deıdi Jasulan Jumashev. Jalpy, oblysta kóktemgi sý tasqynynyń aldyn alý úshin 1 mlrd 300 myń teńge bólinipti.
Qazbek QUTTYMURATULY, «Egemen Qazaqstan»
Batys Qazaqstan oblysy