Júregi kirlegenderden meıirim kútpeńiz!

Keıde kóńiliń shattanyp, kókiregińdi qýanysh bılegende sol bir sát eshqashan ketpeıtindeı seziledi. Al, qandaı da bir qaıǵy kelse, janyń aýyryp, júregiń syzdaıtyny taǵy bar. Pende bolǵasyn pesheneńe jazǵanyn kórý zańdylyq ta shyǵar. Desek te, keıde basymyzǵa túsken keıbir qıynshylyq pen qaıǵy osy pendelerdiń peıiliniń tarlyǵynan da bolyp jatatyny belgili. Alla taǵala perishtelerge aqyl berdi, biraq nápsi bermedi, jan-janýarlarǵa nápsi berdi, biraq aqyl bermedi. Al, adam balasyna ekeýin de berdi. Siz osynyń qaısysyn jıi paıdalanasyz? Qoǵamdyq ortada bolsyn, qoǵamdyq kólikte bolsyn, otbasynda bolsyn, kóshede bolsyn keıde adamdardyń júreginen meıirim joǵalyp bara jatqandaı kórinedi. Áńgimeniń álqıssasyn otbasynan bastaıyqshy. Ásili, áke-shesheniń balaǵa degen meıirim-mahabbaty ony jaqsy kıindirip, jyly tamaq berýmen shektelmese kerek. Bala eń birinshi, ata-ananyń tátti tamaǵyna emes, ashyq-jarqyn qabaǵyna muq­taj emes pe? Ulyńyzdy tizeńizge otyr­ǵyzyp, qyzyńyzdy basynan sıpap bir mınýt erkeletýdiń ózi olarǵa qanshama qýanysh ákeletinin ańǵara bermeısiz. Siz jyly sóılegen sa­ıyn olardyń júregi eljirep, sizge ishindegi bar syryn aıtyp tastaýǵa daıar turatynyn baıqadyńyz ba? Mine, ol sizdiń sál ǵana jyly qabaq ta­nytqanyńyzdyń áseri. Eger osy qaǵıdany tirshiligińizdiń kún sa­ıyn atqarýǵa tıisti bir mindeti dep bilseńiz, onda siz naǵyz otaǵasy bola alasyz.  Sebebi, ata-ana balalaryna qanshalyqty jaqyn bolsa, sonshalyqty olardyń syryna qanyq bolady. Balam qaıda júr? Kimmen júr? Ne istep júr degen suraq qazirgi áke-sheshelerdiń bas­ty qaıǵysyna aınaldy. Onyń sebebi baýyr etiń balańmen sábı kúninen syrlasa almaýyńda jatyr. Olarǵa meıirimmen qaraǵan saıyn meıirlene túsetinine mán bermeımiz ǵoı, negizi. Kóbimizdiń kózimizdi aqsha, kóńilimizdi dúnıe, ýaqytymyzdy turmys bılegen­dikten osyndaı quny bıik qun­dy­lyqtarymyzdy qurdymǵa ushyratamyz keıde. Ush­qan uıasynan meıirimniń dámin sezbegen sábı kimge meıirim kórsetpek. Mekteptegi muǵalimge ma? Áı, qaıdam... Álippeni úıretken ustazdaryna álimjettik kórsetken ádepsizderdi kórgende, meıirim degen sózdiń mezgili ótip ketken joq pa, osy dep te oılaımyn. Menińshe, shákirt degen ustazǵa sabaq aıtý úshin ǵana qol kóterýi kerek qoı. Qazirgi ǵalamtordyń be­ti­ne ǵalamshardyń bári syıatyn sııaqty. Sońǵy ýaqytta sabaq ústin­de ustazdaryn urǵandardyń beıne kórinisteri qaptap ketti. Ákesimen jastylarǵa ákireńdep, anasymen jastylardy mazaqtap, sabaq ústinde saıqymazaq sekildi sanasyz áreketterge barǵan