Ańsap jetken atajurttyń topyraǵyna tabany tıgen sátte-aq tilmen aıtyp jetkizgisiz sezimniń qushaǵyna bólengen. Sol áserden kópke deıin aryla almady. Tirshiliktiń qym-qýyt sharýasy da esten shyqqan. О́ń men tústiń arasynda júrgendeı bolǵan aǵaıyn keıin ómir aǵysyna ilesip, ata qonysqa qazyǵyn qaǵyp, jersinip ketti.
Bıyl Shortandy aýdanyna bes otbasy, ıakı 18 adam qonystandy. Bylaı qaraǵanda tym az bolǵanymen, ana tili men ulttyq salt-dástúriniń murtyn buzbaı saqtaǵan osy aǵaıynnyń sary ormandaı samsaǵan ózge jurttyń qaq ortasyna top ete túsýi de bir olja. Zaıyry Shortandy tyńnyń epısentri atanǵan ólke. Aýyl-aımaqtyń bári derlik tyńgerlerdiń qonysy. Táýelsizdik alǵanǵa deıin ózge til, bóten salt-dástúr jaılaǵan jer edi. Endi mine, birte-birte óz topyraǵymyzda ózimizdiń óńimiz jadyrap keledi. Táýbe derlik.
Shortandy aýdanynyń halyqty jumyspen qamtý ortalyǵynyń basym baǵyttarynyń biri – atajurtqa qonys aýdarǵan aǵaıynǵa múmkindiginshe qoldaý kórsetý. Ortalyq óz jeri bolsa da, áp etken bette jatyrqap qaraǵan jandarǵa memlekettik qoldaý túrleriniń qandaıyna qol jetkizýge bolatynyn, ortaǵa beıimdelip, jumysty qalaı tabý kerektigin táptishtep túsindirýde.
– Atajurtqa kóship kelgen aǵaıynǵa sýbsıdııa túrinde kómek kórsetiledi, – deıdi aýdandyq halyqty jumyspen qamtý ortalyǵynyń dırektory Erlan Japarov, – árbir adamǵa 35 aılyq eseptik kórsetkish kóleminde qarjy bólinedi. Oǵan qosa, páter jaldap turý qajet bolsa, ótemaqysy da qarastyrylǵan. Ol kelisimshart arqyly negizdeledi. Qonys aýdarǵan otbasy bir jyl boıy osy kómekke arqa súıeıdi.
Bir kezde tórtkúl dúnıeniń tórt buryshyna tarydaı shashylǵan qandastarymyzdyń biri – Maman Qydyrbek Qytaıdan kóship kelip otyr. Ázirge Novokýbanka aýylynda páter jaldap kúneltýde.
– Qol qýsyryp qarap otyrýdyń jóni joq, – deıdi Maman apaı, – azyn-aýlaq mal satyp alyp, tyrbanyp jatyrmyz. Áli-aq qatarǵa qosylyp ketemiz ǵoı. Táýbe, týǵan jerdiń tósine jettik. Endi qalǵany ońaı. Áýel basta qınalyp qalamyz ba dep qoryqqanymyz da ras. Biraq el ystyq qushaǵyn jaıyp, baýyryna tartyp jatyr. Qamqorlyq kórsetken memleketimizge de, el aǵalaryna da myń da bir rahmet. Solardyń janashyrlyǵynyń arqasynda balalarymyz da jetilip ósip, qatar qurbylarymen úırenisip qaldy.
Apaıdyń aıtýyna qaraǵanda, ata qonysqa urpaǵy úshin jetken. Jelkildep ósip kele jatqan baýyr eti – balalary óz jurtynda ósse arman bar ma?! Jáne bir sózi kókiregimizdi ýyljytyp jiberdi.
– Sol balalar, – deıdi apaı, – elge masyl emes, asyl bolýǵa kelip otyr. Asyldyǵy, óz eliniń kórkeıýine úlesterin qospaq. Baılam sol, maqsat ta osy.
Osyndaı ataly sózden aınalyp ketseń bolmaı ma?!.
Baıqal BAIÁDIL,
«Egemen Qazaqstan»
Aqmola oblysy, Shortandy aýdany