2016 jyly osyndaılarǵa baılanysty 15 qylmystyq is qozǵalsa, ústimizdegi jyldyń 3 aıynda ǵana dalada qalǵan sábıdiń sany 8-ge jetken. Dúnıege shyr etip engen sharana esh jazyqty bolmasa da sanasyz ananyń tasjúrektigi saldarynan osyndaı kúıge tap bolýda. Mundaılarǵa «ana» degen sózdi shyǵyn qylýdyń ózi artyq. Sanasyz deıtin janýarlar da ishten shyqqan balasyn qorǵashtap, jan-tánimen qamqor bolyp jatady ǵoı. Al qaraqan basynyń ǵana qamyn oılaıtyn tasjúrekter toǵyz aı boıy kótergen jan ıesin adam balasy dep tanymaıdy.
Osyndaılardyń aramyzda bolmaýy úshin barshamyz bolyp, qoǵam bolyp, onyń ishinde memlekettik organdarymyz bolyp, atalǵan soraqylyqtyń aldyn alý úshin batyl aralasýymyz kerek. О́ıtkeni, muny qoǵamymyzdyń ortaq derti dep qabyldaǵan jón. Al ol úshin, aldymen, qyz balanyń tárbıesine qatty nazar aýdarylýy kerek. Barlyq mektepter men orta jáne arnaýly oqý oryndarynda, tipti joǵary oqý oryndarynda qyz balalarǵa arnalǵan aqyl-keńes beretin sabaqtar jıi ótkizilip turǵany abzal. Oǵan tájirıbeli, aqylman analar, medısına, psıhologııa, sosıologııa salasynyń mamandary da qatysyp, qyzdardyń kózin ashyp, kóńil kókjıegin keńitip otyrýlary kerek. Qyz balany tárbıeleý degen sóz – ultty tárbıeleý degen sóz ekenin esten shyǵarmaıyq.
Osy oraıda, tómendegi máselelerge basa nazar aýdarylýy kerek dep sanaımyn. Oǵan atalǵan máselege tikeleı nemese janama qatysy bar barlyq memlekettik, sondaı-aq, úkimettik emes uıymdar atsalysýy tıis dep esepteımin.
Birinshiden, Densaýlyq saqtaý mınıstrligi jetkinshek qyzdardyń jetilýi kezeńi men júkti analardyń esepke turýyn baqylaýdy jiti qadaǵalaýy kerek. Barlyq bilim oshaqtarynda tárbıege qaıshy keletin olqylyqtardy joıý úshin rýhanı-adamgershilik qundylyqty ulyqtaıtyn arnaıy baǵdarlama túzilse artyqtyq etpeıdi. Sondaı-aq, otbasy – ortasy – bilim oshaǵy úshtaǵanynyń birlesip atqarar jumystaryn úılestirýge nazar aýdarý qajet.
Ekinshiden, kún uzyn nápaqasyn tabýmen júrip, baýyr eti – balasynyń tárbıesin keıinge ysyra beretin keıbir ata-analarmen jumys júrgizýdi bastaý kerek. Onyń ústine, búginde respýblıkanyń túkpir-túkpirinde «Úmit» úıleri men «Úmit» toptarynda 333 sábı tárbıelenýde. Atalǵan úıler – «ot basqan» analar tyǵyryqtan shyǵar birden-bir jol. Osy ispetti oryndardyń bar ekendigi týraly jaýapty mamandar tarapynan jastarǵa keńirek túsinik jumystaryn júrgizý jáne tanystyrý;
Úshinshiden, áıelder icteri jáne otbasy máselelerimen aınalysatyn memlekettik, ÚEU, qoǵamdyq uıymdardyń osy taraptardaǵy isin bir arnaǵa toǵystyrsaq, tek utatynymyz anyq. Buǵan qosa, osyǵan deıin de depýtattar tarapynan kóterilip júrgen «Bebı-boks» atalatyn «úmit besikteri» búginde biraz elde bar. Osyny bizdiń elde de memlekettik dárejede qabyldasa qaıter edi?
Meniń osy depýtattyq saýalymdy qoldap, «Nur Otan» partııasy fraksııasyndaǵy áriptesterim Z.Balıeva, O.О́ksikbaev, S.Úmbetov, O. Shıshıgına G.Shıpovskıh, I.Ýnjakova jáne Qazaqstannyń kommýnıstik halyq partııasy fraksııasy atynan I.Smırnova qol qoıdy. Osynsha depýtatty mazalap otyrǵan máselege Úkimet tarapynan da tıisti deńgeıde nazar aýdarylyp, oń sheshim qabyldar degen úmittemin.
Baqytgúl HAMENOVA,
Májilis depýtaty
