Qyrǵyzstanǵa sapary aıasynda Parlament Senaty delegasııasynyń músheleri Qazaq-qyrǵyz jastary forýmynyń ashylýyna qatysty. Senat Tóraǵasy M.Áshimbaev baýyrlas eki halyqtyń qarym-qatynasynyń tarıhy tereńnen tamyr tartatynyn aıtty, dep habarlaıdy Egemen.kz joǵarǵy Palatanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
«Qazaq pen qyrǵyz – ejelden irgesi bólinbegen, tarıhy men taǵdyry egiz ulttar. Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Kemeluly Toqaev Qyrǵyzstan – elimiz úshin tek odaqtas qana emes, baýyrlas memleket ekenin únemi aıtyp keledi. Qyrǵyz eliniń basshysy Sadyr Nurǵojauly Japarov ta qyrkúıek aıynda «Qazaq ádebıeti» gazetine bergen suhbatynda bizdiń tarıhymyz bir, mádenıetimiz bir, uranymyz bir degen edi. Eki el basshylarynyń baýyrlastyq pen senimge negizdelgen qarym-qatynasy barlyq sala boıynsha yntymaqtastyqty bekemdeýge úlken serpin berip otyr. Bul rette jas býynnyń, óskeleń urpaqtyń ózara dostyǵyn nyǵaıtý – bizdiń ortaq mindetimiz. Bizdiń ortaq tarıhymyzda ónege retinde kórsetýge turatyn tulǵalyq, rýhanı-mádenı baılanystar az bolmaǵany belgili. Shoqan Ýálıhanov qyrǵyzdyń ataqty «Manas» jyryn alǵash ret qaǵazǵa túsirip, onyń keńinen tanylýyna sebepshi boldy. Súıinbaı men Arystanbek, Jambyl men Toqtaǵul, Kenen men Osmanquldyń baılanysy da kópke málim. Egemen eldik jolynda kúresken Alash qaıratkerleri men qyrǵyz halqynyń ataqty perzentteri Ishanǵalı Arabaev, Qasym Tynystanovtyń dostyǵy týraly aıtpaı ketý múmkin emes. Osy oraıda qos eldiń rýhanı alyptary Muhtar Áýezov pen Shyńǵys Aıtmatovtyń aǵa-inilik qarym-qatynasy bárimizge úlgi. Sondyqtan baýyrlas eki halyqtyń ózara qarym-qatynasynyń tarıhy tereńnen bastaý alady. Babalarymyzdyń osy jolyn ári qaraı jalǵastyryp, keler urpaqqa amanat etý búgingi jas býynnyń qasterli boryshy», dedi M.Áshimbaev.
Geosaıası turaqsyzdyq jaǵdaıynda judyryqtaı jumylyp, syn-qaterlerdi birlesip eńserýdiń mańyzdy ekenin, san ǵasyrdan beri jalǵasyp kele jatqan ortaq tarıhty bilip qana qoımaı, ony zerdelep, odan taǵylym alý kerektigin tilge tıek etti.
«Bizdiń ortaq tarıhymyzda ónege retinde kórsetýge turatyn tulǵalyq, rýhanı-mádenı baılanystar az bolmaǵany belgili. Shoqan Ýálıhanov qyrǵyzdyń ataqty «Manas» jyryn alǵash ret qaǵazǵa túsirip, onyń keńinen tanylýyna sebepshi boldy. Súıinbaı men Arystanbek, Jambyl men Toqtaǵul, Kenen men Osmanquldyń baılanysy da kópke málim. Egemen eldik jolynda kúresken Alash qaıratkerleri men qyrǵyz halqynyń ataqty perzentteri Ishanǵalı Arabaev, Qasym Tynystanovtyń dostyǵy týraly aıtpaı ketý múmkin emes. Osy oraıda qos eldiń rýhanı alyptary Muhtar Áýezov pen Shyńǵys Aıtmatovtyń aǵa-inilik qarym-qatynasy bárimizge úlgi. Sondyqtan baýyrlas eki halyqtyń ózara qarym-qatynasynyń tarıhy tereńnen bastaý alady. Babalarymyzdyń osy jolyn ári qaraı jalǵastyryp, keler urpaqqa amanat etý búgingi jas býynnyń qasterli boryshy», ekenin de jetkizdi Senat Tóraǵasy.
Qyrǵyzstanǵa sapardyń ekinshi kúninde Qazaqstan Parlamentiniń delegasııasy TMD Parlamentaralyq Assambleıasynyń 56-shy plenarlyq otyrysyna qatysty. Bizdiń depýtattar TMD elderinen kelgen áriptesterimen parlamentaralyq yntymaqtastyqty nyǵaıtý, Dostastyq elderiniń tilderin damytý sııaqty ózekti máselelerdi talqylady. Sondaı-aq TMD PAA-ǵa qatysýshy elder Parlamentteri yntymaqtastyǵynyń quqyqtyq bazasyn odan ári nyǵaıtýǵa arnalǵan birqatar mańyzdy modeldik zańdardy qarady. Olar saqtandyrý, densaýlyq saqtaý, organıkalyq óndiris, túrli sektorlarda qaýipsizdikti qamtamasyz etý salalaryn qamtıdy.
Budan syrt zańǵar jazýshy Shyńǵys Aıtmatovtyń 95 jyldyǵyna arnalǵan halyqaralyq konferensııaǵa qatysty. Jıyn barysynda Máýlen Áshimbaev uly jazýshynyń shyǵarmashylyǵyn eki halyqtyń «altyn kópiri» dep atady. Senat Tóraǵasy alyp tulǵa álemdik ádebıet tarıhynda gýmanızmniń jáne adamgershilik qundylyqtardyń sımvoly retinde úlken qurmetke ıe ekenine nazar aýdardy. Sh.Aıtmatovtyń shyǵarmalary adamnyń izgi qasıetterin jáne tulǵanyń baqytqa, bostandyq pen ádilettilikke degen umtylysyn dáripteıdi.
«Shyńǵys Aıtmatov – halyqaralyq aýqymdaǵy jazýshy jáne álemdik ádebıettiń fenomeni. Onyń shyǵarmalary gýmanızmniń, adamı asyl qasıetterdiń jáne adamgershiliktiń jarqyn kórinisi. Shyńǵys Tórequluly kópshilikti alańdatqan irgeli máselelerdi qozǵap, árdaıym nazar aýdaryp otyrdy. Olar qazir de ózektiligin joǵaltqan joq. Ásirese búgingideı moraldyq qundylyqtar qunsyzdanǵan, popýlızm, feık, jalǵan dúnıeler beleń alǵan kezeńde olardyń mańyzy arta túsetinin», atap ótti ol.
Máýlen Áshimbaev Qyrǵyz Respýblıkasy Jogorký Keneshiniń Tóraǵasy Nurlanbek Shákıevpen jáne Tájikstan Respýblıkasynyń Olı Majlısı Mıllı Majlısıniń Tóraǵasy Rýstamı Emomalımen ekijaqty kezdesýler ótkizdi. Suhbat barysynda parlamentaralyq qarym-qatynastardy nyǵaıtý perspektıvalary talqylandy. Sondaı-aq mádenı-gýmanıtarlyq, saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq saladaǵy yntymaqtastyqty keńeıtý máseleleri qamtyldy.