Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev barlyq deńgeıdegi ákimderge ınvestısııa tartýǵa barynsha kóńil bólýdi tapsyrǵany málim. О́ıtkeni ınvestısııa men ınnovasııa qaı kezde de damýdyń kilti. Búgingi tańda respýblıka óńirlerindegi aýdandardyń kópshiligi Úkimetten qarjylaı kómek retinde sýbvensııa alyp keledi. Al molyraq tartylǵan ınvestısııa jaǵdaıynda Úkimetten beriletin osy qarjylaı kómekti tıimdi túrde jumsaýǵa múmkindik týar edi. Osy arqyly bıýdjettiń qarjylaı resýrstaryn únemdeýge bolady.
О́kinishke qaraı, búginde aýdan ákimderi arasynda ınvestısııa tartý isinde salǵyrttyq pen enjarlyq kórinisteri basym. Bul jaýapty is tek oblys ákimderiniń quzyry men enshisindegi is sekildi kórinedi. Shyndyǵynda respýblıkamyzdyń alys-jaqyndaǵy aýdandarynda ınvestısııa tartý úshin qolaıly alǵysharttar az emes. Mundaı múmkindikter qoınaýy qazba baılyqtarǵa toly Aqtóbe oblysy aýmaǵynda jetkilikti. Máselen, shalǵaıdaǵy Baıǵanın aýdanynda bor men sazdyń mol qory bar. Bul jóninde atalǵan aýdannyń ortalyǵynda ótkizilgen Aqtóbe oblystyq ákimdiginiń kóshpeli otyrysynda da aıtyldy. Endeshe ony tıimdi paıdalana otyryp, ınvestısııa tartý kózderi men joldaryn nege izdestirmeske?
О́kinishke qaraı qazirgi tańda aýdandarda ınnovasııany damytý úshin tartylǵan ınvestısııalar kólemi tómen kúıinde qalyp keledi. О́tken jyly bul baǵytta óńirge 57 mıllıard teńge ınvestısııa tartylǵan bolsa, onyń 72 prosenti Aqtóbe qalasynyń úlesine tıesili eken. Al oblystyń Áıteke bı, Qobda jáne Baıǵanın aýdandarynda ınnovasııany damytýǵa múlde ınvestısııa tartylmaǵan. Mundaı jaǵdaıda ınnovasııalyq ónimder shyǵarý jóninde aıtýdyń eshqandaı qısyny bolmasa kerek. Jalpy, ınnovasııalyq ónimderdiń 96 prosenti Aqtóbe qalasynda óndirilgenin eskersek, aýdandardaǵy bul istiń jaı-kúıi qandaı ekendigi aıqyn kórinedi.
Oblysqa tartylǵan jalpy ınvestısııa kóleminiń 31 prosentin sheteldik ınvestısııa quraıdy. Ishki ınvestısııanyń bir retin shyǵarýǵa bolar.
Tutastaı alǵanda bıyl iske qosylýy kózdelgen ınvestısııalyq jobalardyń jalpy sany – 148, al odan túsetin ınvestısııalyq qarajattyń kólemi 500 mıllıard teńgeden asyp túsedi. Bul respýblıka óńirleri arasyndaǵy eń joǵary kórsetkish bolmaq. Búginde tıisti jobalardyń 80 prosenti júzege asyrylǵan. Aqtóbe oblysy ákiminiń orynbasary Oljas Smaǵulovtyń málimdeýinshe, Qobda men Yrǵyz aýdandarynda birde-bir joba júzege asyrylmaǵan. Oıyl men Qarǵaly aýdandarynyń da jaǵdaıy máz emes, alǵashqysynda bir ǵana joba áýpirimmen bastalsa, ekinshisinde eki-aq joba paıdalanýǵa berilgen. Degenmen sońǵy ýaqytta óńir basshysynyń aýdan ákimderine tıisti ınvestısııa tartýy úshin tyń is-sharalar keshenin belgileýi bul iske jańa serpin beredi degen oıdamyz.
Temir Qusaıyn,
«Egemen Qazaqstan»
AQTО́BE