Kompıýter oıyndaryna halyqtyń qyzyǵýshylyǵy kúnnen-kúnge artyp keledi. «Newzoo» analıtıkalyq kompanııasynyń málimetinshe, 2025 jyly kıbersporttyń jalpy aýdıtorııasy 640 mıllıon adamdy quramaq. Otandyq sportshylarymyz olımpıadadan oljaly bola bermese de, kıber básekeden báıgeniń aldyn bermeı keledi.
Kıbersport – jekeleı nemese komandamen oınalatyn vırtýaldy jarys túri. Basqa sport túrleri sekildi munda da turaqty jattyǵý mindetteledi. Oǵan qosa sportshylardyń demeýshileri men arnaıy bapkerleri de joq emes. Al qarjylyq turǵydan eseptegende, kıbersport – fýtbol men pokerden keıin ekinshi orynda.
Oıyn tarıhy keıingi on jyldyqtan ǵana bastalady dep topshylasańyz, qatelesesiz. 1972 jyldyń qazan aıynda Stenford ýnıversıteti ǵalymdary arasynda «Space war», qazaqshalasaq «Ǵaryshtyq ǵazaýat» oıyny boıynsha alǵashqy týrnır ótkizildi. Týrnırge barlyǵy 24 oıynshy qatysyp, jeńimpazǵa «Rolling Stone» mádenı jýrnalyna bir jyldyq jazylym syıǵa tartyldy.
Vırtýaldy oıyn álemi keń óris ala bastaǵany sonsha, endigi jerde jeńimpazǵa jýrnal emes, júldege 300 myń dollar tabystaıtyn deńgeıge jetti. Alǵashqy resmı týrnır 2001 jyly Koreıa astanasy Seýlde ótti. Al bıyl 13-25 aqpan aralyǵynda Brazılııanyń San-Paýlý qalasynda «Six Invitational 2024» týrnıri ótti. Onda 20 komanda 3 mln dollar júlde qory úshin talasqa tústi.
Qazaqstanda kıbersport federasııasy 2017 jyly quryldy. Osy ýaqytqa deıin federasııaǵa 8 myń komanda tirkelip úlgergen. Al elimizdegi jankúıerler sany 3,5 mıllıonnan asyp jyǵylady. Kıbersportsmen ári federasııa menedjeri Erjan Shákeevtiń aıtýynsha, alda atqarylatyn jumys kóp.
«2020-2025 jyl aralyǵyna negizdelgen damý strategııalyq jospary bar. Soǵan oraı zańnamalyq qujattardy retke kel- tire otyryp, óńirlerdegi fılıal jumystaryn iske qosý oıymyzda bar. Halyqaralyq nemese respýblıkalyq týrnırlerde jeńiske jetken kıbersportshylarǵa ataq jáne razrıad túrin belgileýimiz kerek. Sonymen qatar tóreshilerdiń biliktiligin arttyryp, jattyqtyrýshylar shtabyn qurý – isimizdi ilgeriletetin mańyzdy qadamdardyń biri», deıdi ol.
Jaqynda ǵana Tatarstannyń Qazan qalasynda «Bolashaqtyń oıyndary» atty halyqaralyq mýltısport týrnıri ótti. «Fıdjıtal-konsepsııaǵa» negizdelgen týrnırdiń formaty fızıkalyq belsendilikti, zamanaýı tehnologııa men sıfrlyq ortany ushtastyrady. Birinshi bólimde jarysqa shynaıy atletter tússe, ekinshi bólimde kıbersportshylar oıyndy ekran betinde jalǵastyrdy. Jeńimpaz ortaq upaı sany boıynsha anyqtaldy.
Týrnırdiń ashylý saltanatyna Qasym-Jomart Toqaev ta qatysyp, sportshylarǵa sáttilik tiledi. Sóziniń aıaǵynda Memleket basshysy vırtýaldy dodanyń kelesi kezeńin Qazaqstanda ótkizýge yqylas bildirdi. Olaı bolatyn bolsa, otandyq kıbersportshylardyń baby kelisip-aq tur.