Aldaǵy 13-18 qarasha kúnderi Túrkııa Respýblıkasy Mádenıet jáne týrızm mınıstrligi Kınematografııa basqarmasynyń qoldaýymen Túrkııa Respýblıkasynyń 100 jyldyǵyna oraı Iýnýs Emre atyndaǵy túrik mádenıet ortalyǵynyń muryndyq bolýymen elorda tórinde «Astanada túrik fılmderi aptasy» ótedi.
«Atalǵan is-shara baýyrlas eki el arasyndaǵy mádenı baılanystyń odan ári nyǵaıa túsýine, rýhanı qundylyqtar almasý maqsatynda ótkizilmekshi. Qazaq kórermenderi túrik kınematografııa ónimderine, ásirese serıaldary men kınofılmderine úlken yqylas tanytady. Shara aıasynda qala turǵyndary men qonaqtary tarıhı, romantıkalyq jáne shytyrman dramaǵa toly alty úzdik túrik kıno týyndysyn aqysyz tamashalaı alady. Olardyń arasynda «Kóbelektiń túsi», «120», «Uzaq hıkaıa», «Ertuǵyryl 1890», «Sońǵy hat» jáne «Qyzyl oramaldy shynarym» taǵy basqa fılmder bar» deıdi uıymdastyrýshylar.
Joǵarydaǵy usynylyp otyrǵan fılmderge jeke-jeke toqtalar bolsaq, mádenı sharanyń shymyldyǵyn «Kóbelektiń túsi» atty kartına ashady eken. Fılmde 1941 jyldary bolǵan oqıǵa jelisi baıandalady. Jas aqyndar Rúshtú Onýr men Mýzaffer Taııp Ýslý Zongýldaktaǵy kómir shahtasynda jumys isteıdi. Túrkııa memleketi jańadan modernızasııalaný kezeńin bastan ótkerip jatqan bul jyldary Ekinshi dúnıejúzilik soǵys júrip jatty. Osyndaı aýyr kezeńde ekeýi de qurt aýrýyna shaldyǵady. Biraq aýyrtpashylyqqa qaramastan, qos aqyn óz ortalarynda poezııany nasıhattap, ádebıetke degen halyqtyń qyzyǵýshylyǵyn týǵyzý úshin jandaryn salady. Mýzaffer fılmdegi basqa bir keıipker ákimniń qyzy Sýzan О́zsoıǵa ǵashyq bolady...
Odan keıin kórsetiletin «120» fılmi 2008 jyly túsirilgen týyndy. Fılmde Birinshi dúnıejúzilik soǵys kezinde bolǵan shynaıy tarıhı oqıǵany baıandaıdy. Shekara sarbazdaryna kómek retinde maıdan shebine oq-dári aparylýy kerek. Alaıda erkek kindiktiniń barlyǵy soǵysqa ketken. Tylda tek balalar men áıelder qalǵan. Mektep basshysy maıdanǵa oq-dári jetkizýdi 12-17 jas aralyǵyndaǵy 120 oqýshy balaǵa júkteıdi.
Al túrik jazýshysy Mustafa Kýtlýnyń shyǵarmasyn negizge alyp túsirilgen «Uzaq hıkaıa» fılminde jetim qalǵan Álıdi atasy Súleımen Bolgarııadan Túrkııaǵa alyp keledi. Álı qyzdyń ata-anasynyń qarsylyǵyna qaramastan súıiktisi Mýnıramen úılený úshin ony alyp qashady. Juptyń ómiri temirjol vokzaldarynyń, stansalarynyń arasynda kóshýmen ótedi.
Aptalyq aıasynda kórsetiletin kelesi fılm «Sońǵy hat» dep atalady. Bu týyndy 2015 jyly Chanakkale jeńisiniń 100 jyldyǵyna oraı túsirilgen. Túrkııanyń ózinde óte kóp kórermen tartqan, eń úzdik kıno qatarynda. Mazmunyna toqtalsaq, Osman ımperııasynyń tuńǵysh ushqyshtarynyń biri Salıh Ekrem kishkentaı qyzyn dúnıege ákelgen kúni áıeli qaıtys bolady. Maıdanǵa attanǵan Salıh Ekrem qyzyn anasyna amanat etip Chanakkalege jol tartady. Shaıqas kezinde ol medbıke Nıhal men Fýat esimdi kishkentaı balany qutqarady. Fýat bala kapıtan Salıh pen Nıhaldyń jıi kezdesýlerine dáneker bolady. Kezdesý úlken mahabbatqa aınalady...
Aptanyń sońǵy kúni Shyńǵys Aıtmatovtyń «Shynarym meniń, shyraılym meniń» povesine Alı О́zgentúrk jazǵan ssenarıı boıynsha rejısser Atyf Iylmaz túsirgen kartına kórermenge jol tartady. Kartınanyń ózegi – Ilııas pen Ásııa atty sulý arasyndaǵy mahabbat hıkaıasy haqynda órbıdi.