Bıyl jalpyǵa birdeı deklarasııalaý jónindegi naýqannyń úshinshi kezeńi bastaldy. 2024 jyldyń 1 qańtarynan bastap jeke deklarasııany kásipkerler, sondaı-aq olardyń jubaılary usynady. Naýqanǵa shamamen taǵy 4 mln-ǵa jýyq adam qatysady dep josparlanyp otyr. Azamattardyń qalǵan sanaty 2025 jyldyń 1 qańtarynan bastap tapsyrady. Osylaısha, 2025 jyly 13 mıllıonnan astam deklarasııa rásimdeıdi dep kútiledi.
«Atameken» UKP basqarma tóraǵasynyń orynbasary Tımýr Jarkenovtyń aıtýynsha, deklarasııanyń resmı ataýy – 250.00 forma. Bir jyldan keıin, ıaǵnı 2025 jyly bul forma ornyna kásipkerlerge kirister men múlik týraly deklarasııany – 270.00-formany tapsyrý kerek bolady.
Deklarasııada Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy jáne sheteldegi barlyq múlik kórsetilýge tıis. Atap aıtqanda, baǵaly qaǵazdar, sıfrlyq aktıvter, úlestik qatysý sharttary, 10 myń aılyq eseptik kórsetkish (AEK) nemese 34,5 mln teńge shegindegi qolma-qol aqsha, sondaı-aq sheteldegi jyljymaıtyn múlik pen avtokólik quraldary.
Aıta keteıik, elimizde deklarasııalaý 2021 jyly bastaldy. Onyń túpkilikti maqsaty – jeke tulǵalardyń kiristerin baqylaýdyń tıimdi tetikterin qurý. Sondaı-aq ádil salyq salýdy qamtamasyz etý men áleýmettik saıasatty jetildirý kózdelgen. Sonyń arqasynda sybaılas jemqorlyq pen kóleńkeli ekonomıka deńgeıin tómendetý josparda bar. 2021 jyldyń 1 qańtarynan bastap «kirispe» deklarasııasyn shamamen 580 myń jeke tulǵa tapsyrǵan. Ekinshi kezeńde, bul kórsetkish 2,1 mıllıon adamdy qurady.
Deklarasııany birinshi ret usynbaǵan jeke tulǵa eskertý alady. Al kelesi jyly tapsyrmaǵandarǵa 15 aılyq eseptik kórsetkish kóleminde aıyppul salynady. Deklarasııada tolyq emes nemese birinshi rette anyq emes málimetterdi usynǵany úshin eskertý jarııalanady. Bir jyl ishinde shartty qaıtalap buzǵandar 3 AEK kóleminde aıyppul arqalaıdy.
О́ndiristik emes tólemder, jeke tulǵalar jáne arnaýly salyq rejimderin ákimshilendirý departamenti basqarmasynyń basshysy Dına Qusaıynovanyń aıtýynsha, deklarasııany jeke kásipkerler, kommersııalyq jáne kommersııalyq emes uıymdardyń zańdy tulǵalarynyń basshylary, sonyń ishinde dırektorlar keńesiniń tóraǵalary, zańdy tulǵanyń alqaly basqarý organynyń birinshi basshylary, jeke basshylar, turǵyn úı/saıajaı kooperatıvteriniń tóraǵalary, zańdy tulǵalardyń quryltaıshylary men qatysýshylary tapsyrýǵa mindetti. Fılıaldar men ókildikterdiń basshylary, turǵyn úı/saıajaı kooperatıvteriniń músheleri jáne dinı birlestikterdiń bastamashy-azamattary mundaı deklarasııany tapsyrýǵa mindettelmeıdi.
«Bul talaptar jumys istemeıtin jáne ýaqytsha toqtatylǵan kásiporyndarǵa da qoldanylady. Sondyqtan bolashaqta kásipkerlik qyzmetti júzege asyrǵysy kelmeıtin kásipkerlerge jyl sońyna deıin jumys istemeı turǵan jeke kásipkerlikti jabýdy usynamyz. Al zańdy tulǵalardyń jyl sońyna deıin taratýǵa ýaqyty bolmaıdy, sondyqtan olar mindetti túrde deklarasııa tapsyrýǵa májbúr bolady», degen bolatyn Dına Qusaıynova.
Maman baǵaly qaǵazdar, sıfrlyq aktıvter, úlestik qatysý sharttary, ınvestısııalyq altyn, zııatkerlik menshik jáne avtorlyq quqyq obektileri, 34,5 mln teńge (10 myń AEK) shegindegi qolma-qol aqsha, notarıaldy kýálandyrylǵan qaryz sharttarynan bólek, quny 3,4 mln teńgeden asatyn múlikterdiń de (mádenı qundylyqtar, zergerlik buıymdar, asyl tuqymdy janýarlar) jalpyǵa birdeı deklarasııalaýǵa jatatynyn aıtty.
«Deklarasııany «e-salyqazamat», «salyq tóleýshi kabıneti», «elektrondyq úkimet» mobıldi qosymshalary arqyly tapsyrýǵa bolady. Sondaı-aq búgingi kúni ekinshi deńgeıli bankterdiń qosymshalarynda deklarasııany tapsyrý fýnksııalary iske qosyldy. Deklarasııany qaǵaz túrinde de, elektrondy túrde de 2024 jyldyń 15 qyrkúıegine deıin tapsyrý qajet. Qujat turǵylyqty jerine baılanysty jiberiledi», deıdi Memlekettik kirister komıteti óndiristik emes tólemderdi, jeke tulǵalardy jáne arnaıy salyq rejimderin ákimshilendirý departamentiniń dırektory Nurjan Qýandyqov.
Memlekettik kirister organdary deklarasııalardaǵy kórsetilgen derekterdiń durystyǵyn 2026 jyly ǵana teksere alady.
Memlekettik kirister komıtetiniń habarlaýynsha, salyq kodeksinde táýekeldiń úsh dárejesin qarastyratyn kameraldyq baqylaý bar. Olar: tómen, ortasha jáne joǵary táýekel. Tómen dárejeli táýekel úshin eshteńe bolmaıdy. Táýekel dárejesi ortasha buzýshylyqtar boıynsha habarlama beriledi. Táýekel dárejesi joǵary buzýshylyqtarǵa habarhat jiberiledi.
Buǵan deıin ótkizilgen deklarasııalaýdyń eki kezeńi memlekettik qyzmetshiler men teńestirilgen tulǵalarǵa, kvazımemlekettik sektor qyzmetkerleri men jubaılaryna qatysty boldy. Onyń aıasynda barlyǵy 2,6 mln adam qamtyldy.