27 Mamyr, 2011

Qoıshylar múddesin qozǵaǵan maqalanyń Eńbek mınıstriniń kózine ilinbegeni ókinishti

360 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin
«Egemen Qazaqstannyń» osy jylǵy 26 sáýirdegi nómirinde jarııalanǵan «Bir otbasy – bir aýyl» degen maqala, shyn­dy­ǵyna kelsek, Almaty obly­sy­nyń Jambyl aýdanyndaǵy Aq­seń­gir aýyldyq okrýgine qaras­ty Jaısań aýylynda turatyn burynǵy qoıshylar Mels jáne Máken Shoıynbaevtardyń 16 ul-qyz ósirip, baqytty ǵumyr keship jatqandary týraly syr shertedi. Jaz jaılaýda, qys qys­taýda júrip-aq 16 ba­lany aman-saý týǵan Máken anadan da, sol 10 qyz, 6 uldy eshteńeden taryqtyrmaı ósir­gen, báriniń de orta mektepti bitirýine, mamandyq alýyna jaǵ­daı jasaǵan, qyzdaryn uzatyp, uldaryna otaý tigýine qamqor bolǵan Mels ákeden de aınalyp ketkenimiz jón shyǵar. Olar úshin qýandyq ta maqtandyq. Átteń... Bulaı deýge sebep ómir boıy qoı baǵyp, zeınetkerlikke shyqqan Mels aǵamyz­dyń aı saıynǵy zeınetaqysynyń bar-joǵy 24 myń teńge bolyp otyrǵandyǵy. Úsh aı qoı fer­ma­synda kishi esepshi bolǵan, eki jyl tikeleı qoı baqqan adam retinde de, úlken aǵasy ómir boıy qoı baǵyp, zeınetkerlikke shyq­qan shopannyń inisi, úlken jeń­ge­si qoıda júrip 10 bala týyp-ósir­gen Batyr ananyń qaınysy retinde de biletinim: keńestik kezeńde de, táýelsizdik tusynda da zeı­netaqy jóninen alys mal jaıy­lymynda júrgen, aptap ystyqta da, qaqaǵan aıazda da qoıdyń kú­timin oılaǵan jandar shetqaq­paı kórdi. Árıne, qaı eńbektiń de óz aýyrtpalyǵy bar, biraq shahterler men metallýrgterge, áskerı­ler men depýtattarǵa qa­raǵanda shopannyń eńbegi ál­deqaıda je­ńil dep kim aıta alar eken. Ár saýlyq úshin aıyna 40 tıyn, ár boıdaq qoı úshin (toq­ty­dan bastap etke ótetin besti qoı­ǵa deıin) 29 tıyn tólenetin. Ár otarda 600 bas qoı bolsa, saýlyq baqqan úsh adam (shopan, kómekshi, kúzetshi) 240 som, boıdaq qoı baqqandar 174 som alatyn. Sodan esepteı berińiz, Mels Shoıyn­baevtyń qazirgi 24 myńyna da, meniń úlken aǵamnyń alǵashqy zeı­­netaqy reformasynan keıin alǵan 12 myń teńgesine de tań­dan­baısyz. Búginde 24 myń teńge eń tó­mengi zeınetaqy mólsheri (ja­sy­ńyz jetsin deńiz) ekenin eskersek, ómir-baqı qoı baǵyp, kórgen qıyndyǵy shash-etekten bolǵan Mels aǵanyń zeınetaqysyn bú­gin­de jaı júrip-aq zeınet ja­sy­na jetkender alatynyn oılasaq, zeınetkerlik reformasy mal baqqandar jaǵdaıyn eskerdi dep aıta almasymyz anyq. Sondyq­tan bolar, maqala avtory, gazet­tiń Almaty oblysyndaǵy menshikti tilshisi, sol maqalasy mı­nıstrdiń kózine túsýin aıryqsha kózdegen eken. «Osy maqala Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Gúlshara Ábdiqalyqova ha­nym­nyń nazaryna túsip, el ishinde óte sırek kezdesetin eren áýlettiń ıesi Mels aǵam­nyń tipti kúlkili zeınet­aqy­syn qaıta qaraýǵa muryndyq bolar, kim biledi, úmitsiz shaıtan degen ǵoı», dep naqty kórsetipti avtor. Bizdiń de aıtpaǵymyz osy. Búginde ómir boıy qoı baǵyp, 1998 jylǵa deıin zeınet dem­alysyna shyqqandar sanaýly-aq qaldy. Bizdiń aýylda ekeý-úsheý ǵana... Olardyń zeınet­aqylary Mels aǵanyń alaty­ny­men shamalas. Beınetti kórý­deı-aq kórgen bulardyń zeınetin kórýin oılaıtyn Eńbek mınıstrinen basqa kim bar eken? Erjuman SMAIYL, zeınetker. Astana.