Rım Papasy jáne qazaq ımamy

– Papanyń Mońǵolııaǵa resmı sapary, – deıdi álem baspasózi: «Atalǵan el­degi jem­qorlyq pen ádi­letsiz­dikti aýyzdyqtaý, ejelgi kósh­­peli órke­nıetten qalǵan jal­ǵyz jurnaq – mońǵol jur­­tynyń baıyrǵy máde­nıetin kózimen kórip, oı túıý» dep jazyp ja­tyr. Son­daı-aq ǵalam­dyq dinder arasynda ka­to­­lısızm seniminiń kósh­­basshysy Mońǵo­lııaǵa kelgen soń ártúrli din ókil­deri­men kezdesý ótkizip, olar­dyń da oı-pikirlerin tyń­dady.

Osy oraıda, eldegi ıslam dini atynan sóz alǵan Moń­ǵolııa musylmandar uıymynyń tóraǵasy, fılosofııa ǵylym­darynyń dok­­tory (PhD) Batyrbek Ha­­dys «Assalıamý aleıkým ýa rah­matýl­lahı ýa ba­ra­ka­týh!» (Allahtyń siz­ge sá­­lemi hám rahmeti men bere­kesi bolsyn) dep só­zin Alla­nyń sále­mimen bas­­tap, ózin Mońǵolııada ómir sú­rip jat­qan dini musyl­man qazaq degen ha­lyq­tyń óki­li ekenin tanys­tyra otyryp: «Álem degenimiz – bir otbasy. Ǵa­lam­nyń tyny­sh­tyǵy otba­sy­nyń beı­bit ómi­rinen bas­talady. Moń­ǵol hal­qy­nyń «О́zińde túze – ot­basyńdy ońalt, Ota­nyń­dy jyrǵat» degen máteli bar. Bul sóz kósh­pelilerdiń ómir­lik ustanymy» degendi jetkizip, sóziniń so­ńyn­da: «Olardyń Alla­dan ózge sıyn­ǵandaryn boq­ta­mańdar. Olar bilmeı shek­ten shyǵyp Allaǵa til tıgi­zedi. Osylaısha ár topqa óz isterin ádemi kórsettik. So­nan soń qaıtar oryndary Rabbylaryna. Sonda olar­ǵa ne iste­genderin bil­diredi» dep «Anǵam» súre­siniń 108-aıatyn oqyp berdi. 

Batyrbektiń sózin mu­­qııat tyńdaǵan (aýdarmashy arqyly) katolık kósemi or­ta ǵasyrdyń ózinde Shyń­ǵys qaǵan astanasy Qara­qorymda eki musylman me­shiti bolǵanyn, ol týraly 1254 jyly Móńke hannyń ordasyna kelgen eýropalyq saıa­hatshy – monah Gılom de Rýbrýktyń jazbasynda aıtylǵany týraly atap ótti.