balalardan meıirim kútý aqymaqtyq bolar. Qoǵamdyq kólikte oryn ber­meı­tinderdiń deni – osyndaılar. Úlkender ashýlansa ashýlanǵandaı-aq. Qulaǵyna qulaqqap kıip, tele­fonǵa telmirip alǵandar óz-ózderi­men bir álem. Toqsan teńge berdim eken dep munsha shalqaıý aǵattyq bolar. Balasyn týa sap ájethanaǵa tas­tap jatqan analardy kórgende, áke-sheshesin qarttar úıine aparyp jatqan balalardy kórgende, taýaryn asyra maqtap, jónsiz baǵamen satyp jatqan saýdagerdi kórgende, kóligin  syryp ketseń judyryǵyn ala júgiretin aǵalardy kórgende, ókshesin basyp ketseń ókpeleıtin kókelerdi kórgende meıirimniń mekenin izdep ketesiń.  Ol jer betinde bar ma ózi? Izdesek taba alamyz ba? Menińshe, meıirimniń meken-jaıy júrek bolýy kerek. Ol qandaı júrek deısiz ǵoı? Ol záredeı bolsa da zulymdyqty oılamaıtyn, shańnyń tozańyndaı tákapparlyqqa jol bermeıtin jú­rek. Tynyshtyq pen tazalyqtan, adam­dyq pen adaldyqtan, shy­naı­y­­lyqtan turatyn júrek. Son­­­­dyq­tan da, meıirimdi bolamyn deseńiz júregińizben jumys jasa­ńyz.  Tazalańyz. Kirlegen jú­rek­ke kirshiksiz mahabbat pen meıi­rim kire almaıdy. Bir-birimizge meıi­rimdi bolaıyq. Sebebi, ózgege meıirim tanytpaǵannyń ózi de meıirimge bólenbeıdi degen bar. Osy sózdiń máni men mańyzyn jete tú­sinip, sanasyna ornyqtyryp, saýapqa umtylǵan jandar jeterlik. Qaıyrymdylyq qorlardy qospaǵan da qaıyrymdy adamdardyń da qatary kún saıyn qalyńdap keledi. Solardyń biri Arman Shekımov týraly aldyńǵy maqalalarymyzda sóz etken bolatynbyz. Bul jolǵy keıipkerimizdiń de óz ereksheligi bar. Sebebi, ol Astanada tuńǵysh ret qaıyrymdylyq dúkenin ashyp, odan túsken qarajatty naýqas jandardy emdeýge jumsap jatyr.  Dúkendegi taýar jomart jandar ákelgen kıim, oıynshyq, kitap jáne taǵy basqa zattardan turady. Baǵalary tym arzan. Al satylymnan túsken qarjy aýyr naýqasqa ushyraǵan balalarǵa beriledi. «Qamqorlyǵyma alǵan balalar­dyń kóbi medısınalyq kómekke zárý. Ásirese ólim aýzynda jat­qan­dary júregimdi shymyrlatyp ji­beredi. Qolymnan kelgenshe qol ushyn berip kelemin. Jalpy, adam­dar bir-birine kómektesip, meıir­ban­dyq, qamqorlyq degen uǵym­dardy esten shyǵarmaǵany abzal», deıdi «Rıza» dúkeniniń ıesi Nurjamal Moldajanova. Árıne, bul saýdadan qyrýar paıda kelmesi anyq. Biraq sonyń ózinde aýys-túıisten artylǵan aqshany Nurjamal qaıyrymdylyq qorlaryna aýdaryp júr. Jaqsy­lyq­tyń mólsheri bolmaıdy. Tek nıetińiz ben peıilińiz adal bolsa bolǵany. Sonda ǵana meıirim mekenin muz baspaı, adamdardyń arasyndaǵy jylýlyq pen syı­las­tyq jibi úzilmeıdi. Raýan QAIDAR, «Egemen Qazaqstan»