Qaraǵandy oblysyndaǵy bilim berý salasynyń aldynda oqytýdyń sapasyn arttyrý jáne shtattyq oqytýǵa qaıta oralý syndy mańyzdy mindetter tur. Negizinde, pandemııa saldarynan týyndaǵan qıynshylyqtarǵa qaramastan, atalǵan júıeni jetildirýge aıryqsha kóńil bólinip keledi.
Mysaly, bıyl bilim berý salasyna 182 mlrd teńge bólingen. Bul oblystyń jalpy bıýdjetiniń 40%-yn quraıdy. Bul týraly onlaın rejimde ótken tamyz máslıhatynda Qaraǵandy oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Gúlsim Qojahmetova málimdedi.
8 mektep salynyp jatyr
Qazirgi tańda Qaraǵandy, Jezqazǵan, Saran qalalarynda, Jańaarqa jáne Shet aýdandarynda tórt mektep jáne tórt japsarlas qosymsha qurylys, Jezqazǵan men Sátbaev qalalarynda eki balabaqsha, sondaı-aq Sátbaevta oqýshylar saraıynyń qurylysy júrgizilýde. Oblys basshylyǵynyń málimdeýinshe, jyl sońyna deıin segiz nysandy iske qosý josparlanǵan. Budan bólek, aldymyzdaǵy 1 qyrkúıekte oblys ortalyǵynda jańa oqýshylar saraıy aıqara esik ashady.
Jańa oqý jylyna qaraı 164 bilim berý nysanynda jóndeý jumystarynyń júrgizilgenin aıta ketken lázim. Balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý boıynsha úlken jumys atqaryldy: barlyq oqý ornynda dabyl túımeleri men daýystyq eskertý júıeleri ornatylǵan. Mektepterdiń jartysynan kóbi týrnıkettermen jabdyqtalǵan, sondaı-aq ol jerlerde arnaıy kúzet kezekshilik etedi. Qańtar aıynanbastap barlyq beınebaqylaý júıesin jańartý bastalady. Al balabaqshalarda ata-analar mektepke deıingi tárbıe sapasyn baǵalaıtyn jańa úlgi engizilmekshi.
Kolledjderdiń áleýeti kúsheıtiledi
Bıyl Qaraǵandy oblysynyń kolledjderinde 10 jańa mamandyq ashylady. Aıta ketetin bir jaıt, «Mıkroelektronıka jáne mobıldi qurylǵylar» jáne «Aqparattyq qaýipsizdik» mamandyqtary boıynsha daıarlyq Qaraǵandy oblysynda ǵana júrgiziledi.Esesine, suranysy tómen mamandyqtar sany qysqarady. Integrasııalanǵan modýldik bilim berý baǵdarlamalaryn engizý arqyly stýdentter birden-bir mamandyqtyń ornyna birneshe biliktilik alady. Kolledjderde eńbek naryǵyn taldaýǵa negizdelgen SKILLS-ID baǵdarlamasy engizile bastady.
Oblystyń bas muǵalimi dýaldy oqytýdy damytý boıynsha jumystardyń jalǵasatynyn aıtady. Mysaly, qazirdiń ózinde 360 kásiporynmen yntymaqtastyq ornatylǵan.
Sonymen qatar ol bıyl túlekterdiń qorytyndy attestattaýy alǵash ret WorldSkills standarttaryn eskere otyryp, kadrlardy daıarlaý sapasyn baǵalaýdyń jańa quraly – demonstrasııalyq emtıhandy qoldaný arqyly ótkizilgenin atap ótti. Atalǵan formattaǵy emtıhandardan 13 kolledj bazasynda 630 stýdent ótken. SkillsPassport alǵan túlekter jas mamandardyń málimetter bazasyna engizildi, oǵan qyzmetkerlerdi izdeý jáne irikteý úshin jetekshi kásiporyndardyń jumys berýshileri qol jetkize alady.
О́ńir kolledjderi halyqaralyq kompanııalarmen de yntymaqtastyq ornatqan. Reseılik «Tatneft» kompanııasymen birlesip Saran kópsalaly kolledjiniń bazasynda «Shınalar óndirisi» jańa mamandyǵy«Pokryshkalardy qurastyrýshy-qalyptaýshy», «Avtokameralyq agregat mashınısi», «Presteýshi-výlkanızatorshy», «Tehnık-tehnolog» biliktiligi boıynsha qurylady.
Inklıýzıvti bilim –izgilikti qadam
Qaraǵandy oblysynda erekshe balalarǵa qajetti jaǵdaı jasaǵan mektepter sany jyl saıyn artyp keledi. Mysaly, olardyń qatary ótken oqý jylynda 343-ten 370-ke deıin ósti. Jalpy, óńirde ınklıýzıvti bilim berýmen qamtý 73%-dyquraıdy.
G.Qojahmetova psıhologııalyq-pedagogıkalyq súıemeldeý qyzmetine pedagog-assıstentterdiń 59 shtattyq birligi engizilgenin atap ótti. Aýtıstik spektrdiń jáne mentaldyq, minez-qulyqtyq aýytqýlary bar balalardyń sany únemi ósip kele jatqany eskerilip, sońǵy eki jylda oblystyń 8 mektebinde ınklıýzııany qoldaý kabınetteri ashylǵan.
Bıyl memlekettik áleýmettik tapsyrys aıasynda 207 pedagog qoldanbaly minez-qulyq taldaýy boıynsha oqýdan ótedi. Bul qosymsha 500-den asa balany bilim berý qyzmetterimen qamtýǵa múmkindik beredi. Jalpy, ınklıýzıvti tájirıbe boıynsha oqytýdan ótken pedagogterdiń úlesi 32%-dan 60%-ǵa deıin ósken.
Qyrkúıek aıynan bastap Temirtaýda 60 oryndyq ońaltý ortalyǵy jumys isteı bastaıdy. Budan bólek jyl sońyna deıin oblys ortalyǵynda taǵy bir psıhologııalyq-medısınalyq-pedagogıkalyq keńes jáne Qaraǵandy men Sátbaev qalalarynda eki túzetý kabınetin ashý josparlanǵan.
Al oblys basshylyǵy jańa oqý jylynda balabaqshalarmen bóbekjaılardy, úıirmeler men seksııalardy qoljetimdi etý, ınklıýzıvti oqytýdy damytý syndy mindetterdi qoıyp otyr.
Qaraǵandy oblysy